ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

Το παρασκήνιο ενός αποκλεισμού για ντόπινγκ

doping
099778-01-06

Ρεπορτάζ: ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

Μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2007 η Μπερνίς Γουίλσον ήταν μια ταλαντούχα σπρίντερ χωρίς μεγάλες διεθνείς διακρίσεις, που γυμναζόταν είτε μόνη της, είτε υπό τις οδηγίες του πατέρα της. Η καριέρα της όμως άλλαξε όταν εντάχθηκε στην ομάδα νεαρών αθλητών που είχε δημιουργήσει στη Βρετανία ο Ελληνας προπονητής Γ.Σ. Οι χρόνοι της βελτιώθηκαν και το 2011 αγωνίστηκε στον ημιτελικό του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Κλειστού στίβου στα 60 μέτρα. Στην πόλη της την αποκαλούσαν πλέον «βασίλισσα της ταχύτητας» και η συμμετοχή της στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λονδίνου φάνταζε πιθανή.

«Είναι αυστηρός αλλά και υποστηρικτικός», είχε δηλώσει σε βρετανική εφημερίδα για τον Ελληνα προπονητή της η Γουίλσον το καλοκαίρι του 2011. «Οταν έχεις δίπλα σου κάποιον να σε πιέσει, αντιλαμβάνεσαι πως μπορείς να πετύχεις οτιδήποτε θεωρούσες αδύνατο».

Λίγες εβδομάδες, όμως, μετά τη συγκεκριμένη συνέντευξη ανακοινώθηκε ότι σε δείγμα ούρων της Γουίλσον στους διεθνείς αγώνες στίβου του Bedford είχαν βρεθεί οι απαγορευμένες ουσίες τεστοστερόνη και κλενβουτερόλη. Ο βρετανικός οργανισμός κατά του ντόπινγκ (UKAD) την τιμώρησε με τετραετή αποκλεισμό. Σε αιφνίδιο έλεγχο στο σπίτι της τον Φεβρουάριο του 2015, η σπρίντερ βρέθηκε ξανά ντοπαρισμένη. Αυτή τη φορά η έρευνα του UKAD εστίασε και στον Ελληνα προπονητή.

Τους επόμενους μήνες, σε σειρά ακροάσεων της βρετανικής ανεξάρτητης αρχής, ο προπονητής ανέφερε προφορικά και εγγράφως ότι χορηγούσε αναβολικά στην αθλήτριά του και τιμωρήθηκε με ισόβιο αποκλεισμό από κάθε αθλητική δραστηριότητα.

Εδώ και καιρό έχει επιστρέψει στην Ελλάδα και φέρεται να ασχολείται με την προπονητική ερασιτεχνών αθλητών, εκτός στίβου. Η «Κ» επιχείρησε να επικοινωνήσει μαζί του, αλλά ο 45χρονος δεν απάντησε σε e-mail, sms και τηλεφωνήματα της εφημερίδας. Τον Μάρτιο ο UKAD δημοσιοποίησε στον ιστότοπό του τις 21 σελίδες της απόφασης για τον ισόβιο αποκλεισμό. Σε αποσπάσματα ακροάσεων και μαγνητοφωνημένων συνομιλιών, που περιλαμβάνονται στα έγγραφα, περιγράφεται ο τρόπος με τον οποίο γινόταν το ντοπάρισμα, αλλά και η στάση προπονητή και αθλήτριας από την αρχική μετάθεση ευθυνών μέχρι την τελική παραδοχή.

Στα νιάτα του και ο Γ.Σ. υπήρξε αθλητής στίβου. Αγωνιζόταν στις μεσαίες αποστάσεις σε σύλλογο της Θεσσαλίας και όπως είπαν στην «Κ» παλιοί προπονητές που τον γνώριζαν «ήταν πιο μεγάλο ταλέντο απ’ ό,τι δείχνουν οι επιδόσεις του». Μέχρι την ηλικία των 27 ετών είχε τρέξει 1.50 στα 800 μ. και 3.52 στα 1.500 μ. Μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας μετανάστευσε στη Βρετανία, όπου τον Οκτώβριο του 2005 έλαβε προπονητική άδεια την οποία ανανέωσε δύο φορές. Το 2006 δημιούργησε μια ομάδα για νέους αθλητές στο Princess Royal Sports Arena του Lincolnshire. Παράλληλα με την προπονητική του δραστηριότητα το 2008 ολοκλήρωσε το διδακτορικό του στην Αθλητική Επιστήμη στο Πανεπιστήμιο Vassil Levski της Βουλγαρίας.

