ΚΟΣΜΟΣ

Γιατί οι γάτες δεν μισούν τους εχθρούς μας

Ερευνα για τη διαφορετική συμπεριφορά από τους σκύλους

giati-oi-gates-den-misoyn-toys-echthroys-mas-561309595

Τα στερεότυπα αφθονούν και για το ζωικό βασίλειο. Οι σκύλοι είναι οι, γεμάτοι αγάπη και αφοσίωση, πιο πιστοί σύντροφοι του ανθρώπου. Οι γάτες, αντιθέτως, είναι αποστασιοποιημένες, αδιάφορες και συμφεροντολόγες. Ποια είναι η αλήθεια;

Μια έρευνα μέτρησης της αφοσίωσης των δύο ειδών προς τον άνθρωπο εκπονήθηκε στο Πανεπιστήμιο του Κιότο. Η μελέτη διαπίστωσε ότι οι γάτες, εν αντιθέσει προς τους σκύλους, δεν αποφεύγουν όσους συμπεριφέρονται άσχημα στο αφεντικό τους, τους «εχθρούς» του. 

Κατά τη διάρκεια της έρευνας, 36 οικόσιτες γάτες παρακολουθούσαν τον ιδιοκτήτη τους πλαισιωμένο από δύο αγνώστους, να προσπαθεί να ανοίξει ένα κουτί. Σε κάποια πειράματα, ο ένας ξένος βοήθησε τον κύριο της γάτας (φίλος) και σε άλλα αρνείτο να το πράξει (εχθρός). Ο δεύτερος άγνωστος, και στις δύο εκδοχές του πειράματος, απλώς παρακολουθούσε αμέτοχος. 

O μεζές

Στη συνέχεια, οι άγνωστοι προσέφεραν από έναν μεζέ σε κάθε γάτα και οι επιστήμονες κατέγραψαν ποιον προσέγγισε πρώτο το ζώο. Θα προτιμούσε να πάρει το έδεσμα από τον «φίλο» του αφεντικού ή από αυτόν που καθόταν αμέτοχος; Aυτό θα έδειχνε ότι η θετική αλληλεπίδραση του ιδιοκτήτη με τον άγνωστο είχε κάνει το ζώο να αισθάνεται ζεστασιά και εμπιστοσύνη για αυτόν. Εάν απέφευγε το έδεσμα που της προσέφερε ο «εχθρός», θα αποδεικνυόταν ότι η αρνητική αλληλεπίδραση την έκανε καχύποπτη.

Οταν στο πείραμα συμμετείχαν σκύλοι, όλοι τους έδειξαν καχυποψία έναντι του «εχθρού» του αφεντικού, αρνούμενοι το έδεσμα που τους προσέφερε. Οι γάτες, αντιθέτως, αδιαφόρησαν πλήρως για την εμπειρία του ιδιοκτήτη τους. Ούτε προτίμησαν τον «φίλο» του ούτε απέφυγαν τον «εχθρό». Για τη γάτα, «ο μεζές είναι μεζές», όποιος και αν τον προσφέρει.

Ενα εύκολο συμπέρασμα του πειράματος θα ήταν ότι οι εγωκεντρικές γάτες αδιαφορούν για το πώς συμπεριφέρονται στο αφεντικό τους. Στην πραγματικότητα, αυτή η ερμηνεία δεν είναι παρά μια ανθρωπομορφική προκατάληψη. Κρίνουμε τη συμπεριφορά του ζώου σαν να επρόκειτο για ένα μικρό ανθρωπάκι με γούνα και όχι ως ένα ον με δικό του τρόπο αντίληψης.

Μοναχικές

Ερμηνεύοντας το πείραμα από τη σωστή οπτική, διαπιστώνεται ότι οι γάτες, επειδή εξημερώθηκαν πολύ αργότερα από τον σκύλο, απλώς δεν έχουν αντίληψη των κοινωνικών αλληλεπιδράσεων μεταξύ ανθρώπων. Ηταν, άλλωστε, μοναχικοί θηρευτές, ενώ τα σκυλιά κοινωνικά αγελαία ζώα. 

Η εξημέρωση των δεύτερων ενίσχυσε τις προϋπάρχουσες κοινωνικές τους δεξιότητες, κάτι που δεν συνέβη με τις γάτες, οι οποίες άλλωστε δεν επελέγησαν για να συνεργάζονται με τον άνθρωπο. 

Τα μικρά αιλουροειδή δεν αδιαφορούν για τον τρόπο που συμπεριφέρονται οι άνθρωποι στο αφεντικό τους, αλλά αδυνατούν να τον διακρίνουν. 

Αυτό που είναι σίγουρο είναι ότι δεν πρέπει να επιτρέψουμε στις προκαταλήψεις και στον ανθρωπομορφισμό να καθοδηγήσουν την ερμηνεία των συμπεριφορών των αιλουροειδών. Πριν κρίνουμε τις γάτες, οφείλουμε να δούμε τον κόσμο μέσα από τα μάτια τους.