ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Φινέτσα εναντίον μεθοδικότητας

Δύο πολύ διαφορετικές αστυνομικές σειρές, μια γαλλική και μια βρετανική, καθηλώνουν τους θεατές σε όλο τον κόσμο

Φινέτσα εναντίον μεθοδικότητας

Γαλλική φινέτσα ή βρετανική μεθοδικότητα; Η τέχνη της μυθοπλασίας ή η σαγήνη της αληθινής ιστορίας; Τέλος, ένας ιδιοφυής «αριστοκράτης» λωποδύτης στους δρόμους του Παρισιού ή ένας παγερός σίριαλ κίλερ στις ερημιές της βρετανικής επαρχίας;

Τις πρώτες εβδομάδες του νέου χρόνου έκαναν πρεμιέρα δύο αστυνομικές σειρές, που εκπροσωπούν το είδος από διαφορετικές αφετηρίες και μεταχειρίζονται διαφορετικά δραματουργικά εργαλεία: πρόκειται για το μυθοπλαστικό γαλλικό «Lupin» και το βασισμένο σε αληθινή ιστορία βρετανικό «The Pembrokeshire Murders», στο Netflix και στο ITV αντίστοιχα (στην Ελλάδα προβάλλεται από την Cosmote TV).
Κεντρικός ήρωας της γαλλικής σειράς είναι ο Ασάν Ντιόπ –τον υποδύεται ο Ομάρ Σι–, επαγγελματίας κλέφτης, γιος μετανάστη από τη Σενεγάλη που κατηγορήθηκε άδικα από τον εργοδότη του, τον πάμπλουτο επιχειρηματία Ουμπέρ Πελεγκρινί, για την κλοπή ενός διαμαντένιου κολιέ που πριν περιέλθει στην κατοχή του ανήκε στη Μαρία Αντουανέτα.

Ντροπιασμένος από την κατηγορία και τη φυλάκισή του, ο άτυχος Μπαμπακάρ Ντιόπ δίνει τέλος στη ζωή του περνώντας μια θηλιά στον λαιμό του. Ο νεαρός Ασάν μένει ορφανός, με μόνο ενθύμιο από τον πατέρα του ένα βιβλίο με τις περιπέτειες του αριστοκράτη λωποδύτη Αρσέν Λουπέν, το οποίο γίνεται σύντροφός του. Είκοσι πέντε χρόνια αργότερα, μαθαίνοντας ότι ο Πελεγκρινί ενοχοποίησε τον πατέρα του για να εισπράξει την ασφάλεια του περιδέραιου, αποφασίζει να τον εκδικηθεί. Δανείζεται τις μεθόδους του παιδικού του ήρωα και επιστρατεύει τα δικά του χαρίσματα, τη γοητεία, τη φινέτσα και την επιδεξιότητά του στην κλοπή και στη μεταμφίεση, για να ξεσκεπάσει τις ύποπτες επιχειρηματικές δραστηριότητες του Πελεγκρινί.
Περνώντας στην άλλη πλευρά της Μάγχης τώρα, το «The Pembrokeshire Μurders» είναι η τελευταία, δέκατη τρίτη, προσθήκη στον κύκλο μίνι σειρών του βρετανικού ITV, με θέμα ανεξιχνίαστες υποθέσεις ειδεχθών δολοφονιών των τελευταίων δύο αιώνων.

Η σειρά επικεντρώνεται στους φόνους των αδερφών Ρίτσαρντ και Ελεν Τόμας και του ζευγαριού Πίτερ και Γκουέντα Ντίξον, που διέπραξε ο κατά συρροήν δολοφόνος Τζον Κούπερ στην περιοχή Πέμπροκσιρ της Ουαλλίας τη δεκαετία του 1980, για τις οποίες καταδικάστηκε με είκοσι χρόνια καθυστέρηση, λόγω της έλλειψης αδιάσειστων στοιχείων εναντίον του.

finetsa-enantion-methodikotitas0
Ο Λουκ Εβανς ενσαρκώνει με σεβασμό τον επιθεωρητή Ουίλκινς στη σειρά «The Pembrokeshire Μurders» του ITV (προβάλλεται από την Cosmote TV).

