ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ

Ελευσίνα, έτοιμη για απογείωση

Κάπως έτσι θα είναι η εντυπωσιακή είσοδος στο Μητροπολιτικό Υδατοδρόμιο.

Ο Πιέρος και η Στέλλα Πιερή μάς ξεναγούν στο Μητροπολιτικό Υδατοδρόμιο που σχεδίασαν και το οποίο φιλοδοξεί να βάλει την πόλη στον χάρτη της διεθνούς αρχιτεκτονικής.

Το Μητροπολιτικό Υδατοδρόμιο εισάγει έναν νέο τρόπο υποδομής όσον αφορά τις μεταφορές στη χώρα μας. Συνδέει την εμπειρία του ταξιδιού με τον πολιτισμό και αξιοποιεί ένα εγκαταλελειμμένο κτίριο-τοπόσημο, όπως είναι ο λιμένας Ελευσίνας, δημιουργώντας την προοπτική ενός ευρωπαϊκού λιμανιού με ποικίλες χρήσεις. Στόχος της μελέτης είναι το έργο να δημιουργήσει θετικό αντίκτυπο σε κοινωνικό, οικονομικό και περιβαλλοντικό επίπεδο, υιοθετώντας τεχνολογίες αιχμής, οικολογική συνείδηση και σύγχρονη πολιτιστική κουλτούρα.

Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΥΛΛΗΨΗ

Η πρόταση του γραφείου Pieris. Architects αφορά τη δημιουργία ενός νέου «κτιριακού DNA», που θα ενσωματώνει όλες τις λειτουργίες των υποδομών μεταφορών με εκείνες ενός ευέλικτου πολιτιστικού χώρου, ο οποίος περιλαμβάνει πολυχώρο πολιτιστικών εκδηλώσεων, συνεδριακό κέντρο, εκθεσιακούς χώρους, εμπορικές χρήσεις, εστιατόρια και καφέ. Με αυτόν τον τρόπο το κτίριο επεκτείνει τη λειτουργία του και μπορεί να αξιοποιηθεί όλο τον χρόνο, λόγω των διαφορετικών χρήσεων που στεγάζει και οι οποίες θα αποτελέσουν πηγή εσόδων για τον σταθμό (υδατοδρόμιο). Παράλληλα, τα στοιχεία αειφορίας, τόσο στον σχεδιασμό όσο και στην επιλογή των υλικών, συντελούν στη μείωση των εξόδων λειτουργίας και των ενεργειακών καταναλώσεων.

Η ΤΑΞΙΔΙΩΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ

eleysina-etoimi-gia-apogeiosi0
Κάπως έτσι, σύμφωνα με τις μακέτες του έργου, θα είναι το νέο Μητροπολιτικό Υδατοδρόμιο: από ψηλά, με τα υδροπλάνα στις ειδικές θέσεις στάθμευσης.

 

Στο νέο υδατοδρόμιο η ταξιδιωτική εμπειρία δεν ξεκινάει με την άφιξη του ταξιδιώτη στον προορισμό του, αλλά αρχίζει από τη στιγμή που εισέρχεται στο κτίριο. Κλιματιζόμενοι κλειστοί, ημιυπαίθριοι και ανοιχτοί χώροι, ειδικά σχεδιασμένοι ώστε να αξιοποιούν τις καλές κλιματικές συνθήκες της Ελλάδας, εναλλάσσονται με εσωτερικούς κήπους με ενδημικά φυτά και δέντρα όπως ελιά, θυμάρι και λεβάντα, που αποπνέουν χρώμα και άρωμα από τα διαφορετικά μέρη της χώρας. «Στόχος μας ήταν η δημιουργία μιας αφήγησης η οποία συνδέει την αφετηρία με τους εκάστοτε προορισμούς. Η Ελευσίνα είναι ετυμολογικά, αλλά και ιστορικά συνδεδεμένη με την έννοια της μετάβασης από την αρχαιότητα, ως απόρροια του μύθου της Περσεφόνης, αλλά και της λατρείας της θεάς Δήμητρας, γι’ αυτό επιχειρήσαμε να συνδέσουμε την εμπειρία του ταξιδιού στο νέο Μητροπολιτικό Υδατοδρόμιο με την αλλαγή των εποχών, την ιστορία του τόπου και τον μύθο», εξηγεί η Στέλλα Πιερή.

