ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Βρυξέλλες και Ουάσιγκτον βάζουν δύσκολα στην Αθήνα

mnimonio

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ – ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. «Ακόμη μας χωρίζει απόσταση από μία συμφωνία», ήταν το μήνυμα που πήρε η ελληνική πλευρά κατά τη διάρκεια της τελευταίας τηλεδιάσκεψης του Euroworking Group (EWG), που διεξήχθη την Παρασκευή το απόγευμα, ενώ το ίδιο μήνυμα εκφράστηκε λίγο πιο έντονα από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ). Και όλοι οι θεσμοί ανέφεραν μια πολύ εκτεταμένη λίστα από θέματα που παραμένουν ακόμη ανοιχτά. Ο πρόεδρος του EWG τόνισε ότι το «χρονοδιάγραμμα είναι εξαιρετικά σφιχτό» και παρότρυνε τους εκπροσώπους των θεσμών και την ελληνική πλευρά να χρησιμοποιήσουν στο μάξιμουμ τις επόμενες δέκα ημέρες για να πετύχουν σημαντική πρόοδο στις διαπραγματεύσεις.

Η συζήτηση που εξελίχθηκε την Παρασκευή το απόγευμα και την οποία Ευρωπαίοι αξιωματούχοι μετέφεραν αναλυτικά στην «Κ», είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς αποτυπώνει ξεκάθαρα σε ποιο σημείο βρίσκονται οι διαπραγματεύσεις και πόση απόσταση πρέπει να διανύσει η Ελλάδα τις επόμενες ημέρες για να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις των εταίρων.

Συγχρόνως έγινε ξεκάθαρο ότι καμία εκταμίευση δεν θα γίνει, εάν δεν είναι και το ΔΝΤ μέρος του ελληνικού προγράμματος, όπως είπαν από κράτη-μέλη, όπως Γερμανία, Ολλανδία και Φινλανδία. Την ίδια ώρα, το ΔΝΤ τόνιζε στην τηλεδιάσκεψη ότι η ελληνική κυβέρνηση πρέπει να κάνει στροφή 180 μοιρών στο μείγμα οικονομικής πολιτικής που προτείνει ή να αλλάξουν οι στόχοι που έχουν θέσει οι Ευρωπαίοι εταίροι (3,5% πρωτογενές πλεόνασμα μέχρι το 2018), καθώς δεν θα επιτευχθούν σε καμία περίπτωση, ακόμη και με γενναία ελάφρυνση του χρέους που για σειρά από κράτη-μέλη αποτελεί «κόκκινη γραμμή». Επίσης και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (Ε.Ε.) και το ΔΝΤ έθεσαν ζήτημα μείωσης μισθολογικών δαπανών στο Δημόσιο.

Παρατηρήσεις και η Ε.Ε.

Ενδεικτικό του χάσματος που πρέπει να καλύψει η Ελλάδα είναι ότι ακόμη και η φιλική προς τη χώρα Ευρωπαϊκή Επιτροπή έκανε αυστηρές παρατηρήσεις για την πρόοδο των διαπραγματεύσεων. Αυτό που ξεκαθαρίστηκε είναι πως για να ξεκινήσει σιγά σιγά η συζήτηση για την ελάφρυνση του χρέους, η Ελλάδα χρειάζεται να έχει λάβει μια σειρά από μέτρα, αλλά και να δείξει ισχυρή βούληση για την υλοποίηση τους, όπως είπαν κατά τη διάρκεια της τηλεδιάσκεψης ορισμένα κράτη-μέλη.

Παρά τη σειρά των θεμάτων, όμως, που παραμένουν ανοιχτά και παρουσιάζει αναλυτικά η «Κ», Ευρωπαίος αξιωματούχος υποστήριζε πως αυτά θα μπορούσαν να κλείσουν σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα, αν υπάρχει η «πολιτική βούληση από την Αθήνα», ενώ τόνισε ότι αυτά που έχει να κάνει η Ελλάδα δεν είναι και… «πυρηνική φυσική».

Μέσα σε αυτό το κλίμα, το οποίο ξεκαθαρίζουν Ευρωπαίοι αξιωματούχοι ότι δεν ήταν συγκρουσιακό ούτε καν αρνητικό, ο Ελληνας εκπρόσωπος στο Euroworking Group, Γιώργος Χουλιαράκης, ζήτησε να έχει η κυβέρνηση κάποια ευελιξία στην εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων, παραδέχθηκε ότι δεν μηδενίζεται το έλλειμμα των επικουρικών ώς το 2025 και πρέπει να συζητηθεί το θέμα, ενώ δεν μπόρεσε να αρνηθεί ότι δεν έχει εφαρμοστεί μια σειρά από υποχρεώσεις.

Συγκεκριμένα, από την πλευρά της Ε.Ε. τόνισαν πως οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν ολοκληρωθεί παρά την πρόοδο που έχει επιτευχθεί και πως:

1. Για να πετύχει η Ελλάδα πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% το 2018 θα χρειαστεί μέτρα 3% του ΑΕΠ.

