ΑΠΟΨΕΙΣ

Ο γιάπης και ο Λιάπης: Μία συγκριτική προσέγγιση

Γιάπης: Αποτελεί μεταφορά του αμερικανικού Yuppie και
συντομογραφία των λέξεων νεαρός επαγγελματίας της πόλης (Young
Urban Professional). Tεχνοκράτης. Το πρότυπο προέβλεπε
καλοπληρωμένη δουλειά, πολυτελή τρόπο ζωής, γνώση και κατοχή
τεχνολογικών μέσων και υπερκαταναλωτισμό ως αυτοσκοπό.

Λιάπης: Γεννήθηκε στην Αθήνα. Η καταγωγή του είναι από το
Μεγάλο Χωριό της Ευρυτανίας. Γιος του Κωνσταντίνου Λιάπη και της
Αντιγόνης Καραμανλή, αδελφής του ιδρυτή της Νέας Δημοκρατίας,
Κωνσταντίνου Καραμανλή. Σπούδασε Νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και
κατόπιν έκανε το μεγάλο άλμα στο Παρίσι, για τις μεταπτυχιακές
σπουδές του.

Γιάπης: Ο όρος πρωτοεμφανίστηκε τη δεκαετία του ’20, στις
ΗΠΑ, ταξίδεψε με πολλούς τρόπους στο χώρο και στο χρόνο αλλά
γνώρισε παγκόσμια διάδοση και κοινωνική αποδοχή τη δεκαετία του
’80. Τότε ενσωματώθηκε και στην ελληνική καθημερινότητα,
νοηματοδοτώντας ένα διαφορετικό κοινωνικό στάτους, για τον φέροντα
της ιδιότητας του γιάπη. Αυτή η απόσταση στην κοινωνική
διαστρωμάτωση γέννησε και ένα
κύμα χλευασμού που προκάλεσε εννοιολογική φθορά
στην ιδιότητα του γιάπη.

Λιάπης: Από το 1976 είχε άδεια ασκήσεως επαγγέλματος.
Εντούτοις, εργάστηκε ως ειδικός συνεργάτης επί θεμάτων επικοινωνίας
και δημοσίων σχέσεων στο γραφείο του Kωνσταντίνου Καραμανλή,
συγκεντρώνοντας την απαραίτητη τεχνογνωσία. Το 1980 ο θείος του
εξελέγη Πρόεδρος της Δημοκρατίας και ο Μιχάλης Λιάπης τον
ακολούθησε ως Διευθυντής του Ιδιαίτερου Γραφείου του. Αναπόφευκτη η
επικοινωνιακή φθορά, λόγων ιδιοτήτων και υψηλών αξιωμάτων.

Γιάπης: Ως γνήσιος τεχνοκράτης, ήταν κοινωνικά φιλελεύθερος
και οικονομικά συντηρητικός. Το Newsweek θεωρεί το 1984 τη Χρονιά
των γιάπηδων, λίγο πριν αρχίσει η καθοδική τους πορεία. Το 1985 η
Wall Street Journal ξεκινά την επίθεση εναντίον τους, η οποία
ολοκληρώνεται το 1991 από το περιοδικό Time που ανακηρύσσει το
“θάνατο των γιάπηδων”.

Λιάπης: Το 1985 εξελέγη Βουλευτής στη Β’ Περιφέρεια Αθηνών
και έκτοτε επανεκλεγόταν συνεχώς μέχρι και τις εκλογές του 2007.
Τον Μάιο του 1997 τοποθετείται Γραμματέας Πολιτικού Σχεδιασμού και
Προγράμματος της Νέας Δημοκρατίας.

Γιάπης: Τη δεκαετία του ’90 ο γιάπης παντρεύτηκε και
τακτοποιήθηκε στον καναπέ, μπροστά από την τηλεόραση, επιστρέφοντας
για πρώτη φορά στις ρίζες του και τη γνώση των προγόνων του στην
παρακολούθηση αθλητικών διοργανώσεων. Παρά τη λεκιασμένη φανέλα και
τα περιττά κιλά των πάλαι πότε γιάπηδων, άρθρο του περιοδικού
“Details” επιχειρεί μία μικρή αναβίωση της χρήσης του όρου,
αναφέροντας ότι ο γιάπης του 1986 είναι τόσο όμοιος με αυτόν του
2006 που δεν μπορεί κάποιος να τον ξεχωρίσει. Την προσπάθεια
ακολουθεί μόνο το περιοδικό Time σε ένα άρθρο του, το 2010, για την
παντοκρατορία των γιάπηδων της Ρωσίας.

Λιάπης: Από το Μάρτιο του 2004 μέχρι και το Σεπτέμβριο του
2007 διετέλεσε Υπουργός Μεταφορών και Επικοινωνιών, χτίζοντας το
πολιτικό του έργο. Μέρος του και η «Προτροπή προς Αθηναίους» να
πάρουν το ποδήλατο. Μετά τις βουλευτικές εκλογές του 2007 του
ανατέθηκε η θέση του Υπουργού Πολιτισμού, μέχρι να αντικατασταθεί
από τον Αντώνη Σαμαρά, τον Ιανουάριο του 2009. Στις 3 Σεπτεμβρίου
2009
ανακοίνωσε
την απόφασή του
να μην είναι υποψήφιος στις εκλογές της 4ης
Οκτωβρίου χαρακτηρίζοντας ως «ιστορικό λάθος για τη χώρα και
ατόπημα για την παράταξη» την προκήρυξη πρόωρων εκλογών. «Πώς θα
ξαναζητήσουμε την εμπιστοσύνη των ψηφοφόρων», η αιτίασή του.

Γιάπης: Τον άγγιξε η κρίση και πολλοί γιάπηδες ενδέχεται να
εντοπιστούν σε συσσίτια για άπορους. Σε αυτό το οικονομικό και
κοινωνικό περιβάλλον εξετάζεται ως πιθανή και η επανεξέταση των
αξιών ζωής της νιότης, αλλά και της εποχής της αφθονίας.

Λιάπης: Τον άγγιξε η κρίση, κατά δήλωσή του, και αναγκάστηκε
να κυκλοφορεί το πολυτελές τζιπ του με πλαστές πινακίδες μόνο και
μόνο για να φορτίσει την μπαταρία. Ομολόγησε την απόλυτη γνώση και
κατανόηση λαθών και σφαλμάτων. Έτοιμος να πληρώσει για αυτά.

Γιάπης: Απόγονος του γιάπη, ενσωματώνοντας τα πρότυπα της
εποχής, θεωρείται ο
χιπστεράς.

Λιάπης: Η πολιτική του κληρονομιά παραμένει ορφανή, οι
εκλογικοί ελιγμοί που χρησιμοποίησε συνεχίζουν να αποτελούν κοινό
τόπο.