Οι καταθέσεις

Τον Σεπτέμβριο του 2011, μετά την ανακοίνωση του θετικού δείγματος της Γουίλσον, εκπροσώπησε την αθλήτριά του ενώπιον του UKAD, αφήνοντας υπόνοιες για παρατυπίες στον έλεγχο ντόπινγκ. Την ίδια υπερασπιστική γραμμή ακολούθησε και η σπρίντερ. Ανέφερε ότι αποτελεί πρότυπο για τους νέους, ότι ουδέποτε πήρε αναβολικά και ότι πιθανόν κάποιος μόλυνε το δείγμα της. Οι ισχυρισμοί της –που θυμίζουν αντίστοιχα επιχειρήματα Ελλήνων αθλητών όταν πιάνονται ντοπαρισμένοι– δεν αποδείχτηκαν.

«Δεν υπήρξε το παραμικρό στοιχείο που να δείχνει ότι κάποιος αντίπαλος από ζήλια νόθευσε το ποτό της. Λέμε χωρίς δισταγμό ότι αυτή είναι μία ακόμη προσπάθεια να γλιτώσει ρίχνοντας την ευθύνη σε κάποιον άλλο», έγραφε η απόφαση του UKAD.

to-paraskinio-enos-apokleismoy-gia-ntopingk0

Η Γουίλσον (πρώτη από αριστερά) στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Κλειστού Στίβου. (AFP PHOTO / FRANCK FIFE)

Σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά, η Γουίλσον βρέθηκε θετική σε νέο έλεγχο, στην απαγορευμένη ουσία κλομιφαίνη. Πρόκειται για ορμόνη που κανονικά χρησιμοποιείται ως φάρμακο γονιμότητας, αλλά έχει βρεθεί ότι μπορεί να βελτιώσει την αθλητική απόδοση. Σύμφωνα με τον βρετανικό οργανισμό κατά του ντόπινγκ η ουσία πρέπει να χορηγείται μόνο από εξειδικευμένο ιατρικό προσωπικό σε περίπτωση ενδοκρινολογικών ή γυναικολογικών διαταραχών καθώς οι παρενέργειες είναι συχνές και ενίοτε σοβαρές.

Αρχικά η Γουίλσον ισχυρίστηκε ότι κάποιος «Αλεξ» στο γυμναστήριο της χορήγησε συμπλήρωμα διατροφής που περιείχε τη συγκεκριμένη ουσία. Στην πορεία όμως άλλαξε την κατάθεσή της. Ανέφερε ότι ο Ελληνας προπονητής τής έδωσε τα χάπια, ότι τα πήρε υπό πίεση και δεν ήξερε τι περιείχαν.

Υπό τα νέα δεδομένα, όπως φαίνεται στα δημόσια έγγραφα του UKAD, ο Ελληνας προπονητής άλλαξε στάση. Στις 11 Μαΐου 2015 σε e-mail του ανέφερε ότι αναλαμβάνει «την πλήρη ευθύνη» για τους θετικούς ελέγχους της αθλήτριας. Ενα μήνα αργότερα σε ακρόασή του επανέλαβε ότι είχε χορηγήσει στην αθλήτρια και τις απαγορευμένες ουσίες εφεδρίνη και στανοζολόλη και ότι όλα έγιναν εν αγνοία της. «Νόμιζε ότι έπαιρνε Βιταμίνη Ε και Β-καροτένιο. Δεν ήξερε τίποτα», είπε σύμφωνα με τα πρακτικά.

Οι ουσίες «μάσκες» και η δυσάρεστη πρωτιά

Στις καταθέσεις της Βρετανίδας αθλήτριας που περιλαμβάνονται στα δημόσια πρακτικά, φαίνεται ότι της είχαν χορηγηθεί και ουσίες «μάσκες» (ινσουλίνη και ορμόνη Τ3) για να καλυφθούν τα ίχνη του ντοπαρίσματος σε επικείμενους ελέγχους.

