ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ανατολική Μεσόγειος: Αποκλιμάκωση με διάρκεια ζητεί η Ε.Ε.

Ανατολική Μεσόγειος: Αποκλιμάκωση με διάρκεια ζητεί η Ε.Ε.

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ – ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. Την ανάγκη αποκλιμάκωσης διαρκείας και λήψης περαιτέρω μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης για την εδραίωση μιας θετικής ατζέντας μεταξύ Ε.Ε. και Τουρκίας τόνισαν ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, στην τηλεδιάσκεψη που είχαν χθες το μεσημέρι με τον πρόεδρο της Τουρκίας Ταγίπ Ερντογάν.

Σύμφωνα με κοινό ανακοινωθέν των προέδρων των δύο ευρωπαϊκών θεσμών, οι δύο πλευρές συζήτησαν για την κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο, τις συνομιλίες των «5+1» για το Κυπριακό που θα λάβουν χώρα στα τέλη Απριλίου και τις συνθήκες που επικρατούν στις ευρωτουρκικές σχέσεις εν γένει. Επιπλέον, τέθηκε το ζήτημα του μεγάλου αριθμού Σύρων προσφύγων που εξακολουθούν να φιλοξενούνται στην Τουρκία, αλλά και η ευρύτερη περιφερειακή κατάσταση, με αναφορές στη Συρία και στη Λιβύη. Τέλος, όπως αναφέρεται στο ανακοινωθέν, συζητήθηκε το ενδεχόμενο επίσκεψης των δύο προέδρων στην Τουρκία μετά τη Σύνοδο Κορυφής της επόμενης εβδομάδας.

Από την πλευρά του, ο κ. Ερντογάν δήλωσε ότι η χώρα του «είναι υπέρ της σταθερότητας και της ειρήνης στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, κάνει εποικοδομητικά βήματα προς την κατεύθυνση αυτή» και ότι θα επιμείνει στη στάση αυτή «παρά τις προκλήσεις και τις επιθετικές ενέργειες της Ελλάδας και της Κύπρου». Ο Τούρκος πρόεδρος εξέφρασε την ελπίδα η έκθεση Μπορέλ, που θα παρουσιαστεί στη Σύνοδο Κορυφής την ερχόμενη εβδομάδα, «να εστιάσει την προσοχή της στη θετική ατζέντα» και να «περιλαμβάνει προτάσεις για την ανάπτυξη των σχέσεων Τουρκίας – E.E.». «Η Σύνοδος Κορυφής δεν πρέπει να γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης από το δίδυμο Ελλάδας – Eλληνοκυπρίων, με τη δικαιολογία της “αλληλεγγύης των εταίρων”», φέρεται να είπε στην τηλεδιάσκεψη ο κ. Ερντογάν. 

Εν τω μεταξύ, η έκθεση Μπορέλ δόθηκε χθες στα κράτη-μέλη. Η έκθεση καταγράφει τις σχέσεις των δύο πλευρών σε όλο το εύρος τους και περιλαμβάνει τα θέματα που μπορούν να αποτελέσουν μέρος της θετικής ατζέντας αλλά και τα βασικά σημεία τριβής – και τις κυρώσεις που ενδέχεται να συνοδεύουν μια νέα αρνητική στροφή στη συμπεριφορά της Αγκυρας.

Αμεση προτεραιότητα για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όσον αφορά τη θετική ατζέντα, έχει το ζήτημα της χρηματοδότησης για τους πρόσφυγες και τους μετανάστες που φιλοξενούνται στην Τουρκία, καθώς συμπληρώνονται πέντε χρόνια από την υπογραφή της Κοινής Δήλωσης Ε.Ε. – Τουρκίας και οι διαθέσιμοι πόροι έχουν σχεδόν εξαντληθεί. Η Επιτροπή, σύμφωνα με πληροφορίες, ελπίζει να λάβει μια καθαρή εντολή από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για ανανέωση της χρηματοδότησης, αν και δεν αναμένεται οι ηγέτες στη Σύνοδο να καταλήξουν σε συγκεκριμένα ποσά, ούτε στο πώς θα διαμοιραστεί η χρηματοδότηση μεταξύ Κομισιόν και κρατών-μελών. Φιλοδοξία της Κομισιόν, πάντως, είναι η νέα χρηματοδότηση να έχει ευρύτερη περιφερειακή εφαρμογή (συμπεριλαμβάνοντας την Ιορδανία και τον Λίβανο). Σχετικά με την επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό, αυτές θεωρούνται ως πολύ σημαντικό βήμα από τις Βρυξέλλες. Η Ε.Ε. δηλώνει έτοιμη να κάνει τα μέγιστα δυνατά για να συμβάλει στην επιτυχή έκβασή τους, καθώς το αποτέλεσμα θεωρείται ότι επηρεάζει την ασφάλεια της Ενωσης συνολικά.