ΚΟΣΜΟΣ

Ανετη νίκη Τσάβες για… όγδοη φορά

ΚΑΡΑΚΑΣ. Μία ακόμη νίκη προστέθηκε την Κυριακή στις δύο προεδρικές εκλογές, τις τρεις βουλευτικές και τα δύο δημοψηφίσματα που έχει κερδίσει ώς τώρα ο πρόεδρος της Βενεζουέλας Ούγκο Τσάβες. Με καταμετρημένο το 78% των ψήφων, ο αριστερός Τσάβες συγκέντρωνε ποσοστό 61%, αντί 38% του σοσιαλδημοκράτη αντιπάλου του για την προεδρία, Μανουέλ Ροζάλες.

Η ανανεωμένη λαϊκή εντολή προς τον Τσάβες αποτελεί ίσως το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα βαθιάς κοινωνικής αλλαγής που συντελείται με απολύτως δημοκρατικές διαδικασίες. Ο Ροζάλες αναγνώρισε την ήττα του, ενώ δεν αναφέρθηκαν προβλήματα ή παρατυπίες από τους διεθνείς παρατηρητές. Η νέα θητεία του Τσάβες θα διαρκέσει ώς το 2012.

«Αρχίζει μια νέα εποχή, η επανάσταση διευρύνεται», είπε ο Τσάβες στα πλήθη των υποστηρικτών του. Η «βολιβαριανή επανάσταση» του Τσάβες, που άρχισε με την πρώτη εκλογή του το 1998 συνίσταται στην προώθηση μεγάλης κλίμακας κοινωνικών προγραμμάτων, με χρηματοδότηση από τα πετρελαϊκά έσοδα που στο παρελθόν κατέληγαν στους λογαριασμούς της λευκής ελίτ. Ο Τσάβες προωθεί την πολιτική χειραφέτησης της Βενεζουέλας και συνολικότερα της Λατινικής Αμερικής από την κηδεμονία της Ουάσιγκτον, που ενισχύει πληθώρα προσπαθειών για την ανατροπή του. O Τσάβες επεβίωσε από πραξικόπημα που οργανώθηκε το 2002 με αμερικανική υποστήριξη, από γενική απεργία που οργανώθηκε το 2003 από την αντιπολίτευση και από δημοψήφισμα για την απομάκρυνσή του, που διενεργήθηκε το 2004, πάλι με πρωτοβουλία της αντιπολίτευσης. Στις εύπορες συνοικίες του Καράκας, το ηθικό ήταν πεσμένο, αν και ο Μανουέλ Ροσάλες δήλωσε ότι θα συνεχίσει τη μάχη «για τη δημοκρατία και την ελευθερία». Η αντιπολίτευση της Βενεζουέλας, που ελέγχει τα μεγαλύτερα μέσα ενημέρωσης, πλην των κρατικών, και που δεν συναντά περιορισμούς στις δραστηριότητές της, κατηγορεί παρόλα αυτά τον Τσάβες ότι προωθεί καθεστώς ανελευθερίας.

Περιφερειακές συμμαχίες

Ο Τσάβες έχει συνάψει δίκτυο περιφερειακών συμμαχιών με τους ηγέτες της Βολιβίας, της Νικαράγουας, της Βραζιλίας, του Ισημερινού και της Κούβας. Η συμμαχία του Τσάβες με τον Φιντέλ Κάστρο, που επικρίνεται από την αντιπολίτευση και από την Ουάσιγκτον, διευκολύνει και τις δύο πλευρές, καθώς η Κούβα στέλνει στις φτωχογειτονιές της Βενεζουέλας γιατρούς, και λαμβάνει πετρέλαιο υπό ευνοϊκούς όρους. Η παροχή ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης σε πληθυσμούς που τη στερούνταν είναι μία μόνο από τις 20 περίπου «αποστολές» που έχει καθιερώσει ο Τσάβες. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται η εκστρατεία καταπολέμησης του αναλφαβητισμού, το πρόγραμμα εκπαίδευσης ενηλίκων, το πρόγραμμα επιδοτούμενων τροφίμων, το πρόγραμμα συσσιτίων για την καταπολέμηση του υποσιτισμού. Σε μία από τις αποστολές, την «επιχείρηση- θαύμα», πολλές χιλιάδες φτωχοί από όλη τη Λατινική Αμερική που πάσχουν από καταρράκτη και άλλες οφθαλμολογικές παθήσεις μεταβαίνουν στην Κούβα για δωρεάν χειρουργικές επεμβάσεις.

Η Βενεζουέλα, ο πέμπτος μεγαλύτερος εξαγωγέας πετρελαίου στον πλανήτη, είναι η ταχύτερα αναπτυσσόμενη οικονομία της Λατινικής Αμερικής. Παρά τον «ψυχρό πόλεμο» ανάμεσα στον Τσάβες και στην Ουάσιγκτον, ο σημαντικότερος αγοραστής του πετρελαίου της Βενεζουέλας παραμένουν οι ΗΠΑ.

Η διασπασμένη αντιπολίτευση δεν έλαβε μέρος στις περυσινές βουλευτικές εκλογές, προσφέροντας στον Τσάβες τον πλήρη έλεγχο της Βουλής. Στις εκλογές εκείνες, η συμμετοχή κυμάνθηκε γύρω στο 50% του εκλογικού σώματος. Τώρα, που η αντιπολίτευση ενώθηκε πίσω από έναν υποψήφιο και η μάχη απέκτησε περισσότερο ενδιαφέρον, η συμμετοχή ξεπέρασε το 70%.