ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Διαπραγμάτευση για λιγότερα μέτρα φέτος και το 2016

diapragmateysi-gia-ligotera-metra-fetos-kai-to-2016-2103538

Προσχέδιο προϋπολογισμού με καλύτερες από τις εκτιμώμενες προβλέψεις για την πορεία της ύφεσης φέτος και το 2016 σχεδιάζει να καταθέσει το υπουργείο Οικονομικών την ερχόμενη Δευτέρα, ανοίγοντας «παράθυρο» για τη λήψη λιγότερων δημοσιονομικών μέτρων. Αυτή την εβδομάδα αναμένεται να καθοριστεί και η λίστα με τα προαπαιτούμενα που θα πρέπει να υλοποιήσει η κυβέρνηση σε δύο φάσεις και έως τις αρχές Νοεμβρίου, για να εκταμιευτούν οι δύο υποδόσεις των 3 δισ. ευρώ, συνολικά.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το οικονομικό επιτελείο εκτιμά πως ο στόχος που είχε τεθεί για ύφεση 2,3% φέτος είναι αρκετά απαισιόδοξος –δεδομένων των έως τώρα στοιχείων για το πρώτο εξάμηνο– και υπολογίζει ότι θα μπορούσε να κυμανθεί στα επίπεδα του 1,5%. Το πρώτο εξάμηνο το ΑΕΠ μεγεθύνθηκε κατά 0,5%. Κάτι που σημαίνει ότι για να ανέλθει η ύφεση στο 2,3% θα πρέπει το ΑΕΠ να συρρικνωθεί το δεύτερο εξάμηνο κατά 5%. Ποσοστό το οποίο κρίνεται υπερβολικό. Για να διαμορφωθεί, όμως, η ύφεση στο 1,5% ή και χαμηλότερα, θα πρέπει το δεύτερο εξάμηνο η ύφεση να είναι έως 3%. Εξέλιξη που θεωρείται πιθανότερη στο οικονομικό επιτελείο.

Πάντως, ακόμη δεν μπορεί να γίνει ακριβής πρόβλεψη, καθώς στο δεύτερο εξάμηνο θα αποτυπωθεί και η επίπτωση των μέτρων περιορισμού στην κίνηση κεφαλαίων (capital controls). Τέτοια μέτρα δεν έχουν εφαρμοστεί στο παρελθόν και κανείς δεν μπορεί να υπολογίσει την επίδρασή τους στην οικονομική δραστηριότητα. Ωστόσο, στελέχη του υπουργείου Οικονομικών αναφέρουν στην «Κ» ότι αυτήν τη στιγμή «συγκεντρώνει περισσότερες πιθανότητες το σενάριο η ύφεση να είναι κοντά στο 1,5% το 2015 ή ακόμα και χαμηλότερα, παρά εκείνο που προβλέπει ύφεση 2,3% για φέτος».

Παρόμοιες είναι και οι εκτιμήσεις διαφόρων φορέων, όπως η Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ), το ΙΟΒΕ και το ΚΕΠΕ, αλλά και τραπεζών που «βλέπουν» ύφεση από 0,35 έως και 1,5%. Επίσης, και ο υπουργός Οικονομικών κ. Ευκλ. Τσακαλώτος, μιλώντας στους Financial Times, δήλωσε ότι εάν κλείσει επιτυχώς ο έλεγχος των δανειστών, τότε η ανάπτυξη θα μπορούσε να επιστρέψει από το δεύτερο τρίμηνο του 2016.

Στο πλαίσιο αυτό, η ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών σχεδιάζει να καταθέσει το προσχέδιο του νέου προϋπολογισμού με καλύτερες προβλέψεις για την ύφεση φέτος και το 2016 (στο Μνημόνιο προβλέπεται 1,3%). Με τον τρόπο αυτό, δε, θα δημιουργηθεί και δημοσιονομικός «χώρος», αφού η επίτευξη του στόχου για πρωτογενές έλλειμμα 0,25% του ΑΕΠ το 2015 και πρωτογενές πλεόνασμα 0,5% του ΑΕΠ το 2016 δεν θα απαιτεί τη λήψη περαιτέρω μέτρων.