2. Για να καλυφθεί το δημοσιονομικό κενό θα απαιτηθούν έσοδα 1% του ΑΕΠ από τον φόρο εισοδήματος. Σε αυτό τον τομέα υπάρχει πρόοδος στις διαπραγματεύσεις. Είναι άλλωστε και ο μόνος τομέας όπου έχει υπάρξει σαφής πρόοδος. Σε αναμονή βρίσκεται ακόμα η συζήτηση για το ύψος του αφορολόγητου.

3. Για να καλυφθεί επίσης το δημοσιονομικό κενό, σκοπός είναι η μεταρρύθμιση στο συνταξιοδοτικό να φέρει έσοδα 1% του ΑΕΠ έως το 2018. Στην ασφαλιστική μεταρρύθμιση δεν υπάρχει αρκετή πρόοδος, καθώς οι παράμετροι δεν έχουν ακόμη συμφωνηθεί. Συγχρόνως χρειάζεται περισσότερη δουλειά όσον αφορά τις συντάξεις των αγροτών και των επαγγελματιών, ενώ δεν υπάρχει συμφωνία όσον αφορά τις επικουρικές συντάξεις.

4. Επίσης για την κάλυψη του δημοσιονομικού κενού χρειάζεται επιπλέον έσοδα 1% του ΑΕΠ από παραμετρικά μέτρα, όπως, για παράδειγμα, φορολογία στα Ι.Χ. ή στην ενέργεια, και ότι απέχει πολύ από συμφωνία, καθώς ακόμη δεν έχει καν σχεδιαστεί.

5. Στο θέμα των «κόκκινων» δάνειων δεν υπήρξε αρκετή πρόοδος κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων και ήταν ένα θέμα που τόνισαν όλοι οι θεσμοί πως «πρέπει να λυθεί άμεσα». Επίσης υπογράμμισαν πως οι τράπεζες χρειάζονται επειγόντως τα εργαλεία με τα οποία θα μπορέσουν να απορροφήσουν τα «κόκκινα» δάνεια.

6. Σύσταση του Ταμείου Ιδιωτικοποιήσεων. Χρειάζεται περισσότερη δουλειά, κυρίως στην προετοιμασία του νομικού πλαισίου λειτουργίας του.

7. Σε ό,τι αφορά τη φορολογική μεταρρύθμιση, είναι ακόμη υπό εξέταση καθώς το νομικό πλαίσιο πρέπει να αναθεωρηθεί.

8. Οι μεταρρυθμίσεις στον τομέα της ενέργειας, στην καταπολέμηση της διαφθοράς, στην αγορά προϊόντων χρειάζονται πολλή δουλειά κατά κοινή ομολογία.

9. Οσον αφορά τα έσοδα, η ελληνική πλευρά βασίζεται περισσότερο στους φόρους και ίσως θα πρέπει να εξετάσει και τη μείωση των δαπανών, όπως για παράδειγμα τη μείωση μισθών.

Πιο αρνητικό το ΔΝΤ

Από την πλευρά του, το ΔΝΤ ήταν περισσότερο αρνητικό από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς τόνισε ότι τώρα αρχίζουν συζητήσεις και ότι ακόμη βρισκόμαστε «πολύ μακριά» από συμφωνία. Για να πετύχει η Ελλάδα τον στόχο του 3,5% πλεόνασμα το 2018, το δημοσιονομικό κενό δεν θα είναι στο 3% του ΑΕΠ, όπως προβλέπει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αλλά στο 4,5%. Συγχρόνως το ΔΝΤ τονίζει πως το πακέτο μέτρων περιέχει λίγες μεταρρυθμίσεις «κλειδιά».

Συγκεκριμένα, το ΔΝΤ υποστηρίζει ότι:

• Στον φόρο εισοδήματος, αυτό που προβλέπεται είναι η ειδική εισφορά αλληλεγγύης να γίνει μόνιμη, και αυτό αποτελεί τη μισή μεταρρύθμιση.
• Επιμένει ότι στην Ελλάδα ένα μεγάλο ποσοστό φορολογουμένων έχει μεγάλες φοροαπαλλαγές, και μάλιστα κατά ποσοστό πολύ μεγαλύτερο από αυτό που ισχύει σε άλλες χώρες της Ευρώπης.
• Στην ασφαλιστική μεταρρύθμιση δεν υπάρχει συμφωνία.
• Η μεταρρύθμιση στον ΦΠΑ δεν έχει υλοποιηθεί όπως είχε συμφωνηθεί.
• Για να υπάρχει ισορροπία μεταξύ μέτρων για την αύξηση των εσόδων και μείωση των δαπανών, θα πρέπει να εξεταστούν και περικοπές στις μισθολογικές δαπάνες. Θέμα που έθιξε και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.Οι ελληνικές αρχές συνεχίζουν να επιμένουν σε μία συνταγή που απέτυχε στο παρελθόν και, αντί να ανοίγουν τη φορολογική βάση, προτείνουν να αυξηθεί ο φορολογικός συντελεστής, ενώ αντί να περικόψουν επιδόματα προτείνουν την αύξηση των εισφορών.

Μέσα σε αυτό το κλίμα, λοιπόν, όπως περιγράφεται από τα παραπάνω, αρχίζει ο νέος κύκλος της διαπραγμάτευσης για το κλείσιμο της αξιολόγησης της ελληνικής οικονομίας…