ΚΟΣΜΟΣ

Εκτός ελέγχου η σύγκρουση Ισραήλ – Χαμάς

ektos-elegchoy-i-sygkroysi-israil-chamas-561361177

Ενα βήμα πιο κοντά προς τη γενικευμένη, ανεξέλεγκτη σύγκρουση ήρθαν το τελευταίο εικοσιτετράωρο το Ισραήλ και η ισλαμική, παλαιστινιακή οργάνωση Χαμάς που ελέγχει τη Λωρίδα της Γάζας, καθώς κλιμακώθηκαν κατακόρυφα οι βομβαρδισμοί και οι εκτοξεύσεις ρουκετών, σπέρνοντας πανικό σε εκατομμύρια ανθρώπους και των δύο εθνών, και ξυπνώντας μνήμες από τον τελευταίο πόλεμο του 2014. Μέχρι χθες το βράδυ, τουλάχιστον 53 Παλαιστίνιοι και έξι Ισραηλινοί είχαν χάσει τη ζωή τους.

Το χαρακτηριστικό του τελευταίου εικοσιτετραώρου ήταν η επίδειξη δύναμης της Χαμάς. Στη διάρκεια της νύχτας, μαχητές της οργάνωσης εκτόξευσαν ταυτόχρονα 130 ρουκέτες εναντίον του Τελ Αβίβ, για να ακολουθήσει άλλο ένα τρομερό μπαράζ, με 110 ρουκέτες να εκτοξεύονται ταυτόχρονα προς την ισραηλινή μεγαλούπολη. Αρκετές από τις ρουκέτες ήταν νέα μοντέλα και κατάφεραν να περάσουν από τον «Σιδερένιο Θόλο», το σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας του Ισραήλ, προκαλώντας καταστροφές και θύματα. Αλλο ένα μπαράζ από 100 ρουκέτες είχε στόχο την πόλη Μπερσίμπα, στην έρημο Νεγκέβ, στο νότιο Ισραήλ. 

Στους τρεις προηγούμενους πολέμους με το Ισραήλ, που έλαβαν χώρα τα τελευταία 14 χρόνια, τα πλήγματα της Χαμάς περιορίζονταν κατά κανόνα στην πόλη Σντερότ, στα σύνορα με τη Γάζα, και την Ασκελόν, που απέχει μόλις 10 χιλιόμετρα από αυτά. Αυτή τη φορά, όμως, η ισλαμική οργάνωση εμφανίζεται ικανή να σπέρνει τον πανικό, στέλνοντας εκατοντάδες χιλιάδες Ισραηλινούς στα καταφύγια, σε πόλεις που βρίσκονται σε μεγάλο βάθος και συγκεντρώνουν πολύ περισσότερο πληθυσμό: το Τελ Αβίβ βρίσκεται περίπου 65 χιλιόμετρα μακριά από τα σύνορα της Γάζας και η Μπερσίμπα απέχει περίπου 50 χιλιόμετρα.

Η κλιμάκωση των επιθέσεων ήταν η απάντηση της Χαμάς στον βομβαρδισμό στόχων της και στην εξόντωση στελεχών της. Γύρω στις εννέα το βράδυ, κατέρρευσε από βομβαρδισμό της ισραηλινής αεροπορίας κτίριο 13 ορόφων που στέγαζε τα κεντρικά γραφεία της Χαμάς στην παλαιστινιακή λωρίδα. Προηγουμένως, οι κάτοικοι του κτιρίου είχαν ειδοποιηθεί να απομακρυνθούν. Από τους νέους βομβαρδισμούς που έλαβαν χώρα χθες το πρωί, σκοτώθηκαν άλλοι 16 Παλαιστίνιοι. Από την περασμένη Δευτέρα, δέκα παιδιά έχουν χάσει τη ζωή τους από τα πλήγματα του Ισραήλ.

ektos-elegchoy-i-sygkroysi-israil-chamas0
Μαχητές της παλαιστινιακής οργάνωσης Χαμάς εκτόξευσαν ταυτόχρονα 130 ρουκέτες εναντίον του Τελ Αβίβ, προκαλώντας ζημιές και σπείροντας τον πανικό σε εκατομμύρια ανθρώπους (φωτ. EPA/ATEF SAFADI).

Πολιτικοί αναλυτές στο Ισραήλ εκτιμούν ότι η κυβέρνηση του Μπέντζαμιν Νετανιάχου δεν πρόκειται να σταματήσει τις επιχειρήσεις αν δεν καταφέρει θεαματικά πλήγματα κατά της Χαμάς. Χθες, η ισραηλινή υπηρεσία ασφαλείας Σιν Μπετ ανακοίνωσε την εξόντωση 16 στελεχών του ένοπλου τμήματος της Χαμάς, συμπεριλαμβανομένου του επικεφαλής των ταξιαρχιών της στην πόλη της Γάζας. Η Χαμάς επιβεβαίωσε την πληροφορία, ενώ λίγο αργότερα προχώρησε σε ένα νέο μπαράζ επιθέσεων με ρουκέτες, αυτή τη φορά στοχεύοντας την πόλη Ασντότ.

