ΑΠΟΨΕΙΣ

Γόρδιος δεσμός για την ειρήνη;

Πληροφορηθήκαμε πως ο Αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν εξέφρασε την ανησυχία ότι ο Ρώσος ομόλογός του δεν διαθέτει στρατηγική εξόδου από τον πόλεμο, πράγμα που τον καθιστά επικίνδυνα απρόβλεπτο. Εύλογα αναρωτιέται κάποιος ποια είναι η αιτία ή ποιος φέρει την ευθύνη για το ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν δεν διαθέτει στρατηγική εξόδου από τον πόλεμο. Μόνον ο Ρώσος πρόεδρος;

«Η αποτυχία των ΗΠΑ να προσπαθήσουν να διαπραγματευτούν είναι ένα τρομερό λάθος και είναι μια απαίσια χειραγώγηση της Ουκρανίας προς όφελος της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ (για την αποδυνάμωση της Ρωσίας)», υπογράμμιζε στα τέλη Απριλίου (συνέντευξη στην «Κ») ο Τζέφρι Σακς, διαπρεπής καθηγητής Οικονομικών του Πανεπιστημίου Κολούμπια και επικεφαλής του ηγετικού συμβουλίου του δικτύου λύσεων βιώσιμης ανάπτυξης του ΟΗΕ. Φώτισε έτσι με την έγκυρη φωνή του κι εκείνος μια πτυχή της τρομερής κρίσης που βιώνει, με επίκεντρο την Ουκρανία, ο πλανήτης και η οποία σχεδόν εξαρχής ήταν διακριτή παρά τη σκοτεινιά που δημιουργούν οι πυκνοί καπνοί από τη φωτιά του πολέμου: Η Δύση με την καθοδήγηση της Ουάσιγκτον συνεχίζει να υιοθετεί τακτική απόλυτης απομόνωσης του Ρώσου εισβολέα, παρά το γεγονός ότι οι εμπνευστές αυτής της τακτικής είδαν σχετικά γρήγορα πως απέτυχαν να διαμορφώσουν περιβάλλον παγκόσμιας απομόνωσης της Ρωσίας: «Κυβερνήσεις κρατών που αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το ήμισυ του παγκόσμιου πληθυσμού αρνήθηκαν να πάρουν θέση υπέρ της μιας ή της άλλης πλευράς» στον ΟΗΕ (Ν. Μαραντζίδης, «Κ» 1/5/2022). Ωστόσο, η συνεχιζόμενη αυτή τακτική ακυρώνει τα όποια περιθώρια μπορούν να υπάρχουν σε τέτοιες ακραίες καταστάσεις για τη λειτουργία διαύλων επικοινωνίας ΗΠΑ – Ρωσίας που θα διαμόρφωναν συνθήκες διεξόδου.

Σε τούτη τη λεωφόρο του πολεμικού ολέθρου, έξοδοι –και συνεπώς στρατηγική για κίνηση προς αυτές– πρέπει να υπάρχουν σε αμφότερες πλευρές. Πολύ περισσότερο που με εφιαλτικά αυξανόμενο ρυθμό βαθαίνει ταχύτατα και πολυεπίπεδα η κρίση σε όλο τον πλανήτη εξαιτίας ακριβώς αυτού του πολέμου: «Η πείνα απειλεί επιπλέον 13 εκατομμύρια ανθρώπους» (The New York Times) – «Κίνδυνος κοινωνικών εκρήξεων σε φτωχές χώρες» – Για «εφιάλτη παγκόσμιας επισιτιστικής κρίσης» προειδοποιεί ο ΟΗΕ («Κ» 27/3).

Πώς, λοιπόν, θα αρθεί το αδιέξοδο και πώς θα εξουδετερωθεί το –κατά Μπάιντεν– «επικίνδυνα απρόβλεπτο» του Πούτιν; Διαπραγματεύσεις κατεπειγόντως, με μόνο όρο την άμεση κατάπαυση του πυρός.