ΚΟΣΜΟΣ

Τρομοκρατία και ύφεση σε πρώτο πλάνο

H εφιαλτική οικονομική κρίση που συγκλονίζει την Αργεντινή, η αντιμετώπιση της διεθνούς τρομοκρατίας και οι πιθανές επιπτώσεις των πληγμάτων της 11ης Σεπτεμβρίου στη διεθνή οικονομία θα είναι τα βασικά θέματα στην ατζέντα των εκπροσώπων 21 κρατών που θα συγκεντρωθούν στην πρωτεύουσα του Περού, Λίμα, το προσεχές Σαββατοκύριακο, στο πλαίσιο της συνόδου κορυφής των χωρών της Ιβηρικής Χερσονήσου και της Λατινικής Αμερικής. O θεσμός των Ιβηρο-αμερικανικών συνόδων, που φέρνει σε επαφή τις χώρες του αμερικανικού Νότου με τις παλιές αποικιοκρατικές δυνάμεις της ηπείρου, Ισπανία και Πορτογαλία, έχει ηλικία δέκα χρόνων. Καθοριστικό ρόλο στη δημιουργία αυτού του θεσμού έπαιξε η Ισπανία -ένας από τους κυριότερους ξένους επενδυτές στη Λατινική Αμερική-, η οποία φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως γέφυρα για την ανάπτυξη στενότερων σχέσεων μεταξύ αυτών των χωρών και της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Στην αυριανή σύνοδο κορυφής θα λάβουν μέρος 19 αρχηγοί κρατών, συμπεριλαμβανομένου του βασιλιά της Ισπανίας Χουάν Κάρλος, ένας αριθμός «ρεκόρ» στη σύντομη ιστορία του θεσμού.

Οι υπουργοί Οικονομικών των 21 χωρών, που συναντήθηκαν χθες στη Λίμα, στο πλαίσιο της προετοιμασίας της συνόδου κορυφής, ζητούν με κοινό ανακοινωθέν τους την επείγουσα ενίσχυση της Αργεντινής. H τελευταία πλήττεται εδώ και 42 μήνες από δριμεία οικονομική κρίση με αποτέλεσμα την επικίνδυνη κοινωνική πυράκτωση της χώρας – γενικές απεργίες, βίαιες ταραχές μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομικών δυνάμεων κ.λπ. H κατάσταση αυτή έχει οδηγήσει στο χείλος της κατάρρευσης την κεντροαριστερή κυβέρνηση του Φερνάντο ντε λα Ρούα.

Ενδεικτική της βαθύτατης κρίσης που συγκλονίζει την Αργεντινή είναι η επανεμφάνιση του περονιστή πρώην πρωθυπουργού Κάρλος Μένεμ, ενός βαθύτατα διεφθαρμένου πολιτικού, ο οποίος μέχρι πρότινος τελούσε υπό κατ’ οίκον περιορισμό. Παρά την ελάχιστα τιμητική φήμη του, ο Μένεμ διεκδικεί και πάλι, με σοβαρές αξιώσεις, την εξουσία εμφανιζόμενος ως «το μη χείρον βέλτιστον» σε σύγκριση με την παραπαίουσα κυβέρνηση συνασπισμού του ντε λα Ρούα. Πολλοί είναι αυτοί που φοβούνται, εξάλλου, ότι ενδεχόμενη κατάρρευση της δεύτερης, μετά τη Βραζιλία, οικονομίας της Λατινικής Αμερικής θα μπορούσε να προκαλέσει «φαινόμενο ντόμινο» σε όλη την περιοχή.

Σε ένα άλλο σημείο του κοινού τους ανακοινωθέντος, οι υπουργοί Οικονομικών των Ιβηρο-αμερικανικών χωρών ζητούν να αποκτήσει πρόσβαση στους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς (Παγκόσμια Τράπεζα, Διεθνές Νομισματικό Ταμείο κ.ά.) η Κούβα, η οποία παραμένει αποκλεισμένη εξαιτίας του αμερικανικού εμπάργκο. Το μονομερές εμπάργκο των Ηνωμένων Πολιτειών, που συνεχίζει να ισχύει σε πείσμα των αποφάσεων του OHE, έχει προκαλέσει πιεστικά προβλήματα στην κουβανική οικονομία, ενώ η κατάσταση επιδεινώθηκε ακόμη περισσότερο με τη συρρίκνωση της τουριστικής δραστηριότητας μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου στις ΗΠΑ. H προηγούμενη Ιβηρο-αμερικανική σύνοδος είχε συναντήσει σοβαρές δυσκολίες να καταλήξει σε συμφωνία για το θέμα της τρομοκρατίας, κυρίως λόγω των αντιρρήσεων της Κούβας να καταδικασθεί ρητά η αυτονομιστική οργάνωση των Βάσκων ETA, στο βαθμό που οι χώρες της Ιβηρο-αμερικανικής διάσκεψης δεν καταδίκαζαν την «κρατική τρομοκρατία των ΗΠΑ» εναντίον της Κούβας. Αυτήν τη φορά, όμως, το διεθνές κλίμα που δημιουργήθηκε μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου και η απερίφραστη καταδίκη της τρομοκρατίας από την κυβέρνηση Κάστρο επιτρέπουν αισιοδοξία για την ομόφωνη κατάληξη της συνόδου κορυφής στο εν λόγω θέμα. Παρ’ όλα αυτά, ο Περουβιανός υπουργός Εξωτερικών, Ντιέγκο Γκαρσία Σαγιάν, εξέφρασε την λύπη του για το γεγονός ότι καμία απόφαση του OHE ή άλλου διεθνούς οργανισμού δεν αποσαφηνίζει την έννοια της τρομοκρατίας. O Σαγιάν δήλωσε επίσης ότι η σύνοδος κορυφής θα ταχθεί υπέρ της δημιουργίας Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, κάτι που έχουν ήδη υπογράψει 44 χώρες, συμπεριλαμβανομένων των κυριότερων ευρωπαϊκών, όχι όμως και των ΗΠΑ. Γαλλικό, Ασοσιέιτεντ