ΚΟΣΜΟΣ

Η δημαρχία της Πόλης, κλειδί για όλη την Τουρκία

Ο Ενγκίν Μπαϊράκ διατηρεί ένα κατάστημα ηλεκτρικών συσκευών στις όχθες του Κεράτιου Κόλπου, στη δίοδο που συνδέει την ευρωπαϊκή με την ασιατική πλευρά της αχανούς πόλης της Κωνσταντινούπολης. Την τελευταία δεκαετία, καθώς ο πρωθυπουργός Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και το ισλαμικό του Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ) αναδιαμόρφωσαν την πόλη, ο καταστηματάρχης έχει παρατηρήσει την τεράστια βελτίωση στις παροχές. «Καθαρό νερό, αξιόπιστη ηλεκτροδότηση -πράγματα που θεωρούμε δεδομένα πλέον- κάποτε δεν υπήρχαν», σχολιάζει ο ίδιος. Ακόμη κι έτσι, όμως, ο Μπαϊράκ δηλώνει ότι μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου διαφθοράς που ξεσκέπασε τη σκοτεινή πλευρά της σταθερής ανάπτυξης της πόλης, δεν θα υποστηρίξει τον Ερντογάν ή το κόμμα του στις επικείμενες εκλογές. «Τα τρελά κατασκευαστικά σχέδια δεν ήταν τρελά, αλλά άπληστα. Καθώς εμείς αποκτήσαμε τα βασικά, η κυβέρνηση και ο Ερντογάν έγιναν πλούσιοι. Εχτισαν μια αυτοκρατορία στο έδαφός μας χωρίς άδεια», καταλήγει ο Μπαϊράκ.

Μπορεί η πρωτεύουσα της Τουρκίας να είναι η Αγκυρα, αλλά η καρδιά της χώρας είναι η Κωνσταντινούπολη. Η ανάμειξη των στενών κύκλων του πρωθυπουργού στο σκάνδαλο διαφθοράς έχει θέσει σε κίνδυνο την εξουσία του Ερντογάν και έχει στρέψει την προσοχή στον επικείμενο αγώνα για τη δημαρχία της πόλης.

Οι τοπικές δημοτικές εκλογές είναι προγραμματισμένες για τον Μάρτιο και οι κοσμικοί και φιλελεύθεροι αντίπαλοι του πρωθυπουργού αντιμετωπίζουν αυτήν την εκλογική μάχη ως το πρώτο βήμα προς την κατάληψη της εξουσίας. Τα σχόλια του Μπαϊράκ μπορεί να μην αντιπροσωπεύουν την πλειονότητα των θρησκευόμενων, συντηρητικών ψηφοφόρων, που είναι διατεθειμένοι να παραβλέψουν τις κατηγορίες. Από την άλλη πλευρά, ωστόσο, αντιπροσωπεύουν την αυξανόμενη δυσαρέσκεια των κατοίκων της Κωνσταντινούπολης για τις παρασκηνιακές υποθέσεις του ΑΚΡ.

Ιστορικά, εάν ένα κόμμα αποκτήσει τη δημαρχία της Κωνσταντινούπολης, τότε ανοίγει και ο δρόμος προς την ηγεσία της Τουρκίας. Αυτό δεν ισχύει μόνο για το άτομο που θα γίνει δήμαρχος -ο Ερντογάν κάποτε ήταν δήμαρχος της πόλης- αλλά και για το κόμμα που τον υποστηρίζει. Η Κωνσταντινούπολη με πληθυσμό 15 εκατομμυρίων κατοίκων αποτελεί το 20% του συνολικού πληθυσμού της χώρας.

Οι αντίπαλοι του Ερντογάν εναποθέτουν τις ελπίδες τους στον Μουσταφά Σαριγκούλ, τον υποψήφιο του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος, που αποτελεί και το κύριο κοσμικό κόμμα της Τουρκίας. Ο Σαριγκούλ είναι αυτή τη στιγμή επικεφαλής της συνοικίας Σισλί, του «Μανχάταν της Κωνσταντινούπολης», που φιλοξενεί τα περισσότερα εμπορικά καταστήματα και ακριβά εστιατόρια. Ως πολιτικός είναι χαρισματικός, ενεργητικός και έχει παντρευτεί την κόρη ενός σημαντικού Τούρκου πολιτικού. «Ο πρώτος μας στόχος είναι η Κωνσταντινούπολη, μόνο γι’ αυτήν μιλάμε αυτή τη στιγμή», είχε δηλώσει σε συνέντευξή του τονίζοντας τη φιλοδοξία του να αναλάβει την ηγεσία της πόλης.

Ο αντίπαλος του Σαριγκούλ δεν είναι φυσικά ο Ερντογάν, αλλά ο δήμαρχος Καντίρ Τοπμπάς, που κέρδισε στις εκλογές του 2009 με ποσοστό 44%. Η παρουσία του Ερντογάν, όμως, στα πολιτικά πράγματα είναι αισθητή, αφού λαμβάνει συχνά πρωτοβουλίες, με τελευταία την αναδιαμόρφωση του πάρκου Γκεζί, που πυροδότησε τις διαδηλώσεις του καλοκαιριού του 2013. «Δυστυχώς, ο δήμαρχος δεν διοικεί την Κωνσταντινούπολη», είχε πει δεικτικά ο Σαριγκούλ. Εάν ο υποψήφιος του κοσμικού κόμματος κερδίσει, έχει δεσμευθεί ότι «ο λαός θα διοικήσει την πόλη και όχι η Αγκυρα».

Το διακύβευμα των δημοτικών εκλογών θα είναι ο αντίκτυπος του σκανδάλου διαφθοράς στις προτιμήσεις των πολιτών, αλλά και η σύγκρουση ανάμεσα σε κοσμική και ισλαμική πολιτική.