ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Εκλογές και χρηματοπιστωτικό σύστημα, οι μεγάλες αβεβαιότητες για την Ελλάδα

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΟΥΡΤΑΛΗ

Σύμφωνα με τους αναλυτές, η Ελλάδα, εκτός από τις εσωτερικές προκλήσεις, το 2019 θα είναι αντιμέτωπη με πολλούς εξωτερικούς κινδύνους.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Η κατάσταση του τραπεζικού κλάδου αποτελεί ίσως τη μεγαλύτερη πρόκληση για τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2019, με τους αναλυτές να επισημαίνουν πως η εξεύρεση μίας γρήγορης και πειστικής λύσης για τον καθαρισμό των ισολογισμών των ελληνικών τραπεζών από το «βουνό» των μη εξυπηρετούμενων δανείων αποτελεί μονόδρομο για την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας. Την ίδια στιγμή, οικονομολόγοι και διαχειριστές κεφαλαίων επισημαίνουν πως είναι πολύ σημαντικό οι γενικές εκλογές να γίνουν όσο το δυνατόν πιο γρήγορα έτσι ώστε να σβηστεί αυτή η –επίσης– μεγάλη αβεβαιότητα γύρω από την Ελλάδα, σε μία ήδη «χαμένη χρονιά», όπως τη χαρακτηρίζουν, λόγω του «παγώματος» των μεταρρυθμίσεων την προεκλογική περίοδο.

Η φόρμουλα

Το κύριο θέμα για την Ελλάδα παραμένει η φερεγγυότητα του τραπεζικού συστήματος, όπως επισημαίνει στην «Κ» και ο Μάικλ Χιούσον, επικεφαλής αναλυτής της CMCMarkets. Εάν οι πολιτικοί δεν μπορέσουν να καταλήξουν σε μια ενιαία και πειστική φόρμουλα για την ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού συστήματος και την επίλυση του προβλήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων, η ελληνική οικονομία θα συνεχίσει να παλεύει να επιπλεύσει.

Η μεγάλη πρόκληση για την Ελλάδα το 2019 θα είναι ο τρόπος αντιμετώπισης των προβλημάτων των ελληνικών τραπεζών, υποστηρίζει και ο Τζιανλούκα Ζίγκλιο, επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής της αγοράς σταθερού εισοδήματος στην Continuum Economics. Οπως επισημαίνει, μιλώντας στην «Κ», ο καθαρισμός των ισολογισμών τους παραμένει βασική προϋπόθεση για να σταματήσει η απομόχλευση, να αυξηθεί ο τραπεζικός δανεισμός και επομένως να υποστηριχθεί η οικονομική ανάκαμψη. Ωστόσο, υπάρχει ο κίνδυνος δημιουργίας επικίνδυνων κεφαλαιακών ελλείψεων, οι οποίες πρέπει να αντιμετωπιστούν με προσοχή για να αποφευχθεί η κατάρρευση του τραπεζικού κλάδου.

Η δημιουργία μιας bad bank ή ενός ταμείου χρηματοοικονομικής σταθεροποίησης, σύμφωνα με τα πρότυπα της Γερμανίας για τη διαχείριση των αποπληρωμών των επισφαλών χρεών, με την κυβέρνηση να εγγυάται τη χρηματοδότησή του εμμέσως μέσω του «μαξιλαριού» κεφαλαίων (cash buffer), θα μπορούσε να είναι μια λογική επιλογή. «Μεγάλο πρόβλημα θα μπορούσε να είναι ο χρόνος που απαιτείται για να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στην κυβέρνηση για τη λειτουργία ενός τέτοιου συστήματος, αλλά νομίζω ότι πρέπει να δοθεί προτεραιότητα σε κάτι τέτοιο, ώστε η σταθεροποίηση των τραπεζών να επιτευχθεί με τον καλύτερο τρόπο χωρίς να οδηγηθεί ο κλάδος σε τεράστιες κεφαλαιακές ελλείψεις», τονίζει ο κ. Ζίγκλιο.

