ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΚΥΡΙΟ ΑΡΘΡΟ

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προσέφερε σανίδα σωτηρίας στην Αργεντινή που κινδύνευε να μην εξυπηρετήσει το χρέος της, ύψους 130 δισ. δολαρίων, με αποτέλεσμα να καταρρεύσει το σύστημα σύνδεσης του πέσο με το δολάριο σε 1:1 ισοτιμία.

Η αμερικανική κυβέρνηση θα δυσκολευόταν πολύ να δικαιολογήσει μια τέτοια εξέλιξη. Ο υπουργός Οικονομικών, Πολ Ο’ Νιλ, θα ήθελε να δώσει τέλος σε συμφωνίες αυτού του είδους που ενθαρρύνουν την απερισκεψία τόσο στους πιστωτές όσο και στους οφειλέτες. Αντιμετωπίζοντας, όμως, το ενδεχόμενο να επεκταθεί η κρίση της Αργεντινής στην ευρύτερη περιοχή και ειδικότερα στη Βραζιλία, έκρινε ότι δεν είναι κατάλληλη η στιγμή για να παραστήσει τον ηθικολόγο.

Τα προβλήματα της Αργεντινής δεν οφείλονται στο δυσθεώρητο ύψος του εξωτερικού χρέους, αλλά στον φόβο ότι δεν θα μπορέσει να το εξυπηρετήσει που έχει οδηγήσει σε αύξηση των επιτοκίων: η διαφορά ανάμεσα στις αποδόσεις των ομολόγων της Αργεντινής και των αμερικανικών έφθασε την Τρίτη στο 16,7%.

Τα υψηλά επιτόκια έχουν οδηγήσει σε ύφεση τριών συνεχόμενων ετών και συρρίκνωση των φορολογικών εσόδων. Κι αυτά σε συνδυασμό με το υψηλό κόστος του χρέους ενίσχυσαν την ανησυχία για την κάλυψη του χρέους. Το ΔΝΤ θέλει να κινητοποιήσει μια διαδικασία μείωσης των επιτοκίων, οικονομικής ανάπτυξης και χαμηλότερων δημοσιονομικών περιορισμών.

Η νέα συμφωνία προβλέπει επιπλέον πίστωση ύψους πέντε δισ. δολαρίων στην Κεντρική Τράπεζα της Αργεντινής που θα τη βοηθήσει να αντισταθμίσει την πρόσφατη εκροή καταθέσεων.

Συνολικά οι ιδιωτικές καταθέσεις μειώθηκαν κατά 11% τον Ιούνιο και τον Ιούλιο καθώς οι πολίτες της χώρας μετέτρεπαν τα πέσο τους σε δολάρια και τα μετέφεραν στο εξωτερικό. Χωρίς την πίστωση αυτή θα εξανεμιζόταν η ρευστότητα με καταστρεπτικά οικονομικά αποτελέσματα. Τα υπόλοιπα τρία δισ. δολάρια προορίζονται για την ενίσχυση της εθελοντικής αναδιάρθρωσης του χρέους μέσω της αγοράς.

Οι λεπτομέρειες της αναδιάρθρωσης δεν έχουν διευκρινισθεί, αλλά τα χρήματα του ΔΝΤ θα διευκολύνουν τη διαδικασία. Οι πιστωτές διακινδυνεύουν να υποστούν ζημιά ή να δουν την κατάσταση να επιδεινώνεται.

Η συμφωνία που επετεύχθη θα μειώσει την απειλή του χρέους, αλλά παράλληλα θα μειώσει τον πλούτο και ενδεχομένως την εμπιστοσύνη πολλών κατόχων ομολόγων της Αργεντινής. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει εγγύηση σταθερότητας για το μέλλον.

Κάτι τέτοιο θα προϋπέθετε υποχώρηση του δολαρίου για να αυξηθεί η ανταγωνιστικότητα, αύξηση των τιμών των πρώτων υλών, αναστολή των εκροών καταθέσεων, συμφωνίες με τα εργατικά συνδικάτα για περικοπές μισθών, ενίσχυση της παγκόσμιας οικονομίας και κυρίως επιτυχή εφαρμογή του κυβερνητικού σχεδίου για μηδενικό δημοσιονομικό έλλειμμα.

Οι ηρωικές ημέρες της φούσκας του Nasdaq μοιάζουν με μακρινή ανάμνηση. Κατά το τρίτο τρίμηνο, η TD Waterhouse, δεύτερη σε μέγεθος ηλεκτρονική χρηματιστηριακή, παρουσίασε κατά 76% μείωση των λειτουργικών της κερδών. Η επιβράδυνση στην αύξηση της πελατειακής βάσης, η πτώση των περιουσιακών στοιχείων και η εξαφάνιση των περιθωρίων κέρδους διαπνέουν ολόκληρο τον τομέα. Γι’ αυτό και οι σημαντικότερες ηλεκτρονικές χρηματιστηριακές, όπως η TDW, η Charles Schwab και η Ameritrade, δρομολογούν σχέδια αναδιάρθρωσής τους.