ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΗΠΑ: Οι επιχειρήσεις «ζόμπι» και η βόμβα των 1,36 τρισ. δολαρίων

ipa-oi-epicheiriseis-zompi-kai-i-vomva-ton-1-36-tris-dolarion0

Αποτελούσαν κάποτε τους εταιρικούς «κολοσσούς» της Αμερικής και υπόδειγμα επιτυχίας. Όχι πια. Άλλοτε κραταιές αμερικανικές επιχειρήσεις έχουν μετατραπεί σε «ζόμπι», που βυθίζονται ολοένα και περισσότερο σε χρέη πολλών δισ. δολαρίων.

Από την Boeing, Carnival και Delta Air Lines μέχρι την Exxon Mobil και τη Macy’s, πολλές από τις πιο γνωστές επιχειρήσεις των ΗΠΑ δεν έχουν πλέον αρκετά κέρδη ώστε να αντεπεξέλθουν στα έξοδα από τόκους, ένα βασικό κριτήριο που σύμφωνα με τους ειδικούς καθορίζει το εάν θα χαρακτηρισθούν επιχειρήσεις-ζόμπι.

Σχεδόν 200 αμερικανικές επιχειρήσεις εμπίπτουν πλέονστην κατηγορία των ζόμπι από τότε που ξέσπασε η πανδημία, σύμφωνα με το Bloomberg, που ανέλυσε τα οικονομικά στοιχεία των 300 μεγαλύτερων εισηγμένων εταιρειών της χώρας. Όπως δείχνουν τα στοιχεία του Bloomberg, οι επιχειρήσεις-ζόμπι αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 20% του συνόλου, με το χρέος στους ισολογισμούς τους να έχει αυξηθεί σχεδόν κατά ένα τρισ. δολάρια, με το σύνολο των υποχρεώσεών τους να ανέρχεται στο 1,36 τρισ. δολάρια, ποσό υπερτριπλάσιο σε σύγκριση με το χρέος περίπου 500 δισ. δολαρίων που είχαν συσσωρεύσει κατά την κορύφωση της πιστωτικής κρίσης του 2008 και σχεδόν τριπλάσιο σε σύγκριση με τα χρέη 378 δισ. δολαρίων πριν από την πανδημία.

Οι συνέπειες για την οικονομική ανάκαμψη της Αμερικής είναι προφανείς. Οι προσπάθειες της Φέντεραλ Ριζέρβ να αποφύγει ένα κύμα χρεοκοπιών, αγοράζοντας εταιρικά ομόλογα, μπορεί να απέτρεψαν μια νέα βαθιά ύφεση, στην πραγματικότητα όμως η FED κρατάει «ζωντανές» εκατοντάδες προβληματικές επιχειρήσεις, εξασφαλίζοντάς τους πρόσβαση στις πιστωτικές αγορές. Σύμφωνα με τους οικονομολόγους, οι αξιωματούχοι της FED μπορεί άθελά τους να διοχετεύουν ρευστότητα σε μη-παραγωγικές επιχειρήσεις, καταπιέζοντας μακροπρόθεσμα τις προοπτικές απασχόλησης και ανάπτυξης. 

«Θα πρέπει να αναρωτηθούμε ποιες είναι οι έμμεσες συνέπειες», αναφέρει ο Τόρστεν Σλοκ, επικεφαλής οικονομολόγος στην Apollo Global Management. «Η FED, για λόγους σταθερότητας, αποφάσισε να παρέμβει. Γνώριζαν ότι θα δημιουργήσουν ζόμπι. Και τώρα τίθεται το ερώτημα του τι θα γίνει με τις επιχειρήσεις που κρατήθηκαν “εν ζωή” ενώ υπό άλλες συνθήκες θα είχαν χρεοκοπήσει», επισημαίνει.

Οι επιχειρήσεις-ζόμπι ήταν σύνηθες φαινόμενο στην Ιαπωνία της δεκαετίας του ’90, στην Ευρώπη μετά την κρίση χρέους ή ακόμη και στην Κίνα τα τελευταία χρόνια. Όμως εδώ και μία δεκαετία αυξάνονται στις ΗΠΑ, γεγονός που οφείλεται εν μέρει στην υπέρ-χαλαρή νομισματική πολιτική. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε εταιρεία-ζόμπι δεν έχει περιθώρια να επανακάμψει. Υπάρχουν αρκετά παραδείγματα -success stories, από την Boston Scientific μέχρι τη Sprint. Πολλές επιχειρήσεις που είδαν τα κέρδη τους να εξανεμίζονται εξαιτίας του κορωνοϊού θα μπορούσαν να επανέλθουν δριμύτερες μόλις η διάθεση ενός εμβολίου επιτρέψει στην παγκόσμια οικονομία να επανέλθει σε αναπτυξιακή τροχιά, και ενδεχομένως να μην χρειασθούν όλα τα κεφάλαια που δανείσθηκαν.

Το Bloomberg στην ανάλυσή του μελέτησε τα λειτουργικά κέρδη των επιχειρήσεων του δείκτη Russell 300 σε 12μηνο χρονικό ορίζοντα και σε συνάρτηση με τα έξοδά τους για τόκους στο αντίστοιχο διάστημα. 527 επιχειρήσεις -ή το ένα-έκτο του δείκτη- δεν είχαν αρκετά κέρδη ώστε να καλύψουν τις πληρωμές τόκων, από 335 επιχειρήσεις στα τέλη της προηγούμενης χρονιάς.