ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Επικουρικές συντάξεις από ατομικό «κουμπαρά»

Η μετάβαση από τον σημερινό μηχανισμό στον νέο θα γίνει χωρίς να μειωθούν οι ήδη καταβαλλόμενες συντάξεις.

Εως το τέλος του χρόνου θα έχει θεσμοθετηθεί η πλήρης κεφαλαιοποίηση των επικουρικών συντάξεων για τους νέους ασφαλισμένους. Μάλιστα, όπως αποκάλυψε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης από τη Θεσσαλονίκη, ήδη συζητούνται στο υπουργείο Εργασίας, με επικεφαλής τον υφυπουργό Κοινωνικής Ασφάλισης Πάνο Τσακλόγλου, «έξυπνοι τρόποι» ώστε η μετάβαση από το σημερινό σύστημα στο νέο να γίνει χωρίς να μειωθούν οι ήδη καταβαλλόμενες συντάξεις. Κάτι για το οποίο μάλιστα ο κ. Μητσοτάκης «εγγυήθηκε προσωπικά». Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, η κυβέρνηση αναμένεται να εισηγηθεί άμεσα την κεφαλαιοποίηση του δεύτερου πυλώνα της επικουρικής ασφάλισης, με βάση και το πόρισμα της επιτροπής Πισσαρίδη. 

Ο πρώτος πυλώνας –η κύρια σύνταξη– θα παραμένει αμιγώς διανεμητικός. «Αυτό το οποίο συζητάμε είναι σε ποιο βαθμό για τους νέους εργαζομένους μπορούμε να δημιουργήσουμε έναν πραγματικό ατομικό “κουμπαρά” όπου οι επικουρικές τους εισφορές θα αθροίζονται, θα τοκίζονται και θα επενδύονται», δήλωσε ο πρωθυπουργός. 

Αμεση εφαρμογή

Βάσει του σχεδιασμού, η εφαρμογή του νέου αυτού συστήματος θα είναι άμεση για όσους εισέρχονται στην αγορά εργασίας, ενώ, εθελοντικά, θα μπορούν να εντάσσονται στο νέο σύστημα και όσοι άλλοι εργαζόμενοι το επιθυμούν. Οι εισφορές των νεοασφαλισμένων μισθωτών δεν θα χρησιμοποιούνται για την πληρωμή των σημερινών επικουρικών συντάξεων, αλλά θα κεφαλαιοποιούνται στον ατομικό «κουμπαρά» του κάθε ασφαλισμένου. Ο δεύτερος αυτός συμπληρωματικός κεφαλαιοποιητικός πυλώνας θα βρίσκεται υπό την πλήρη εποπτεία του Δημοσίου, ενώ ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο η διαχείριση των κεφαλαίων να γίνεται είτε από ένα δημόσιο ταμείο είτε από ιδιωτικές εταιρείες. Την ίδια στιγμή βέβαια ο πρωθυπουργός δεσμεύθηκε ότι δεν θα υπάρξουν μειώσεις στις ήδη καταβαλλόμενες συντάξεις. Χαρακτήρισε σημαντικό το θέμα της χρηματοδότησης του κόστους μετάβασης και εύλογη την ανησυχία, καθώς δεν έχει γίνει γνωστή στην κοινωνία μια αναλυτική επεξήγηση των σχεδιαζόμενων αλλαγών.

Να σημειωθεί ότι ένα από τα βασικά επιχειρήματα όσων αντιδρούν στις προωθούμενες αλλαγές είναι το πολύ υψηλό κόστος μετάβασης από το ένα σύστημα στο άλλο. Στην πράξη –επισημαίνουν όσοι ακόμη κι εντός της κυβέρνησης δεν συμφωνούν με την κεφαλαιοποίηση των επικουρικών– μια γενιά ασφαλισμένων θα κληθεί να πληρώσει για δύο. Πράγματι, βάσει των εκτιμήσεων, στην πλήρη ανάπτυξη του νέου συστήματος, σε 40 χρόνια, το σωρευτικό κόστος μετάβασης εκτιμάται σε 0,5% του σωρευτικού ΑΕΠ.
Βέβαια, κατά τα πρώτα χρόνια η επιβάρυνση είναι χαμηλή και κλιμακώνεται μετά την πρώτη 10ετία.

Βάσει των σεναρίων που επεξεργάζονται στη Γενική Γραμματεία Κοινωνικών Ασφαλίσεων, τμήμα των αυξημένων ταμειακών αναγκών της επόμενης 10ετίας μπορεί να καλυφθεί από τις προσόδους της ταχύτερης οικονομικής ανάπτυξης, ενώ άλλο τμήμα μπορεί να καλυφθεί από μηχανισμούς που έχουν θεσμοθετηθεί πριν από αρκετά χρόνια, ακριβώς για την αντιμετώπιση παρόμοιων προβλημάτων. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», μεταξύ των λύσεων που αναζητούνται βρίσκονται η χρήση μέρους από τα αποθεματικά του ΕΤΕΑΕΠ, των κεφαλαίων που βρίσκονται στον «κουμπαρά» του ΑΚΑΓΕ, ακόμη και από τον κρατικό προϋπολογισμό, εφόσον χρειαστεί.