ΑΠΟΨΕΙΣ

Το εντυπωσιακό και το αληθινό

Το Διαδίκτυο έχει ένα βασικό χαρακτηριστικό. Είναι ισοπεδωτικό, επειδή εκφράζει τελικά τον κοινό νου. Εχει τόσο πολλούς χρήστες, δισεκατομμύρια σε όλον τον πλανήτη, ώστε οι λεπτεπίλεπτες διακρίσεις είναι αδύνατες. Πολλές φορές το αποκαλούν «διαδικτυακό καφενείο», καθώς ο καθένας μπορεί να διατυπώσει τη γνώμη του επί παντός θέματος. Ομως δεν είναι. Στο καφενείο αυτά που λέγονται περιορίζονται στους τέσσερις τοίχους του και τα ακούνε οι θαμώνες του. Στο Διαδίκτυο τα μεγέθη είναι τεράστια, γι’ αυτό πολλές φορές παράγει μια δική του, αυτόνομη, επικαιρότητα. Είναι ο κόσμος του Διαδικτύου. Εξάλλου υπάρχουν οργανωμένοι μηχανισμοί, σε κρατικό και σε κομματικό επίπεδο, που αναλαμβάνουν να προωθήσουν τα μηνύματα που επιθυμούν, διαμορφώνοντας έτσι την κοινωνική και πολιτική ατζέντα. Πριν από λίγες ημέρες το χυδαίο σύνθημα κατά του Ελληνα πρωθυπουργού διακινήθηκε από ελάχιστα φυσικά πρόσωπα με εκατοντάδες ψεύτικους λογαριασμούς το καθένα και αναπαράχθηκε μεθοδευμένα από χιλιάδες φίλους τους. Αυτή η τεράστια και ισοπεδωτική δύναμη του Διαδικτύου έχει ωθήσει πολλούς και σημαντικούς ηγέτες να το επιλέξουν ως μέσο άμεσης επικοινωνίας με τους πολίτες τους. Επιδιώκουν με την παρέμβασή τους να προκαταλάβουν, να δημιουργήσουν ή να δικαιολογήσουν τις εξελίξεις. Κλασικό παράδειγμα ο τέως πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ που με ελάχιστες λέξεις έστελνε το μήνυμά του, χωρίς διαμεσολαβήσεις, στους Αμερικανούς πολίτες. Στο Διαδίκτυο, σε τελική ανάλυση, διεξάγεται ένας αγώνας εξουσίας.

Αναμφίβολα, αυτή η κατάσταση από τη μια μεριά παρέχει μιαν ασταμάτητη ροή «πληροφοριών» στους πολίτες, από την άλλη αυτή ακριβώς η συνεχής ροή καθιστά την επεξεργασία και την κριτική ανάλυσή τους αδύνατη. Ετσι, ό,τι κυκλοφορεί στο Διαδίκτυο de facto θεωρείται είδηση, μέχρι να διαψευσθεί. Εν τω μεταξύ, όμως, έχουν παραχθεί οι συνέπειες της ψευδούς είδησης. Είθισται, στο μυαλό του πολίτη να αποτυπώνεται η πρώτη εντύπωση και όχι η διάψευσή της, που πολλές φορές έρχεται καθυστερημένα. Προχθές ο περιφερειάρχης Εύβοιας έκανε μια δήλωση που, όπως εμφανίσθηκε, ήταν επικριτική απέναντι στην κυβέρνηση για το θέμα των πυρκαγιών. Επειδή είναι φίλα προσκείμενος στο κυβερνών κόμμα, αυτή διακινήθηκε ταχύτατα. Η διάψευση τής επόμενης ημέρας μάλλον δεν έσβησε τις φωτιές της προηγούμενης. Σε ένα παιχνίδι εξουσίας στο οποίο συμμετέχουν εκατομμύρια πολίτες, αυτό που τελικά μένει στον αφρό δεν είναι το αληθινό, αλλά τις περισσότερες φορές το εντυπωσιακό.