ΚΟΣΜΟΣ

Καταρρέει ο μύθος των σπηλαίων;

Οταν η Σοβιετική Ενωση εισέβαλε στο Αφγανιστάν το 1979, οι στρατιώτες της κατέληξαν εγκλωβισμένοι και τρομοκρατημένοι σ’ ένα αχανές δίκτυο σπηλαίων, εντός των οποίων είχαν τοποθετηθεί κάθε λογής παγίδες, ενώ παράλληλα ήταν υποχρεωμένοι να καταδιώκουν αντάρτες-μουτζαχεντίν που εξαφανίζονταν ως διά μαγείας στις χαράδρες των βουνών.

Παρά το γεγονός ότι οι ηγέτες των Ταλιμπάν απειλούν ότι θα χρησιμοποιήσουν τις ίδιες ακριβώς μεθόδους για να κάμψουν την επιθετικότητα των ΗΠΑ, Δυτικοί αξιωματούχοι και στρατιωτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η αποτελεσματικότητα των εν λόγω πολεμικών τακτικών εναντίον εξελιγμένων τεχνολογικά οπλικών συστημάτων και άριστα εκπαιδευμένων ειδικών δυνάμεων μπορεί να αποδειχθεί ότι δεν είναι τίποτα περισσότερο από έναν μύθο.

Αξιωματούχοι του αμερικανικού υπουργείου Αμυνας αναγνωρίζουν, πάντως, την ύπαρξη χιλιάδων σπηλαίων, υπόγειων στοών, αγωγών άρδευσης και υπονόμων στα βουνά και τις ερήμους του Αφγανιστάν. Πρόκειται για την κληρονομιά αιώνων πολεμικών συγκρούσεων. Παρά ταύτα, αν οι προσκείμενοι στους Ταλιμπάν ή τον Οσάμα Μπιν Λάντεν μαχητές αποφασίσουν να κρυφτούν στα βουνά προκειμένου να προφυλαχθούν από τα στρατεύματα των Αμερικανών ή τον βαρύ χειμώνα, θα δώσουν τη δυνατότητα στα εξοπλισμένα με κάμερες ανίχνευσης θερμότητας κατασκοπευτικά αεροσκάφη να τους εντοπίσουν όταν αυτοί θα κάθονται γύρω από φωτιές. Στη συνέχεια, τα πλοία θα εξαπολύσουν εναντίον τους τηλεκατευθυνόμενους πυραύλους.

Οι προετοιμασίες των σχεδιαστών της στρατιωτικής επιχείρησης για την αποδυνάμωση της άμυνας των Τάλιμπαν δείχνουν ότι το πάθημα των Σοβιετικών έχει γίνει μάθημα. Οι αναλυτές, από την πλευρά τους, θεωρούν ότι ο εντοπισμός του εχθρού στα όρη του Αφγανιστάν παραμένει ένα δύσκολο εγχείρημα, πλην όμως, κάθε άλλο παρά αδύνατο. «Οι ΗΠΑ», τονίζει ο διευθυντής του οργανισμού έρευνας για την αμυντική πολιτική, Τζον Πάικ, «διαθέτουν την τεχνολογία προκειμένου να ανακαλύψουν και να καταστρέψουν τις σπηλιές αυτές». «Ωστόσο, το να πιστεύει κανείς ότι θα βρεθεί από τη μια μέρα στην άλλη το κρησφύγετο του Μπιν Λάντεν ή ότι όλοι εκ των πέντε χιλιάδων μαχητών που αποτελούν τη φρουρά του θα βρίσκονται εντός των σπηλαίων είναι γελοίο», καταλήγει. Ο μύθος των απόρθητων σπηλαίων δημιουργήθηκε κατά τη διάρκεια της σοβιετικής εισβολής. «Είναι απίθανο», λέει ο καθηγητής ρωσικών σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, Μαρκ Κράμερ, «να επαναλάβουν οι Αμερικανοί σχεδιαστές της επιχείρησης τα λάθη που διέπραξαν οι ελλιπέστατα εκπαιδευμένοι Σοβιετικοί στρατιώτες». «Δεν τίθεται», υπογραμμίζει, «θέμα σύγκρισης μεταξύ των ειδικών δυνάμεων των ΗΠΑ και του τακτικού σοβιετικού στρατού». Οι ΗΠΑ βρίσκονται σαφέστατα σε πολύ καλύτερη θέση. Τις τελευταίες δέκα ημέρες τα αεροσκάφη τους έχουν εξαπολύσει διατρητικές βόμβες 2.250 κιλών, ενώ τα κατασκοπευτικά τους αεροσκάφη, εξοπλισμένα με τα ραντάρ υψηλής ακρίβειας ASARS-2, χτενίζουν την περιοχή. Οταν πέσει ο χειμώνας, το Πεντάγωνο σχεδιάζει να αποστείλει στα βουνά του Αφγανιστάν ελικόπτερα χαμηλής πτήσης, τα οποία θα φέρουν κάμερες ανίχνευσης θερμότητας, για τον εντοπισμό και τη φωτογράφηση θέσεων του εχθρού υπό το έδαφος. Στη συνέχεια, πύραυλοι τύπου AGM-130 θα εκτοξευθούν με στόχο τις υπόγειες στοές