ΚΟΣΜΟΣ

Brexit: επιπτώσεις μιας ρεαλιστικής πιθανότητας

brexit-epiptoseis-mias-realistikis-pithanotitas-2125179

Το άλλοτε απίθανο είναι πλέον πιθανό: η έξοδος της Βρετανίας από την Ε.Ε. είναι μια ρεαλιστική πιθανότητα, ύστερα από το κύμα λαϊκισμού που έχει εξαπλωθεί σε όλη τη χώρα με φόντο την αντιπαράθεση σε σχέση με τη συνεχιζόμενη μεταναστευτική ροή. Η πιθανότητα αυτή επιφυλάσσει τεράστιες επιπτώσεις για την παγκόσμια οικονομία. Ο Βρετανός πρωθυπουργός, Ντέιβιντ Κάμερον, είναι πεπεισμένος ότι η Βρετανία θα παραμείνει μέλος της Ενωσης, αν και οι πρόσφατες δημοσκοπήσεις δείχνουν το αντίθετο. Η ημερομηνία για το βρετανικό δημοψήφισμα έχει «κλειδώσει» για την 23η Ιουνίου.

Η Βρετανία παραμένει ένα από τα λίγα μέλη της Ευρώπης των «28» που δεν έχει υιοθετήσει το κοινό νόμισμα και βρίσκεται εκτός της ζώνης Σένγκεν. Ωστόσο, το 55% της βρετανικής νομοθεσία ελέγχεται από την Ε.Ε. και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τα οποία κυρίως εδρεύουν στο Λονδίνο, έχουν δηλώσει ως επί το πλείστον ότι θα εγκαταλείψουν τη χώρα εάν η Βρετανία επιλέξει την έξοδο.

Για να ανακαλύψω το πραγματικό μέγεθος των πιθανοτήτων να συμβεί ένα Brexit και το ποιες θα είναι οι επιπτώσεις του, επικοινώνησα με το άτομο που διαθέτει ίσως τη μεγαλύτερη επιρροή στο βρετανικό χρηματοπιστωτικό σύστημα. Ο Μέρβιν Κινγκ, πρώην διοικητής της Τράπεζας της Αγγλίας, επέβλεπε την κεντρική τράπεζα κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης. Εδώ και αρκετό διάστημα προειδοποιεί για την προοπτική μιας νέας κρίσης, η οποία σύμφωνα με τον ίδιο είναι σχεδόν βεβαιότητα. Επίσης, έχει σχολιάσει ότι η Ε.Ε. θα βρεθεί μπροστά σε μια «οικονομική και πολιτική κρίση». Στο νέο του βιβλίο, με τίτλο «Το τέλος της αλχημείας», υποστηρίζει ότι η νομισματική ένωση έχει δημιουργήσει συγκρούσεις ανάμεσα στη συγκεντρωτική ελίτ και στις δημοκρατικές δυνάμεις σε εθνικό επίπεδο, γεγονός που ο ίδιος θεωρεί ιδιαίτερα επικίνδυνο. «Δεν έχω ιδέα τι θα συμβεί», μου απάντησε αρχικά στο τηλέφωνο. «Η φρόνιμη επιλογή θα ήταν να μπορέσουν να συμφωνήσουν όλα τα κράτη ότι θα υπάρχουν δύο είδη μελών στην Ε.Ε. μελλοντικά – αυτά εκτός της Ευρωζώνης και αυτά εντός», αναφέρει στο βιβλίο του «Και οι βαθμοί πολιτικής ολοκλήρωσης μπορεί να διαφέρουν για τις δύο αυτές κατηγορίες», προσθέτει.

Το πρόβλημα με τη λογική αυτή άποψη είναι ότι πολλοί στο εσωτερικό της Ε.Ε. πιστεύουν ότι πρέπει να υπάρξει μεγαλύτερη ολοκλήρωση για να επιτύχει τελικά αυτό το οικονομικό και πολιτικό πείραμα. Ο Κινγκ, φυσικά, αναγνωρίζει την ύπαρξη του ζητήματος. «Οι Βρυξέλλες θα δυσαρεστούνταν, επειδή θέλουν να ασκούν έλεγχο σε κάθε κράτος-μέλος και να εφαρμόζουν μια ενιαία πολιτική», είπε ο ίδιος.

Οι Βρετανοί που υποστηρίζουν την έξοδο από την Ε.Ε. θέλουν να ελέγχουν περισσότερο τους νόμους τους, την οικονομία τους και τη μεταναστευτική ροή στη χώρα τους. «Θα συνηγορήσω υπέρ της ψήφου για την αποχώρηση, επειδή θέλω μια καλύτερη συμφωνία για τους ανθρώπους αυτής της χώρας», είχε δηλώσει ο δήμαρχος του Λονδίνου, Μπόρις Τζόνσον.

Τέτοιου είδους απόψεις αντανακλούν την εύθραυστη κατάσταση της βρετανικής οικονομίας, αλλά με την έννοια ότι η οικονομική αδυναμία είναι παγκόσμια. Ο Κινγκ έχει εκφράσει την ανησυχία του για την ατελείωτη ποσότητα χρημάτων που οι κεντρικές τράπεζες των ΗΠΑ, της Ιαπωνίας και άλλων κρατών έχουν τυπώσει για να υποστηρίξουν την οικονομία.

Σύμφωνα με τον Κινγκ, όποιο και να είναι το αποτέλεσμα για το δημοψήφισμα που αφορά το Brexit, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να αυξηθεί η αβεβαιότητα για τη Βρετανία και την Ε.Ε. όχι μόνο μέσα στους επόμενους μήνες της πορείας προς την κάλπη, αλλά και για τα χρόνια που θα ακολουθήσουν. Ο ίδιος υπογραμμίζει πως η αποδυνάμωση της κινεζικής οικονομίας είναι ένα από τα στοιχεία που θα πρέπει να προκαλούν σειρά προβληματισμών. «Προσωπικά, θα ήμουν αρκετά απαισιόδοξος», δηλώνει.