Η Γουίλσον δήλωσε σύμφωνα με τα πρακτικά της απόφασης, ότι ο Γ.Σ. της χορηγούσε τεστοστερόνη ημερησίως σε ενέσιμη μορφή για μία περίοδο από τέσσερις έως και έξι μήνες. Ακόμη, όπως κατέθεσε η ίδια στις 29 Ιανουαρίου 2016, ο Ελληνας προπονητής φέρεται να της είχε ξεκαθαρίσει ότι οι αθλητές του στίβου πρέπει να παίρνουν αναβολικά για να πετύχουν τους στόχους της και την πίεζε να πράξει το ίδιο. Παρόμοια κατάθεση φέρεται να είχε δώσει σύμφωνα με τα έγγραφα του UKAD και ένας ακόμη αθλητής του, ο Τζόζεφ Γουάιτ.

Ο βρετανικός οργανισμός κατά του ντόπινγκ έκρινε ότι στον δεύτερο έλεγχο του 2015 η Γουίλσον δεν είχε ξεκάθαρη εικόνα για τις ουσίες που της χορηγούνταν. Ενδεικτική είναι ηχογραφημένη τηλεφωνική συνομιλία μεταξύ του προπονητή και της αθλήτριας (την οποία κατέγραψε και παρουσίασε η Γουίλσον), απόσπασμα της οποίας περιλαμβάνεται στα πρακτικά της απόφασης.

«Εάν σου έκαναν έλεγχο έπειτα από μία εβδομάδα ή έπειτα από δύο ή τρεις ημέρες θα ήσουν τελείως καθαρή», φέρεται να είπε για τον έλεγχο του 2015 ο Γ.Σ. στη Γουίλσον. «Αρα αποφάσισες να πάρεις αυτό το ρίσκο για εμένα;» τον ρώτησε εκείνη για να της απαντήσει: «Ναι, το έκανα».

Στην απόφαση του UKAD αναφέρεται ότι «διαπράττει πολύ σοβαρό αδίκημα ο προπονητής που καταχράται τη θέση ευθύνης και επιρροής του, προτρέποντας έναν αθλητή να καταναλώσει απαγορευμένες ουσίες».

Στο παρελθόν, στην περίπτωση του σκανδάλου αναβολικών της εταιρείας Balco, στο οποίο είχαν εμπλακεί κορυφαίοι Αμερικανοί δρομείς όπως η Ολυμπιονίκης σπρίντερ Μάριον Τζόουνς, είχε κριθεί ότι στην ομάδα υποστήριξης ενός αθλητή πρέπει να επιβάλλονται πιο αυστηρές ποινές.

«Την κατέστρεψα»

Το καλοκαίρι του 2011, στην εποχή των ρεκόρ και των διακρίσεων της Γουίλσον προτού ανακοινωθούν τα θετικά δείγματα στους ελέγχους ντόπινγκ, ο Ελληνας προπονητής είχε δώσει συνέντευξη στη βρετανική τοπική εφημερίδα Boston Standard. «Εχουμε διαφορετική προσέγγιση εδώ. Είναι πιο επιστημονική», είχε δηλώσει τότε. «Για να πετύχεις στον στίβο πρέπει να λύσεις ένα παζλ. Χρειάζεσαι συγκεκριμένα σωματικά και ψυχολογικά χαρακτηριστικά, οικονομική υποστήριξη, ικανότητα, σωστή συμπεριφορά και σωστή διατροφή».

Από τα μέσα Δεκεμβρίου έχει λήξει η τιμωρία της Γουίλσον και είναι ελεύθερη να αγωνιστεί ξανά. Παραμένει άγνωστο όμως αν θα το πράξει τώρα, στην ηλικία των 31 ετών. Σε μια από τις ακροάσεις του ο Ελληνας προπονητής δήλωσε σε εκπροσώπους του UKAD για την αθλήτριά του: «Κατέστρεψα την καριέρα της και τη ζωή της».

Εκπρόσωπος του UKAD αναφέρει στην «Κ» ότι από τη σύσταση του βρετανικού οργανισμού κατά του ντόπινγκ το 2009 μέχρι σήμερα κανένας άλλος προπονητής στίβου δεν έχει τιμωρηθεί με ισόβιο αποκλεισμό. Ο Γ.Σ. είχε στη διάθεσή του 21 ημέρες για να ασκήσει έφεση, ωστόσο δεν το έπραξε.