Τα τελευταία εικοσιτετράωρα, ο ισραηλινός στρατός έχει στείλει ενισχύσεις, συμπεριλαμβανομένων τεθωρακισμένων, στα σύνορα με τη Γάζα και το ερώτημα που απασχολεί τους πάντες είναι αν θα επιχειρήσει εισβολή χερσαίων δυνάμεων στην παλαιστινιακή λωρίδα. Ο πολιτικός ηγέτης της Χαμάς, Ισμαήλ Χανίγια, δήλωσε ότι η οργάνωσή του είναι έτοιμη για κάθε ενδεχόμενο «είτε για κλιμάκωση είτε για αποκλιμάκωση», ρίχνοντας την ευθύνη των όποιων εξελίξεων στο Ισραήλ.

Σε αυτή την ατμόσφαιρα, ο ειδικός απεσταλμένος του ΟΗΕ για τη Μέση Ανατολή Τορ Γουένεσλαντ προειδοποίησε χθες ότι οι δύο αντιμαχόμενες πλευρές «κλιμακώνουν τη σύγκρουση προς τον ανοιχτό πόλεμο». Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Αντονι Μπλίνκεν ανακοίνωσε ότι σήμερα καταφθάνει στην περιοχή ο απεσταλμένος του, ο υψηλόβαθμος διπλωμάτης αρμόδιος για το Ισραήλ και την Παλαιστίνη, Χάντι Αμρ. Ο Μπλίνκεν τόνισε ότι «το Ισραήλ έχει δικαίωμα να υπερασπιστεί τον εαυτό του» και οι Παλαιστίνιοι «έχουν δικαίωμα να ζήσουν ειρηνικά» και ζήτησε «αποκλιμάκωση τώρα». 

Νωρίτερα, η Γαλλία είχε απευθύνει έκκληση προς την κυβέρνηση Μπάιντεν διά του υπουργού Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Κλεμάν Μπον να μεσολαβήσει ώστε να μπει φρένο στη «δραματική κλιμάκωση». Αλλες μεσολαβητικές προσπάθειες από την Αίγυπτο, το Κατάρ και τον ΟΗΕ, μέχρι στιγμής δεν έχουν αποδώσει αποτελέσματα.

Από την πλευρά του, ο Τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν συνομίλησε τηλεφωνικά για τις εξελίξεις με τον Ρώσο ομόλογό του Βλαντιμίρ Πούτιν και υποστήριξε ότι «η διεθνής κοινότητα πρέπει να δώσει στο Ισραήλ ένα ισχυρό, αποτρεπτικό μάθημα», πρότεινε δε την αποστολή διεθνούς δύναμης για την προστασία των Παλαιστινίων. 

Σκηνικό εμφυλίου

«Εμφύλιος πόλεμος ξέσπασε στο Λοντ». Με αυτά τα λόγια περιέγραφε την κατάσταση ο δήμαρχος της μεικτής, εβραιοαραβικής πόλης, Γιαΐρ Ρεβίβο, μετά τις αιματηρές ταραχές, που πήραν χαρακτήρα ανοικτής εξέγερσης της αραβικής μειονότητας. Σε απόσταση 15 χλμ. νοτιοανατολικά του Τελ Αβίβ, το Λοντ έγινε από την περασμένη Δευτέρα κέντρο δυναμικών διαδηλώσεων των Αράβων Ισραηλινών (εκπροσωπούν το ένα τρίτο του τοπικού πληθυσμού) κατά της σκληρής καταστολής ομοεθνών τους στην Ιερουσαλήμ. Η ένταση κορυφώθηκε όταν ένας 30χρονος Αραβας διαδηλωτής πυροβολήθηκε θανάσιμα κι άλλος ένας τραυματίστηκε βαριά. Τη νύχτα της Τρίτης ξέσπασαν άγριες ταραχές, με καταστροφές μαγαζιών, δημοσίων κτιρίων, ακόμη και συναγωγών από εξαγριωμένους Αραβες. Ο πρόεδρος του Ισραήλ Ρεουβέν Ριβλίν έκανε λόγο για «πογκρόμ» από «τον αιμοδιψή αραβικό όχλο». Εν συνεχεία στην πόλη έσπευσαν οπλισμένοι Εβραίοι ακροδεξιοί οι οποίοι πυρπόλησαν τζαμί και επιτέθηκαν στον αραβικό πληθυσμό. Οι ταραχές συνεχίστηκαν ώς αργά το βράδυ παρότι η κυκλοφορία είχε απαγορευθεί και το Λοντ είχε κηρυχθεί σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης, κάτι που συνέβη για πρώτη φορά στο Ισραήλ από το 1966.