ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Η φυγή του Ρώσου χάκερ με παραποιημένο διαβατήριο

gkat_02_1807_page_1_image_0006
hacker

«Είμαι πρόθυμος για συνεργασία», τους είπε. Τον Απρίλιο του 2014, σε ένα γραφείο της αμερικανικής πρεσβείας στη Μόσχα, ο ειδικός σε θέματα κυβερνοασφάλειας Νικίτα Κισλίτσιν μοιράστηκε όλα όσα ήξερε με δύο πράκτορες του FBI. Μίλησε για ηλεκτρονικές επιθέσεις συμπατριωτών του, εξήγησε τη δική του εμπλοκή και αποκάλυψε πώς ένας διαβόητος, καταζητούμενος Ρώσος χάκερ ξεγλίστρησε μέσα από τα χέρια της Ελλάδας.

Σύμφωνα με όσα εξιστόρησε, το καλοκαίρι του 2013 ο Αλεξέι Μπελάν, εις βάρος του οποίου εκκρεμούσε ερυθρά αγγελία της Ιντερπόλ, κατόρθωσε να διαφύγει από τη χώρα μας και να ταξιδέψει στην πατρίδα του με ένα παραποιημένο βουλγαρικό διαβατήριο. Η κατάθεση του Κισλίτσιν στους Αμερικανούς πράκτορες είναι σε γνώση της «Κ», μετά την πρόσφατη υποβολή της ως πειστήριο σε δίκη άλλου Ρώσου χάκερ η οποία εξελίσσεται στο Σαν Φρανσίσκο.

Σε προηγούμενη έρευνά της η «Κ» είχε παρουσιάσει άγνωστες πληροφορίες για το χρονικό της σύλληψης του Μπελάν στην Αθήνα. Πρόκειται για μια ιστορία που τοποθετεί την Ελλάδα στο κάδρο ενός ψυχρού κυβερνοπολέμου. Τότε δεν ήταν ακόμη ξεκάθαρο πώς είχαν χαθεί τα ίχνη του νεαρού χάκερ από τη χώρα μας προτού ολοκληρωθεί η διαδικασία έκδοσής του στις ΗΠΑ.

Ο Μπελάν συνελήφθη στις 18 Ιουνίου 2013 από αστυνομικούς της Υποδιεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος και Εμπορίας Ανθρώπων στην Αθήνα, όπου είχε ταξιδέψει για διακοπές μαζί με πέντε φίλους του. Οι ΗΠΑ τον κατηγορούσαν για παράνομη πρόσβαση στο δίκτυο των αμερικανικών εταιρειών Zappos (ηλεκτρονικό κατάστημα πώλησης υποδημάτων), Evernote και Scribd (πλατφόρμες αρχειοθέτησης κειμένων) και την υποκλοπή πληροφοριών εκατομμυρίων πελατών τους. Προφυλακίστηκε στον Κορυδαλλό, απ’ όπου όμως αφέθηκε ελεύθερος με εγγύηση στις 19 Ιουλίου 2013 μέχρι να εξεταστεί το αμερικανικό αίτημα έκδοσης. Επειτα χάθηκε μυστηριωδώς και σήμερα παραμένει καταζητούμενος.

Ο Ντιμίτρι Ντοκουτσάεφ, πρώην πράκτορας της FSB, φέρεται να παρείχε στον Κισλίτσιν την πληροφορία για το πώς, παρά τους περιοριστικούς όρους που του είχαν επιβληθεί, ο Μπελάν διέφυγε από την Ελλάδα. Εξασφάλισε ένα αυθεντικό βουλγαρικό διαβατήριο, κόλλησε σε αυτό τη φωτογραφία του και ταξίδεψε στη Ρωσία.

i-fygi-toy-rosoy-chaker-me-parapoiimeno-diavatirio0

Απόσπασμα από την κατάθεση του Κισλίτσιν σε πράκτορες του FBI, στο οποίο περιγράφει πώς διέφυγε ο Μπελάν από την Ελλάδα.