ΘΕΤΙΚΑ ΠΡΟΣΗΜΑ ΓΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Τα κοινωνικά και οικονομικά οφέλη για την ευρύτερη περιοχή είναι πολλαπλά. Η δημιουργία του υδατοδρομίου συντελεί στη δημιουργία 2.000 νέων θέσεων εργασίας και προβλέπεται ότι θα προσελκύσει νέες τουριστικές επενδύσεις, αλλά και ανάπτυξη υποδομών κατά μήκος του εγκαταλελειμμένου έως σήμερα λιμένα Ελευσίνας. Επίσης, οι πολιτιστικές δράσεις που θα φιλοξενούνται θα φέρουν εισροή επισκεπτών, που θα ενισχύσουν την τοπική οικονομία και θα δώσουν νέα πνοή σε μια περιοχή που, παρά την πλούσια ιστορία της, διαχρονικά έχει παραμεληθεί. Όμως το Μητροπολιτικό Υδατοδρόμιο ενισχύει και το τουριστικό προϊόν της χώρας, καθώς προσφέρονται νέοι ή γίνονται πιο εύκολα προσβάσιμοι περισσότεροι προορισμοί. 

eleysina-etoimi-gia-apogeiosi1
Η Στέλλα και ο Πιέρος Πιερής του γραφείου Pieris.Architects, που έχει εκπονήσει τη μελέτη για τη δημιουργία του Μητροπολιτικού Υδατοδρομίου.

Δημιουργεί επιπλέον υπεραξία μέσα από υποδομές σύγχρονης αρχιτεκτονικής με άξονα την αειφορία, καθώς τα περιβαλλοντικά οφέλη είναι πολλά και σημαντικά. Ο σχεδιασμός και η κατασκευή δημόσιων κτιρίων με χαμηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα για τις μεσογειακές κλιματικές συνθήκες της χώρας, όπου θέρμανση και ψύξη πρέπει να παραχθούν, να διατηρηθούν και να συνδυαστούν με τις απαιτούμενες ανέσεις, είναι δύσκολο έργο.

Το υδατοδρόμιο, ωστόσο, μετουσιώνει και την αρχιτεκτονική φιλοσοφία του Πιέρου και της Στέλλας Πιερή, η οποία αφορά την ανάπτυξη της οικοσυναισθηματικής νοημοσύνης. Η νέα υποδομή προϋποθέτει, παρακινεί και ενθαρρύνει την αλληλεπίδραση ανθρώπου και φύσης και αποζητά να πλαισιωθεί με μια σειρά από άλλα σημαντικά έργα αποκατάστασης του λιμένα, όπως ο καθαρισμός του πυθμένα, η απομάκρυνση των εγκαταλελειμμένων κουφαριών πλοίων που δεσπόζουν, η μείωση της θαλάσσιας ρύπανσης και η σταδιακή αποκατάσταση της βιοποικιλότητας του τόπου υλοποίησής του. 

ΠΟΛΥΤΕΛΕΙΑ Ή ΑΝΑΓΚΗ; 

eleysina-etoimi-gia-apogeiosi2
Στον χώρο υποδοχής του υδατοδρομίου προβλέπονται εσωτερικοί κήποι με ενδημικά φυτά και δέντρα της αττικής γης, όπως ελιά, θυμάρι και λεβάντα. 

 

Η δημιουργία του υδατοδρομίου αποτελεί αναγκαιότητα και όχι πολυτέλεια, αρκεί να αξιοποιηθεί σωστά. Σε ένα πρώτο επίπεδο, αυτή τη στιγμή δεν υπάρχουν επαρκείς συνδέσεις μεταξύ των διαφόρων νησιών, αλλά και μεταξύ των νησιών και της Αττικής, γεγονός που περιορίζει την εγχώρια διασπορά των τουριστών και υποβαθμίζει την τουριστική εμπειρία που μπορεί να προσφέρει η χώρα. Επιπλέον, η ένταξη των υδροπλάνων στο δίκτυο συγκοινωνιών προσφέρει τη δυνατότητα για καλύτερη ιατρική περίθαλψη στην περίπτωση σοβαρών περιστατικών, διευκολύνοντας τη μεταφορά των ασθενών στα νοσοκομεία της Αττικής. Υπάρχει, τέλος, η ουσιαστική συμβολή στην αναβάθμιση και στην ποιότητα ζωής των μόνιμων κατοίκων των νησιωτικών περιοχών, διευκολύνοντας ταχυδρομικές υπηρεσίες και μετακινήσεις.

Το υδατοδρόμιο σε αριθμούς

eleysina-etoimi-gia-apogeiosi3

20 χιλιόμετρα από το κέντρο της Αθήνας
25.000.000 ευρώ ο προϋπολογισμός του έργου
10.000 τ.μ. έκταση (θα κατασκευαστεί σε υφιστάμενη προβλήτα) 
2014, το έτος που το γραφείο Pieris.Architects απέσπασε το πρώτο βραβείο σε κλειστό αρχιτεκτονικό διαγωνισμό που διοργάνωσε η Hellenic Seaplanes. Η τότε μελέτη αφορούσε έκταση που γειτνιάζει με το ΣΕΦ. Στη συνέχεια, αποφασίστηκε αλλαγή θέσης και μεταφοράς του υδατοδρομίου στον λιμένα Ελευσίνας, οπότε το γραφείο προχώρησε σε νέα μελέτη για την εταιρεία. 
24-36 μήνες ο χρόνος της αποπεράτωσης του έργου