Αθανάσιος Έλλις ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΕΛΛΙΣ

Αμηχανία στην Ελλάδα για τις αντιφάσεις Τραμπ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Οργή στο Κογκρέσο, έκπληξη σε Στέιτ Ντιπάρτμεντ και Πεντάγωνο, αμηχανία σε συμμάχους και εταίρους. Η απότομη απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να ανατρέψει τη διαχρονική, διακομματική αμερικανική στήριξη προς τους Κούρδους προκάλεσε ποικίλες αντιδράσεις και γέννησε πολλά ερωτήματα, καθώς δύσκολα μπορεί πλέον να παρακολουθήσει κανείς τις παλινδρομήσεις του Ντόναλντ Τραμπ, πόσο μάλλον να τις ερμηνεύσει.

Για άλλη μια φορά ο απρόβλεπτος Αμερικανός πρόεδρος λειτουργεί με το ένστικτο αν όχι το θυμικό και όχι βάσει σχεδιασμών, και παίρνει αποφάσεις παρασυρόμενος από «προσωπικές προτιμήσεις», οι οποίες, όμως, δείχνουν να μη συνάδουν με παγιωμένες θέσεις σε ό,τι αφορά τα εθνικά συμφέροντα και τις στρατηγικές προτεραιότητες της Αμερικής.

Οι ΗΠΑ θα απολέσουν την επιρροή που αντλούσαν από τη συνεργασία τους με τους δεδηλωμένα φιλοαμερικανούς Κούρδους, στη Μέση Ανατολή, και φαίνεται να επιλέγουν τον σχεδόν δεδηλωμένα αντιαμερικανό Τούρκο πρόεδρο. Συνταγή όχι απλά αποτυχίας, αλλά επικίνδυνης περιφερειακής ανάφλεξης, με θύματα προφανώς τους Κούρδους που αισθάνονται προδομένοι, αλλά και την αξιοπιστία της ίδιας της Αμερικής.

Αναυδοι οι σύμμαχοι και εταίροι, μεταξύ αυτών η Ελλάδα και η Κύπρος, αλλά και οι γεωπολιτικοί ανταγωνιστές της Αμερικής, παρακολουθούν τις εξελίξεις. Δεν ξέρουν πώς να «διαβάσουν» τις κινήσεις του ηγέτη της υπερδύναμης, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την παγκόσμια ειρήνη αλλά και τη σταθερότητα σε συγκεκριμένες περιοχές.

Λίγα μόλις εικοσιτετράωρα μετά τη θετική αύρα της επίσκεψης του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάικ Πομπέο, στην Αθήνα, όπου υπέγραψε μια σημαντική διμερή συμφωνία αμυντικής συνεργασίας και έστειλε καθησυχαστικά μηνύματα σε ό,τι αφορά τη στήριξη της Ελλάδας και της Κύπρου σε περίπτωση παραβιάσεων από την Τουρκία των αρχών της καλής γειτονίας και του διεθνούς δικαίου, ήρθε ο πρόεδρος Τραμπ να προκαλέσει σύγχυση και να γεννήσει αμφιβολίες. Οσα είπε ο υπουργός Εξωτερικών, δεσμεύουν τον πρόεδρο;

Ενας από τους στενούς συμμάχους του Αμερικανού προέδρου, ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ, ανακοίνωσε κοινή πρωτοβουλία με τον Δημοκρατικό Κρις Βαν Χόλεν για τη σύνταξη και κατάθεση διακομματικού ψηφίσματος που θα προβλέπει την άμεση επιβολή κυρώσεων κατά της Τουρκίας, αλλά και το «πάγωμα» της σχέσης της χώρας αυτής με το ΝΑΤΟ σε περίπτωση που υλοποιήσει τα σχέδιά της να εισβάλει στη Συρία και να πλήξει τις κουρδικές δυνάμεις οι οποίες, όπως επισήμαναν, βοήθησαν τις ΗΠΑ να καταστρέψουν το Ισλαμικό Κράτος.

Ο Τραμπ συνομίλησε με τον «φίλο του» Ταγίπ Ερντογάν και του έδωσε το πράσινο φως να προχωρήσει σε στρατιωτικές επιχειρήσεις. Στη συνέχεια τον απείλησε ότι θα καταστρέψει την οικονομία του. Και, τελικά, ανακοίνωσε ότι τον προσκάλεσε στην Ουάσιγκτον στις 13 Νοεμβρίου.

Το Πεντάγωνο, όπου επικρατεί έκπληξη και δυσφορία, ανακοίνωσε ότι οι ΗΠΑ δεν υποστηρίζουν την επικείμενη τουρκική επιχείρηση, έχουν διαμηνύσει την αντίθεσή τους στους Τούρκους συναδέλφους τους, και έχουν προειδοποιήσει ότι μια τέτοια δράση θα έχει αρνητικές επιπτώσεις για την ίδια την Τουρκία και την ευρύτερη περιοχή.

Ο απρόβλεπτος Αμερικανός πρόεδρος δημιουργεί αναταραχή όχι μόνο στις διεθνείς αγορές, με τον εμπορικό πόλεμο πρωτίστως κατά της Κίνας, και δευτερευόντως κατά της Ευρώπης, αλλά και στο παγκόσμιο γεωπολιτικό σκηνικό όπου δρα παρορμητικά, χωρίς όχι μόνο να διαβουλεύεται με συμμάχους και εταίρους, αλλά ούτε καν να τους ενημερώνει.

Η Αθήνα παρακολουθεί με αγωνία. Με σωρεία κινδύνων να ελλοχεύουν –από ένα «θερμό επεισόδιο» στην κυπριακή ΑΟΖ ή στο Αιγαίο, μέχρι την ηθελημένη αύξηση των μεταναστευτικών ροών από τα τουρκικά παράλια προς τα ελληνικά νησιά– η χάραξη στρατηγικής για την αντιμετώπισή τους καθίσταται πιο δύσκολη όταν δεν ξέρεις πώς θα αντιδράσει ο σημαντικότερος, πολιτικά, οικονομικά και στρατιωτικά, παίκτης στο σύνθετο παζλ της περιοχής.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