ΚΟΣΜΟΣ

Το καθεστώς Ασαντ γνωρίζει νέο πλήγμα

Μία εβδομάδα μετά την αυτομόληση στη Γαλλία στρατηγού από το στενό περιβάλλον του Μπασάρ Ασαντ, το συριακό καθεστώς υπέστη νέο, σοβαρό πλήγμα με την πρώτη αποστασία κορυφαίου διπλωμάτη, ο οποίος κάλεσε τον κυβερνητικό στρατό «να στρέψει τα όπλα εναντίον της συμμορίας δολοφόνων» που, όπως υποστηρίζει, κυβερνά τη χώρα του.

Πρεσβευτής της Συρίας στο Ιράκ μέχρι προχθές, ο Ναουάφ Φάρες κατέφυγε στο Κατάρ, όπως αποκάλυψε ο Ιρακινός υπουργός Εξωτερικών Χοσιγιάρ Ζεμπαρί. Πρόσθεσε δε ότι η κυβέρνησή του αιφνιδιάστηκε από αυτήν την εξέλιξη, καθώς ο Σύρος πρεσβευτής είχε στενούς δεσμούς με τις μυστικές υπηρεσίες της χώρας του και εμφανιζόταν ως νομιμόφρον στέλεχος του καθεστώτος. Το Κατάρ πρωτοστατεί στον εξοπλισμό των αντικαθεστωτικών ανταρτών εναντίον του Ασαντ, ενώ το Ιράκ τηρεί ιδιαίτερα προσεκτική στάση, εν μέρει λόγω των στενών δεσμών του με το γειτονικό Ιράν, στενό σύμμαχο της Συρίας.

Στο μεταξύ, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Λοράν Φαμπιούς αποκάλυψε χθες ότι ο Σύρος στρατηγός Μανάφ Τλας, ο οποίος λιποτάκτησε προ μιας εβδομάδος και πιστεύεται ότι κατέφυγε στο Παρίσι, βρίσκεται σε επαφή με κύκλους της συριακής αντιπολίτευσης. Παιδικός φίλος του Μπασάρ Ασαντ και στρατηγός της επίλεκτης Προεδρικής Φρουράς, ο Τλας δεν έχει τοποθετηθεί δημόσια μετά την αποστασία του. Αντίθετα, ο Φάρες δημοσιοποίησε μέσω Facebook μαγνητοσκοπημένη δήλωσή του με την οποία διακηρύσσει ότι εντάσσεται «στις γραμμές της επανάστασης του συριακού λαού».

Αμφότεροι οι αποστάτες είναι σουνίτες μουσουλμάνοι, ανήκουν δηλαδή στη θρησκευτική κατηγορία που αντιπροσωπεύει την πλειοψηφία των Σύρων. Αντίθετα, το καθεστώς Ασαντ στηρίζεται πρωτίστως στη μειονότητα των αλεβιτών – συριακή παραλλαγή των σιιτών, οι οποίοι πλειοψηφούν σε Ιράκ, Ιράν και Λίβανο. Η διπλή αυτομόληση ερμηνεύεται ως ένδειξη μεταστροφής των σουνιτικών ελίτ εναντίον του καθεστώτος υπό το βάρος της ακατάπαυστης αιματοχυσίας των ομοθρήσκων τους, εκ των οποίων προέρχεται η μεγάλη πλειονότητα των εξεγερμένων.

Στους 16 μήνες της εξέγερσης, οι ένοπλοι αντικαθεστωτικοί, παρά την υποστήριξή τους από τη Δύση και από συντηρητικές αραβικές χώρες, απέτυχαν να αποκτήσουν πλεονέκτημα έναντι του καλύτερα εξοπλισμένου και σε σημαντικό βαθμό πειθαρχημένου, μέχρι στιγμής, κυβερνητικού στρατού. Το τελευταίο διάστημα η αντιπολίτευση φαίνεται να αλλάζει στρατηγική, επενδύοντας στην κατάρρευση του καθεστώτος Ασαντ εκ των έσω, προοπτική την οποία ενισχύουν οι πρόσφατες, θεαματικές αυτομολήσεις.

Στο διπλωματικό επίπεδο, η Ρωσία προειδοποίησε χθες, διά στόματος του αναπληρωτή υπουργού Εξωτερικών Γκενάντι Γκατίλοφ, ότι θα ασκήσει βέτο στο Συμβούλιο Ασφαλείας αν οι δυτικές χώρες επιμείνουν σε ψήφισμα για το συριακό πρόβλημα βάσει του άρθρου 7 του καταστατικού χάρτη του ΟΗΕ. Το εν λόγω άρθρο επιτρέπει την επιβολή οικονομικών κυρώσεων ή και την προσφυγή στη στρατιωτική βία. Μία μέρα νωρίτερα, η Βρετανία, υποστηριζόμενη από τις ΗΠΑ, είχε καταθέσει στο Συμβούλιο Ασφαλείας ψήφισμα, το οποίο προέβλεπε ακριβώς τη λήψη μέτρων δυνάμει του άρθρου 7. Από την πλευρά του, ο ειδικός μεσολαβητής και πρώην γενικός γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Κόφι Ανάν ζήτησε από το Συμβούλιο Ασφαλείας να επιβάλει τόσο στη συριακή κυβέρνηση όσο και στην αντιπολίτευση «συγκεκριμένες επιπτώσεις» αν δεν συμμορφωθούν με το πλαίσιο της ειρηνευτικής του πρωτοβουλίας.