ΑΠΟΨΕΙΣ

Στα ξένα σκίτσα

Αραιά και πού ακούγεται κάποια φωνή συμπάθειας από την Ευρώπη για την Ελλάδα. Οχι φωνή οίκτου, αυτή δεν ενδιαφέρει γιατί τη στοιχειώνει η περιφρόνηση, αλλά της συμπάθειας που προϋποθέτει γνώση των πραγμάτων βαθύτερη από αυτή που δίνουν τα τηλεοπτικά κλισέ. Αραιά και πού ακούγεται ο Ντανιέλ Κον Μπεντίτ να λέει το απλό, ότι οι «μεγάλοι» θησαύρισαν πουλώντας όπλα στην καταχρεωμένη στους ίδιους Ελλάδα (δηλαδή σε μια χώρα που, σαν σύμμαχό τους, υποχρεούνται να την υπερασπίσουν), ή κάποιος λογοτέχνης ή πανεπιστημιακός που θυμίζει κι αυτός κάτι απλό, ότι οι Ελληνες δεν είναι όλοι χαλασμένοι και αξίζουν κάτι παραπάνω από το να καταντήσουν άθυρμα των ισχυρών και υλικό για ρατσιστικά ανέκδοτα.

Κι ύστερα βλέπεις τα σκίτσα των ξένων εφημερίδων για την Ελλάδα, στο Ιντερνετ ή αναδημοσιευόμενα σε ημεδαπά έντυπα. Και είναι πολλά, λόγω επικαιρότητας. Παρηγοριέσαι βέβαια βλέποντας πως η ελληνική γελοιογραφία, ως προς τη χάρη του σκίτσου και την ευφυΐα της, δεν έχει να ζηλέψει τίποτα και σε πολλά είναι πιο ώριμη από την ευρωπαϊκή. Αλλά αυτό δεν είναι νέα γνώση, άρα προφέρει σχετική παραμυθία που τη σβήνει γρήγορα όχι τόσο η αισθητική των σκίτσων όσο η αντίληψή τους.

Αναμενόμενο είναι ότι θα παίξουν και θα ξαναπαίξουν με την ελληνική μυθολογία και ιστορία· τα στερεότυπα δεν γκρεμίζονται εύκολα. Το περιεχόμενό τους όμως συνοψίζει όλα τα κλισέ του λαϊκισμού που κυκλοφορούν στην Ευρώπη για την Ελλάδα και ανατροφοδοτεί κοινωνίες που οι διαμορφωτές τους τις έχουν ήδη καλλιεργήσει έτσι ώστε να θεωρούν ανήθικο και αγύρτικο οτιδήποτε ελληνικό. Μια λογική Focus σε όλη την ευρωπαϊκή επικράτεια, με σποραδικές εξαιρέσεις, από τους λιγοστούς όντως σπουδαίους Ευρωπαίους σκιτσογράφους. Εχουμε καλομάθει, το ξαναλέω, από τους δικούς μας γελοιογράφους, όπου ξεχωρίζουν όσοι δεν συντάσσονται με τον μέσο ιδεολογικό όρο, δεν τον κολακεύουν και δεν τον αναπαράγουν. Γι’ αυτό και η κυριαρχούσα εθνική αναπαράσταση από τους ξένους σκιτσογράφους προκαλεί μελαγχολία. Δεν στενοχωρεί η χολή, αυτή και ωφέλιμη θα ήταν και τερπνή ακόμα. Η τόση ευκολία της χολής στενοχωρεί.