ΚΟΣΜΟΣ

Στην Τουρκία οι συνομιλίες της Ομάδας των Εξι με το Ιράν

Την Τουρκία έχρισε τόπο διεξαγωγής των κρίσιμων συνομιλιών της 1ης Οκτωβρίου μεταξύ του Ιράν και της Ομάδας Επαφής των Εξι (ΗΠΑ, Γαλλία, Γερμανία, Βρετανία, Ρωσία και Κίνα), ο επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της Ε.Ε. Χαβιέρ Σολάνα, που θα προΐσταται των συνομιλιών. «Είναι πολύ πιθανό οι συνομιλίες να διεξαχθούν στην Τουρκία», είπε χθες στις Βρυξέλλες ο κ. Σολάνα, ο οποίος την περασμένη εβδομάδα στο Κάιρο είχε συζητήσει διεξοδικά το θέμα του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν με τον Αχμέτ Νταβούτογλου.

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών συναντήθηκε στη συνέχεια στην Τεχεράνη με τον πρόεδρο Αχμεντινετζάντ, τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν Μανουσέρ Μοτακί και τον επικεφαλής των διαπραγματεύσεων για τα πυρηνικά Σαέντ Τζαλιλί. Το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA μετέδωσε την Κυριακή, επικαλούμενο ανακοινωθέν του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν, ότι ο κ. Νταβούτογλου πρότεινε οι συνομιλίες μεταξύ Ιράν και μεγάλων δυνάμεων να φιλοξενηθούν στην Τουρκία. Την επομένη, όταν η είδηση προβλήθηκε από τον τουρκικό και ξένο Τύπο με έμφαση στο διαμεσολαβητικό ρόλο της Τουρκίας, το IRNA και πάλι, μετέδωσε «διορθωτική δήλωση» του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών. «Είμαστε έτοιμοι να βοηθήσουμε, όχι να φιλοξενήσουμε», φέρεται ειπών ο κ. Νταβούτογλου. Και η έμμεση αυτή άρνηση ανασκευάστηκε από τον κ. Σολάνα χθες, όταν εμφάνισε την Τουρκία ως Αμφιτρύονα της συνάντησης.

Φαίνεται ωστόσο ότι υφίσταται κάποιο πρόβλημα ως προς το ρόλο του «μεσολαβητή» μεταξύ Δύσης και Ιράν, προς τον οποίο η Τουρκία εμφανίζεται επιφυλακτική, παρά τον ζήλο της να αναδειχθεί σε ειρηνοποιό περιφερειακή δύναμη. Κατά μια εκδοχή, «κάνει τη δύσκολη» για να μην επωμιστεί καμιά ευθύνη σε περίπτωση που τελικώς επιβληθούν νέες κυρώσεις εις βάρος του Ιράν, λόγω αδιαλλαξίας.

Ωστόσο, προχθές το Ιράν «άνοιξε ένα παραθυράκι συνεννόησης», αφήνοντας να εννοηθεί ότι «ναι μεν θα υπερασπιστεί τα πυρηνικά του δικαιώματα, χωρίς να αποκλείει τις αναφορές στο πυρηνικό του πρόγραμμα κατά τις συνομιλίες με τις μεγάλες δυνάμεις. Χθες, ο πρόεδρος Μεντβέντεφ δεν απέκλεισε εντελώς το ενδεχόμενο νέων κυρώσεων κατά της Τεχεράνης. Υπενθυμίζεται ότι το Ιράν παρουσίασε την περασμένη εβδομάδα πακέτο προτάσεων για τη διευθέτηση των διαφορών του με τη Δύση. Ετσι αποφασίστηκε η συνάντηση της 1ης Οκτωβρίου, η πρώτη της θητείας του προέδρου Ομπάμα, αφού προηγηθούν «επαφές» στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.