ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΠΕΖΟΠΟΡΙΑ

Στα αρχαία μονοπάτια του Παρνασσού

sta-archaia-monopatia-toy-parnassoy-561520564

Η διαδρομή 

Από το χωριό Αγόριανη (ή Επτάλοφος) και διασχίζοντας τον Εθνικό Δρυμό Παρνασσού θα καταλήξετε στους Δελφούς. Η διαδρομή αποτελεί ένα από τα ωραιότερα τμήματα του ευρωπαϊκού μονοπατιού Ε4 και είναι καλά σηματοδοτημένη. Τμήματά της ταυτίζονται και με αρχαία μονοπάτια που οδηγούσαν από τους Δελφούς στο Κωρύκειον Άντρον του Παρνασσού. Το μονοπάτι ξεκινάει από το χωριό και ακολουθεί νότια κατεύθυνση. Αφήνοντας πίσω τα τελευταία σπίτια του οικισμού, εισέρχεται σε πυκνό δάσος από έλατα. Από εδώ και μέχρι τον οικισμό Καλάνια η πορεία είναι ανηφορική αλλά ομαλή. Δύο χιλιόμετρα μετά το χωριό, θα συναντήσετε ένα μεγάλο ξέφωτο, όπου βρίσκεται το εκκλησάκι της Αγίας Τριάδας. Αφού περάσετε διάσελα και πλαγιές, θα προσεγγίσετε τον ορεινό οικισμό Καλάνια και το ορόπεδιό τους. Εδώ είναι και το μεγαλύτερο υψόμετρο του μονοπατιού (1.300 μ.), καθώς έπειτα η διαδρομή μέχρι τους Δελφούς (υψόμετρο 550 μ.) είναι κυρίως κατηφορική. Μετά από λιβάδια, χωματόδρομους και πέτρινες βρύσες θα συναντήσετε τον μικρό κατασκηνωτικό οικισμό Κρόκι. Η διαδρομή συνεχίζει με κλιμακωτό, λιθόστρωτο κατηφορικό μονοπάτι, την περίφημη Σκάλα, που από τους Δελφούς οδηγούσε στο Κωρύκειον Άντρον. Όσο προχωράτε, απολαμβάνετε τη μαγευτική θέα του δελφικού τοπίου, με τους ελαιώνες, το αρχαίο θέατρο, αλλά και πιο χαμηλά τον κόλπο της Ιτέας και τη θάλασσα. Θα περάσετε πάνω από το αρχαίο στάδιο των Δελφών και η πορεία θα συνεχίσει να είναι κατηφορική, σε χωμάτινο δρόμο αυτή τη φορά. Περνώντας δίπλα από τον χώρο στάθμευσης του αρχαιολογικού χώρου, συνεχίζετε σε ασφαλτοστρωμένο δρόμο, περνάτε το Μουσείο Άγγελου και Εύας Σικελιανού και σιγά σιγά προσεγγίζετε το κέντρο του σύγχρονου οικισμού των Δελφών.

sta-archaia-monopatia-toy-parnassoy0
Το μονοπάτι περνάει πάνω από το αρχαίο στάδιο και δίπλα από τον αρχαιολογικό χώρο των Δελφών. © Getty Images/Ideal Image

Οι στάσεις 

Στο εκκλησάκι της Αγίας Τριάδας μπορεί να γίνει η πρώτη ολιγόλεπτη στάση, ενώ το οροπέδιο των Καλανίων και το Κρόκι, όπου θα βρείτε και βρύση με νερό, προσφέρονται επίσης. Αξίζει τον κόπο να κάνετε μια στάση και καθώς θα κατεβαίνετε τη Σκάλα, για να θαυμάσετε τη θέα. 

sta-archaia-monopatia-toy-parnassoy2
Το σπήλαιο Κωρύκειον Άντρον βρίσκεται σε υψόμετρο 1.360 μ. © Περικλής Μεράκος

Οι μύθοι και οι ιστορίες

Μεγάλης ιστορικής και μυθολογικής σημασίας είναι τόσο το βουνό του Παρνασσού όσο και η περιοχή των Δελφών. Το κομμάτι της διαδρομής Κρόκι-Αρχαίο Στάδιο Δελφών ονομάζεται Σκάλα και είναι ένα αρχαίο λαξευτό μονοπάτι, το οποίο περιγράφει και ο Παυσανίας. Στο σπήλαιο Κωρύκειον Άντρον, σε υψόμετρο 1.360 μ., έχουν εντοπιστεί ίχνη λατρείας που ανάγονται στη Νεολιθική Περίοδο, ενώ ο μύθος θέλει το σπήλαιο να ήταν αφιερωμένο στον Πάνα και στις Κωρύκειες Νύμφες.

Σε ποιους απευθύνεται 

Το μονοπάτι απαιτεί ένα καλό επίπεδο φυσικής κατάστασης, αλλά δεν έχει τεχνικές δυσκολίες και ιδιαίτερες απαιτήσεις.

sta-archaia-monopatia-toy-parnassoy4
Όσο πλησιάζετε προς Δελφούς, το δάσος θα αραιώνει και θα έχετε θέα στο δελφικό τοπίο και στη θάλασσα. ©@thedifferenttravelcompany

Tips 

Το πρώτο κομμάτι της διαδρομής από Αγόριανη μέχρι το εκκλησάκι της Αγίας Τριάδας είναι μια εύκολη και ευχάριστη διαδρομή 2 χλμ., που μπορεί να γίνει και από μικρά παιδιά. Κατά τα άλλα, ο Εθνικός Δρυμός Παρνασσού προσφέρει πολλές πεζοπορικές επιλογές, εύκολες και δύσκολες. Από το Κρόκι μπορείτε να ακολουθήσετε μονοπάτι για το Κωρύκειον Άντρον, ενώ πεζοπορικό ενδιαφέρον παρουσιάζει και η βόρεια πλευρά του βουνού με κάποιες πολύ απαιτητικές διαδρομές, όπως η χαράδρα της Βελίτσας και η κορυφή Νίψι. Ενδιαφέρον έχει και η διαδρομή από τους Δελφούς στο Χρισσό και στον οικισμό της Κίρρας στην Ιτέα (1ο χλμ.). Εύκολη και κατηφορική, ταυτίζεται με τον αρχαίο δρόμο των προσκυνητών που έρχονταν στους Δελφούς.

sta-archaia-monopatia-toy-parnassoy6
Πυκνό ελατόδασος κοντά στην Αγόριανη. Το έλατο κυριαρχεί σε όλο τον Εθνικό Δρυμό του Παρνασσού. © Γιώργος Τσάφος

Η διάρκεια

Το μονοπάτι έχει μήκος 17 χλμ. και θα ανεβείτε από τα 990 μ. υψόμετρο της Αγόριανης στα 1.300 μ. του οροπεδίου Καλανίων, για να ξανακατεβείτε στα 550 μ. στους Δελφούς. Οι ανηφόρες είναι ομαλές, οι κατηφόρες θέλουν προσοχή και η πεζοπορία δεν θα σας πάρει πάνω από 7-8 ώρες. Το καπέλο και το αντηλιακό είναι απαραίτητα, γιατί το τελευταίο κομμάτι της διαδρομής, όσο πλησιάζετε προς Δελφούς, είναι εκτεθειμένο στον ήλιο. Καλό είναι να έχετε κανονίσει να σας παραλάβει αυτοκίνητο στους Δελφούς για την επιστροφή σας στην Αγόριανη.

sta-archaia-monopatia-toy-parnassoy8
Εικονογράφηση: Φίλιππος Αβραμίδης