ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ

Το Brexit, το Αιγαίο και το Κυπριακό

grammata-anagnwstwn--4

Κύριε διευθυντά
Δεν νομίζω ότι εξέπληξε κάποιον η εκλογή του Μπόρις Τζόνσον και των Συντηρητικών, εξέπληξε όμως το μέγεθος της πλειοψηφίας που πέτυχαν και η άνετη διακυβέρνηση που τους εξασφαλίζει. Το Βrexit είναι πλέον δεδομένο, αν και οι εμπορικές συμφωνίες με την Ευρωπαϊκή Ενωση θα διαρκέσουν πολλούς μήνες και δεν θα είναι πάντοτε εύκολες για το Ηνωμένο Βασίλειο.

Δεν υπάρχει αμφιβολία, βέβαια, ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα παραμείνει σταθερό μέλος του ΝΑΤΟ, και μάλιστα το μέλος με τις δεύτερες μεγαλύτερες ένοπλες δυνάμεις εντός της Συμμαχίας και με τον υψηλότερο προϋπολογισμό στην Ευρώπη (50 δισ. δολ.) για την ενδυνάμωσή τους.

Οι μεγαλύτερες εθνικές ένοπλες δυνάμεις ανήκουν, ως γνωστόν, στην Τουρκία, η οποία ως μέλος του ΝΑΤΟ ξοδεύει (επισήμως τουλάχιστον) το 2,5% του προϋπολογισμού της για την ενίσχυσή τους σε παραδοσιακά αλλά και υπερσύγχρονα όπλα.

Σύντομα λοιπόν η Ευρωπαϊκή Ενωση θα έχει δυτικό σύνορο το Ηνωμένο Βασίλειο και ανατολικό την Τουρκία. Η Ε.Ε. θεωρεί ήδη το Ηνωμένο Βασίλειο έναν «ανταγωνιστή μέσα στα πόδια μας» (πρόσφατη δήλωση Μέρκελ), ενώ θεωρεί την Τουρκία κάτι μεταξύ ισλαμικού προβοκάτορα και αποσταθεροποιητή. Και οι δύο χώρες βρίσκονται εκ των πραγμάτων αντιμέτωπες με την Ε.Ε. ενώ ταυτόχρονα συμμετέχουν στο ΝΑΤΟ, όπως οι περισσότερες χώρες της Ευρώπης, με αντίπαλο τη Ρωσία.

Ομως τα κοινά σημεία Ηνωμένου Βασιλείου και Τουρκίας δεν περιορίζονται εδώ. Είναι και οι δύο χώρες «εγγυήτριες δυνάμεις» της ανεξαρτησίας της Κύπρου – όπως και αν αυτός ο ρόλος ερμηνεύεται διεθνώς μετά την τουρκική εισβολή. Το Ηνωμένο Βασίλειο, πάντως, δεν έχει πάρει θέση στο παρόν τουρκοκυπριακό imbroglio (αν και η Κύπρος είναι μέλος της Κοινοπολιτείας!) ούτε έχει συμμετάσχει στη διεθνοποίηση των ΑΟΖ της.

Σίγουρα το Ηνωμένο Βασίλειο εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης θα είναι πιο αδύναμο, πιο ευάλωτο, πιο ευαίσθητο. Θα αναζητήσει νέες διακρατικές συμμαχίες και σίγουρα η Τουρκία θα το αγκαλιάσει με προθυμία. Και δεν θα προξενούσε εντύπωση εάν η τουρκική καταγωγή του Μπόρις Τζόνσον-Σαμπίχα (δες επιστολή στην «Κ» 13/8/19) τον οδηγούσε να ανταποκριθεί με σκοπιμότητα. Οι πολυπληθείς κοινότητες Κυπρίων στο Ηνωμένο Βασίλειο θα πρέπει να παρακολουθούν προσεκτικά τις εξελίξεις και να επαγρυπνούν.

Μιχαλης Μοσχος, Λονδίνο