Μία δεύτερη μεγάλη πρόκληση είναι η γεμάτη εκλογική ατζέντα του 2019, η οποία σύμφωνα με τους αναλυτές θα οδηγήσει σε καθυστέρηση των μεταρρυθμίσεων με τους κινδύνους γύρω από τα δημοσιονομικά να επιστρέφουν. Οπως σημειώνει στην «Κ» ο Αθανάσιος Βαμβακίδης, επικεφαλής επενδύσεων στις αγορές συναλλάγματος του G10 στην Bank of America Merrill Lynch, ένας σημαντικός κίνδυνος είναι ότι το 2019 θα είναι ένα χαμένο έτος όσον αφορά τις μεταρρυθμίσεις στην Ελλάδα. «Με τρεις εκλογές στην Ελλάδα, είναι πολύ πιθανό να μην πραγματοποιηθούν σημαντικές μεταρρυθμίσεις και θα μπορούσαμε ακόμη να δούμε οπισθοχώρηση σε πολιτικές, γεγονός που θα θέσει υπό αμφισβήτηση τις μακροπρόθεσμες προοπτικές ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας», τονίζει. «Η Ελλάδα δεν έχει χρόνο να χάσει την περίοδο μετά το πρόγραμμα. Η ανάκαμψη της οικονομίας είναι εξαιρετικά αδύναμη. Είναι στην πραγματικότητα η πιο αδύναμη ανάκαμψη που έχει σημειωθεί ποτέ σε μία ανεπτυγμένη οικονομία, μετά μία κρίση. Μόνο η αποφασιστική πρόοδος σε μεταρρυθμίσεις, που θα προσελκύσουν επενδύσεις, μπορεί να κάνει την ελληνική οικονομία να αναπνεύσει και πάλι».

Για χαμένη χρονιά κάνει λόγο και ο Βολφγκάνγκο Πικόλι, συμπρόεδρος της Teneo Intelligence. Οπως σημειώνει, το καλύτερο σενάριο είναι οι γενικές εκλογές να γίνουν τον Μάιο, έτσι ώστε το δεύτερο εξάμηνο του έτους να μην αποτελέσει και αυτό ένα χαμένο εξάμηνο όπως το πρώτο. Πιθανή εκλογική νίκη της Νέας Δημοκρατίας έχει τη δυνατότητα να προσελκύσει το ενδιαφέρον των επενδυτών, αλλά ο αρχικός ενθουσιασμός θα μπορούσε να «εξατμιστεί» γρήγορα εάν η νέα κυβέρνηση δεν περάσει κάποια φιλικά προς τις επιχειρήσεις μέτρα κατά την πρώτη περίοδο της διακυβέρνησής της.

«Κλειδί» για την επιστροφή της Ελλάδας στις αγορές, η οποία… αγνοείται από τον Φεβρουάριο του 2018, αποτελεί σύμφωνα με τον κ. Ζίγκλιο το πέρας των εκλογών. «Η ικανότητα της Ελλάδας για μία επιτυχή επιστροφή στις αγορές το επόμενο έτος θα εξαρτηθεί προφανώς από τις συνθήκες της αγοράς, οι οποίες είναι πιθανόν να είναι πολύ πιο ευνοϊκές, δεδομένου ότι η αντιπαράθεση της Ιταλίας με την Ε.Ε. έχει πλέον αναβληθεί, καθώς και την ικανότητα της Ελλάδας να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών μέσω της συνέχειας των μεταρρυθμίσεων», αναφέρει. Γι’ αυτό είναι σημαντικό η χώρα να αφήσει πίσω της την αβεβαιότητα των εκλογών.

Η πρόκληση

Η πρόσβαση στη χρηματοδότηση της αγοράς αποτελεί για τον Τζοάο Αλμέιντα, οικονομολόγο της Morgan Stanley, την επόμενη μεγάλη πρόκληση για την Ελλάδα. Οπως σημειώνει, η χώρα βγήκε από το τρίτο πρόγραμμα προσαρμογής χωρίς κάποιο «δίχτυ ασφαλείας» (backstops). Η επιστροφή της στις αγορές είναι τώρα η επόμενη πρόκληση. Η ύπαρξη του cash buffer είναι θετική, αλλά ο απώτερος στόχος είναι να αποκατασταθεί η συνεχής πρόσβαση στην αγορά.

Τέλος, σύμφωνα με τους αναλυτές, η Ελλάδα, εκτός από τις εσωτερικές προκλήσεις, το 2019 είναι αντιμέτωπη με πολλούς εξωτερικούς κινδύνους. «Η επιβράδυνση της ευρωπαϊκής οικονομικής ανάπτυξης, η αυστηρότερη νομισματική πολιτική διεθνώς, η επιδείνωση της ιταλικής δημοσιονομικής κατάστασης, η άνοδος του λαϊκισμού και η αβεβαιότητα γύρω από τις πολιτικές Τραμπ, επηρεάζουν αρνητικά τις προοπτικές ανάκαμψης και καθιστούν πολύ δύσκολη την εκ νέου πρόσβαση της Ελλάδας στις αγορές», σημειώνει ο κ. Βαμβακίδης.

«Δομικά η ελληνική οικονομία είναι ακόμα εύθραυστη και η δυνητική ανάπτυξη φαίνεται πολύ χαμηλή, ενώ υπάρχει υψηλότερη αβεβαιότητα σχετικά με την ευρωπαϊκή πολιτική και τη βιωσιμότητα του χρέους στην περιφέρεια. Με την ΕΚΤ να σταματά το QE, αυτή η τάση θα συνεχιστεί. Ολα αυτά θα δημιουργήσουν επιπλέον προκλήσεις για την Ελλάδα».

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