Τον «χώρο» αυτό σκοπεύει να αξιοποιήσει το οικονομικό επιτελείο με δύο τρόπους:

• Να μη λάβει περισσότερα μέτρα, δίνοντας μια «ψυχολογική ένεση» στους πολίτες, που ήδη καλούνται να καταβάλουν υψηλούς φόρους.

• Το όποιο όφελος να αξιοποιηθεί ως «ισοδύναμο» για τη μη εφαρμογή κάποιων συμφωνημένων παρεμβάσεων, όπως ο ΦΠΑ στην ιδιωτική εκπαίδευση. Δηλαδή, αντί να αναζητηθούν ισοδύναμα μέτρα για τη μη εφαρμογή των συμφωνημένων, να χρησιμοποιηθεί το καλύτερο αποτέλεσμα ως αντιστάθμισμα στη μη υλοποίησή τους.

Παράλληλα, η ελληνική πλευρά θέλει να χρησιμοποιήσει το βελτιωμένο μακροοικονομικό σενάριο ως βασικό σενάριο και για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Κάτι που στην πράξη θα οδηγήσει σε μικρότερες κεφαλαιακές ανάγκες για τις τράπεζες.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το οικονομικό επιτελείο έχει ζητήσει από Κομισιόν και Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) τις νέες δικές τους εκτιμήσεις για την πορεία της ύφεσης φέτος. Αν σήμερα ή αύριο δεν έχουν απαντήσει οι δανειστές, τότε το πιο πιθανό είναι το υπουργείο Οικονομικών να προχωρήσει στην κατάθεση του προσχεδίου του νέου προϋπολογισμού στη Βουλή (την ερχόμενη Δευτέρα) με τις καλύτερες προβλέψεις του υπουργείου Οικονομικών. Και αν χρειαστεί κάποια διόρθωση αυτή να γίνει με το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα (έως το τέλος Οκτωβρίου) ή με το τελικό κείμενο του προϋπολογισμού.

Από την πλευρά τους, οι θεσμοί μάλλον δεν θα αποστείλουν αυτή την εβδομάδα τεχνικά κλιμάκια στην Αθήνα για δύο λόγους:

• Για να γίνει καλύτερη τεχνική προετοιμασία από τη μεριά τους σε ό,τι αφορά την πορεία της οικονομίας και του προϋπολογισμού.

• Για να έχουν ολοκληρωθεί και οι προγραμματικές δηλώσεις της νέας κυβέρνησης, ώστε να είναι σαφές το πλαίσιο στο οποίο θα κινηθεί η νέα κυβέρνηση.
Ετσι, τεχνικά κλιμάκια αναμένονται την ερχόμενη εβδομάδα, ενώ λίγο αργότερα θα καταφθάσουν και οι επικεφαλής των θεσμών.

Πάντως, αυτή την εβδομάδα θα καθοριστεί και η λίστα με τα προαπαιτούμενα μέτρα για την εκταμίευση των δύο υποδόσεων συνολικού ύψους 3 δισ. ευρώ έως τις αρχές Νοεμβρίου. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», εντός της εβδομάδας θα πραγματοποιηθεί Euroworking Grουp μέσω τηλεδιάσκεψης για να επικυρώσει την τελική μορφή της εν λόγω λίστας.

Στους κόλπους των δανειστών επικρατεί αισιοδοξία πως η κυβέρνηση θα ολοκληρώσει τον πρώτο έλεγχο του προγράμματος πριν από το τέλος του έτους, κυρίως λόγω του ότι δεν υπάρχουν πολλές εναλλακτικές επιλογές. Μάλιστα, Ευρωπαίος αξιωματούχος ανέφερε στην «Κ» ότι το πρόγραμμα είναι επίτηδες σχεδιασμένο τόσο εμπροσθοβαρές. «Ακριβώς επειδή μετά το 2015 οι χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας είναι πολύ μικρές, γι’ αυτό σχεδιάστηκε το πρόγραμμα με αυτό τον τρόπο, ώστε να υπάρχει η πίεση», όπως δήλωσε.