Ο Ντοκουτσάεφ ήταν ένας από τους δύο Ρώσους πράκτορες οι οποίοι φέρονται να στρατολόγησαν τον Μπελάν για να χακάρει από το 2014 έως το 2016 την εταιρεία παροχής υπηρεσιών email Yahoo και να υποκλέψει κωδικούς και συνομιλίες εκατομμυρίων πολιτών.

Σήμερα ο 33χρονος Μπελάν, γνωστός με τα ψευδώνυμα «M4G» και «Magg», βρίσκεται στη λίστα του FBI με τους πιο καταζητούμενους κυβερνοεγκληματίες και οι αμερικανικές αρχές προσφέρουν 100.000 δολάρια σε όποιον παράσχει πληροφορίες που θα οδηγήσουν στον εντοπισμό και τη σύλληψή του.

Η γνωριμία

Ο Κισλίτσιν αποκάλυψε στους Αμερικανούς ομοσπονδιακούς πράκτορες ότι γνώρισε τον Μπελάν το 2006, όταν εργαζόταν ως αρχισυντάκτης στο ρωσικό περιοδικό «Xakep». Εκείνη τη χρονιά ο Μπελάν ξεκίνησε να γράφει στο περιοδικό άρθρα για τις ευαλωτότητες των ηλεκτρονικών συστημάτων και για ειδικές τεχνικές παραβίασης βάσεων δεδομένων (SQL injection).

Το καλοκαίρι του 2011, ένας Βέλγος με το ψευδώνυμο «Ράις» προσέγγισε τον Κισλίτσιν και ρώτησε εάν μπορούσε να αποκτήσει πρόσβαση στις βάσεις δεδομένων ιστοσελίδων ηλεκτρονικού εμπορίου. «Ο Μπελάν ήταν ο άνθρωπος που θα έκανε αυτή τη δουλειά για εμένα», είπε ο Κισλίτσιν στους πράκτορες του FBI. «Είναι πολύ εύπορος και έχει στην ιδιοκτησία του πολλά διαμερίσματα στη Ρωσία. Εχει όμως χαμηλή αυτοεκτίμηση και για αυτό συχνά επιδεικνύει τα πλούτη του», ανέφερε σε άλλο σημείο της κατάθεσής του.

Τον Φεβρουάριο του 2013 ο Κισλίτσιν φέρεται να συνάντησε από κοντά τον Μπελάν σε πάρτι που διοργάνωσε ο Ντοκουτσάεφ. Τον Απρίλιο του 2019, σε μια απρόσμενη εξέλιξη, ο Ντοκουτσάεφ καταδικάστηκε από στρατιωτικό δικαστήριο της Μόσχας σε έξι χρόνια φυλάκιση για προδοσία. Οπως ανέφερε η ρωσική εφημερίδα Kommersant, ο πρώην Ρώσος πράκτορας είχε κατηγορηθεί για διαρροή εμπιστευτικών εγγράφων στο FBI.

Η κατάθεση του Κισλίτσιν στους Αμερικανούς πράκτορες συμπεριελήφθη στον φάκελο της δικογραφίας για την υπόθεση ενός άλλου Ρώσου χάκερ, του Γεβγένι Νικούλιν, ο οποίος κατηγορείται για κυβερνοεπιθέσεις στο LinkedIn και το Dropbox. Ο Νικούλιν συνελήφθη στην Τσεχία το 2016 και δύο χρόνια αργότερα εκδόθηκε στις ΗΠΑ. Η δίκη του ξεκίνησε τον περασμένο Μάρτιο. Διακόπηκε πρόσκαιρα όταν μία από τις ενόρκους ενημέρωσε ότι συνάδελφος του συζύγου της είχε βρεθεί θετικός στη νόσο COVID-19. Κατά τον Κισλίτσιν, ο χάκερ που κάθεται τώρα στο εδώλιο του δικαστηρίου στο Σαν Φρανσίσκο, «έχει περισσότερο ενδιαφέρον απ’ ό,τι ο Μπελάν».