ΑΠΟΨΕΙΣ

Ο «χαρακτήρας» της Αμερικής

Η μακρά και… εξωτικά περίπλοκη διαδικασία της επιλογής των υποψηφίων των δύο αμερικανικών κομμάτων, Δημοκρατικού και Ρεπουμπλικανικού, για την προεδρία των ΗΠΑ ξεκινά από την πολιτεία της Αϊόβας την ερχόμενη Δευτέρα. Πρόκειται ούτως ή άλλως για μία απρόβλεπτη πορεία, ιδιαίτερα όμως αυτή τη φορά που οι υποψήφιοι είτε είναι ακτιβιστές είτε δεν προκαλούν τον ενθουσιασμό ενός Μπαράκ Ομπάμα. Αντίθετα, κανείς δεν μπορεί πλέον να αποκλείσει την προοπτική εκλογής του επιχειρηματία Ντόναλντ Τραμπ, ως υποψηφίου του Ρεπουμπλικανικού κόμματος, στον Λευκό Οίκο. Με τις δημοσκοπήσεις να τον παρουσιάζουν σταθερά μπροστά σε δημοτικότητα, η πιθανότητα εκλογής του δεν μπορεί να υποτιμάται.

Στην Ουάσιγκτον και τη Νέα Υόρκη έχει αρχίσει να ακούγεται στις παρέες, μεταξύ σοβαρού και αστείου: «Αν εκλεγεί ο Τραμπ θα φύγω από τη χώρα». Το ζήτημα όμως για το Ρεπουμπλικανικό κόμμα είναι ότι η ηγεσία του δεν εμπιστεύεται ούτε τον βασικότερο αντίπαλο του Τραμπ, Τεντ Κρουζ – τον οποίο επίσης θεωρεί αντισυστημικό. Πολλοί δεν ξεχνούν τον υπολογιστικό τρόπο με τον οποίο πολιτεύθηκε στο Κογκρέσο και φοβούνται ότι αν εκλεγεί, δεν θα συνεργασθεί μαζί τους ούτε από τον Λευκό Οίκο. Την ίδια στιγμή, οι άλλοι υποψήφιοι των Ρεπουμπλικανών αλληλοκατηγορούνται μεταξύ τους σε αρνητικές διαφημίσεις εκατομμυρίων δολαρίων, αλλά κανείς δεν έχει καταφέρει μέχρι στιγμής να αναδειχθεί σε αντίβαρο στους Τραμπ και Κρουζ. Ιδιαίτερα οι επιθέσεις του -αδύναμου στις δημοσκοπήσεις και τα ντιμπέιτ- Τζεμπ Μπους στον Μάρκο Ρούμπιο εκτιμάται ότι εξασθενούν τις πιθανότητες του τελευταίου, που για μία στιγμή φάνηκε ότι θα μπορούσε να αναδειχθεί σε σοβαρό διεκδικητή της προεδρίας.

Αντίστοιχα, όμως, πολλοί ανησυχούν και για τις επιλογές στο αντίπαλο στρατόπεδο, καθώς ούτε ο υποψήφιος για την προεδρία του Δημοκρατικού κόμματος Μπέρνι Σάντερς ανήκει στο λεγόμενο mainstream, το κυρίαρχο ρεύμα. Η υποψηφιότητα του Σάντερς απειλεί σοβαρά το φαβορί, τη Χίλαρι Κλίντον. Η μακρά πορεία της τελευταίας στο πολιτικό προσκήνιο έχει φθείρει την εικόνα της και παρά τη διακριτική στήριξη του προέδρου Ομπάμα οι Δημοκρατικοί ψηφοφόροι δεν φαίνεται να την προτιμούν. «Δεν τη συμπαθούν!» έλεγε την Κυριακή σε εστιατόριο του Μανχάταν Αμερικανίδα δημοσιογράφος. Βεβαίως, δεν είναι η δημοτικότητα εκείνη που θα καθορίσει το αποτέλεσμα, αλλά η ψήφος στις εσωκομματικές εκλογές. Αλλά σίγουρα, το γεγονός ότι η κ. Κλίντον έχει ως κυριότερο αντίπαλο έναν ακτιβιστή υποψήφιο που τονίζει στα ντιμπέιτ τις σχέσεις της με τις τράπεζες της Γουόλ Στριτ –και τα 600 χιλιάδες δολάρια που έχει λάβει σε ένα έτος από την Goldman Sachs για ομιλίες– δεν λειτουργεί υπέρ της.

Βλέποντας το κενό στην… αγορά των υποψηφίων προέδρων, ο ιδρυτής του πρακτορείου Bloomberg, Μάικλ Μπλούμπεργκ εξετάζει τη συμμετοχή του στις εκλογές ως ανεξάρτητος υποψήφιος. Σύμφωνα με τους New York Times, προβληματίζεται για την κυριαρχία του Τραμπ στο Ρεπουμπλικανικό στρατόπεδο, αλλά και την άνοδο του Μπέρνι Σάντερς, που απειλεί τη Χίλαρι Κλίντον στο Δημοκρατικό. Ο Μπλούμπεργκ, όμως, δεν είναι ένας ακόμη δισεκατομμυριούχος που θέλει να γίνει πρόεδρος, όπως έσπευσε να τον κατατάξει ο Σάντερς. Εχει δοκιμασθεί ως δήμαρχος της Νέας Υόρκης, και αν και πρώην Ρεπουμπλικανός έχει κερδίσει την εμπιστοσύνη πολλών Δημοκρατικών καθώς είναι προοδευτικός στα κοινωνικά ζητήματα. Η εφημερίδα γράφει ότι θα αποφασίσει μέχρι τον Μάρτιο. Ανάλογα με τα αποτελέσματα και στα δύο κόμματα στις εκλογές της Αϊόβας και του Νιου Χάμσαϊρ, ο Μπλούμπεργκ ίσως κατέβει στις εκλογές ως ανεξάρτητος υποψήφιος.

Ποτέ στο παρελθόν δεν έχει κερδίσει κάποιος ανεξάρτητος την προεδρική εκλογή, ωστόσο αν η επιλογή είναι μεταξύ Κρουζ ή Τραμπ και Σάντερς, τότε είναι έτοιμος να ξοδέψει ένα δισ. δολάρια για να πείσει τους Αμερικανούς να τον ψηφίσουν, ως τεχνοκράτη. Ηταν δύσκολο με τόσες έντονες προσωπικότητες ήδη να διεκδικούν την προεδρία, αλλά η μάχη για τον χαρακτήρα της επόμενης αμερικανικής κυβέρνησης γίνεται ακόμη πιο απρόβλεπτη.