ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ

Η πολύτιμη εμμονή της κυρίας Στόουκς στις «Νύχτες»

ΑΙΜΙΛΙΟΣ ΧΑΡΜΠΗΣ

Μικρά και μεγάλα, τα γεγονότα των τελευταίων τριών δεκαετιών είναι καταγεγραμμένα από τη Μάριον Στόουκς. Το ντοκιμαντέρ θα το δούμε στις «Νύχτες Πρεμιέρας».

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Στη σημερινή εποχή της ψηφιακής και της online αποθήκευσης της πληροφορίας μοιάζει παράλογο, όμως επί δεκαετίες τα αμερικανικά τηλεοπτικά κανάλια δεν κρατούσαν πλήρες αρχείο των εκπομπών τους. Στην καλύτερη περίπτωση, το διατηρούσαν για μερικά χρόνια και μετά το ξεφορτώνονταν, παραδίδοντάς το στη λήθη, δίχως να υπολογίζουν την ιστορική του αξία. Αντιθέτως, φαίνεται πως αυτή την τελευταία είχε σε μεγάλη εκτίμηση η Μάριον Στόουκς, μια Αφροαμερικανή βιβλιοθηκονόμος από τη Φιλαδέλφεια, η οποία επί 33 χρόνια κατέγραφε συστηματικά και σε 24ωρη βάση, τις τηλεοπτικές ενημερωτικές εκπομπές, δημιουργώντας μια απίθανη συλλογή, αποτελούμενη από 71.716 βιντεοκασέτες.

Τη συναρπαστική ιστορία της Στόουκς θα τη δούμε με λεπτομέρειες στο ντοκιμαντέρ «Recorder: The Marion Stokes Project» του Ματ Γουλφ, το οποίο θα κάνει πρεμιέρα στο διεθνές διαγωνιστικό τμήμα ντοκιμαντέρ του επερχόμενου Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας «Νύχτες Πρεμιέρας» (18-29/9). Για να πάρουμε μια ιδέα, είναι χαρακτηριστικό πως η καταγραφή ξεκινάει στις 4 Νοεμβρίου του 1979 με την τηλεόραση να μεταδίσει την Κρίση των Ομήρων στο Ιράν (ειρωνικά ταιριαστή με το σήμερα) και ολοκληρώνεται στις 14 Δεκεμβρίου 2012, ημέρα θανάτου της Μάριον. Στις ειδήσεις βρισκόταν τότε η σφαγή στο δημοτικό σχολείο Σάντι Χουκ...

Ενδιάμεσα υπάρχουν κυριολεκτικά τα πάντα: από πολέμους, επαναστάσεις, εκλογικές αναμετρήσεις και φυσικές καταστροφές μέχρι ψέματα, λάθη, νίκες και ήττες που δείχνουν την πορεία του σύγχρονου κόσμου, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο αυτός διαμορφώθηκε (και) μέσω της τηλεόρασης. Είναι προφανές πως πρόκειται για ένα έργο τιτάνιο ακόμα και για έναν οργανισμό, πόσο μάλλον για έναν μοναδικό άνθρωπο, που αφιέρωσε τη ζωή του σε αυτόν τον σκοπό.

Επίσης εμφανές είναι το στοιχείο της εμμονής, στα όρια της παράνοιας, όμως, όπως θα δούμε και στο ντοκιμαντέρ, η Μάριον Στόουκς δεν ήταν απλώς μια ψυχαναγκαστική τηλεορασόπληκτη. Αντιθέτως, ήταν μια δυναμική γυναίκα, με ριζοσπαστική πολιτική και φεμινιστική δράση, η οποία ένιωθε καθήκον της να καταγράψει τα πάντα, με τον μοναχικό της τρόπο, προκειμένου να τα διατηρήσει στην ιστορική μνήμη. Το ίδιο άλλωστε –όπως και μια απίθανη οργάνωση– μαρτυρά το «χάρτινο» αρχείο της, με αναλυτικά ημερολόγια, σημειώσεις, λίστες, εφημερίδες, περιοδικά, φυλλάδια και χίλια δυο άλλα, αποκαλυπτικά για την προσωπικότητά της.

Σήμερα όλον αυτόν τον όγκο του υλικού, βιντεοκασέτες και αρχεία, τον έχει αναλάβει ο οργανισμός Internet Archive (archive.org), ο οποίος συνεχίζει την ψηφιοποίησή του και το προσφέρει δωρεάν στους χρήστες του Διαδικτύου. Αν το σκεφτούμε, στη σημερινή εποχή των fake news και της γενικότερης αμφισβήτησης των μίντια, το έργο της Στόουκς μοιάζει ακόμα πιο διορατικό και επίκαιρο. Συγκρίνοντας κανείς τη σοβαρότητα και την αφοσίωση της δικής της καταγραφής με την επιπολαιότητα που συχνά διακινούνται σήμερα οι ειδήσεις, μάλλον θα τον πιάσει μελαγχολία. 

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