Χρειάστηκε η επιμονή του επιθεωρητή Στιβ Ουίλκινς –τον υποδύεται ο Λουκ Εβανς–, ο οποίος διέκρινε ομοιότητες στον τρόπο τέλεσης των εγκλημάτων και αποφάσισε να ξανανοίξει τις υποθέσεις το 2006, προκειμένου να δικαιώσει τα θύματα και να επιτύχει την καταδίκη του Κούπερ – ο οποίος τότε εξέτιε ποινή φυλάκισης για διαρρήξεις και επιθέσεις. Επειτα από σχεδόν έξι χρόνια ερευνών και αφότου αξιοποιήθηκαν παλιά και νέα στοιχεία, με τη βοήθεια των νέων τεχνολογιών στη σήμανση και στην ανάλυση DNA, ο Κούπερ τιμωρήθηκε με ισόβια κάθειρξη για τα εγκλήματά του.
Δεν είναι μια κλασική whodunit (ποιος έκανε το έγκλημα) αστυνομική σειρά, όπου η πλοκή περιστρέφεται γύρω από τον εντοπισμό του ενόχου. Καταλαβαίνει κανείς από την πρώτη στιγμή ότι ο Κούπερ –στον ρόλο ο Κιθ Αλεν– είναι ο ειδεχθής, αμετανόητος δολοφόνος. Και δεν υπάρχει υπόνοια αιτιολογίας των εγκλημάτων του, δεν αναζητούνται οι λόγοι που τον οδήγησαν να αφαιρέσει τη ζωή τεσσάρων αθώων ανθρώπων.

Η ιστορία χτίζεται γύρω από την αστυνομική έρευνα, τις μεθόδους, τις προσπάθειες, τις αγωνίες της ομάδας που εκτέλεσε την «επιχείρηση Οτάβα», όπως ονομάστηκε η νέα έρευνα για τα εγκλήματα του Κούπερ. Συντονιστής και κομβικός χαρακτήρας στη σειρά είναι ο επιθεωρητής Ουίλκινς, κλασικός μεθοδικός αστυνομικός, με βαθιά αίσθηση του καθήκοντος και της ευθύνης απέναντι στα θύματα και στις οικογένειές τους, στους οποίους η σειρά δείχνει διακριτικότητα και ευαισθησία, όπως θα έπρεπε, λαμβάνοντας υπόψη ότι πρόκειται για υπαρκτούς ανθρώπους που φέρουν ακόμη βαθιά τα σημάδια από τον χαμό των δικών τους.

Στο «Lupin» βέβαια αδιαμφισβήτητος πρωταγωνιστής, ένας ήρωας αντιήρωας, είναι ο λωποδύτης Ασάν. Γοητευτικός, ευγενής, σημαδεμένος από την οικογενειακή τραγωδία, προκαλεί τη συμπάθεια και τη «συνενοχή» του κοινού, που ζητάει μαζί του –και γι’ αυτόν– δικαιοσύνη και βλέπει με συμπάθεια, ως αναγκαία, ακόμη και τα παράνομα μέσα που μετέρχεται για να φτάσει στον σκοπό του. Είναι ένας φτωχοδιάβολος, με κομψή περιβολή και λαμπερό χαμόγελο, με πανάκριβη μόρφωση, την οποία πλήρωσε η κυρία Πελεγκρινί από τύψεις για αυτό που με ευθύνη του συζύγου της έπαθε η οικογένειά του, και γεμάτες τσέπες, έχοντας ξαφρίσει με κάθε ευκαιρία πλούσιους και αφελείς Παριζιάνους επί σειράν ετών.

finetsa-enantion-methodikotitas1
Ο Ομάρ Σι δίνει σάρκα και οστά στον σύγχρονο Αρσέν Λουπέν, χωρίς να υποπίπτει σε μια διασκεδαστική καρικατούρα.

Η πορεία του στις φτωχογειτονιές, στα πολυτελή διαμερίσματα, στα σοκάκια και στις λεωφόρους του Παρισιού που ακολουθεί η κάμερα μοιάζει με ένα σύνολο από χορευτικές φιγούρες, με τη σιγουριά που του δίνουν ο θυμός και ο δίκαιος σκοπός του και τη χάρη και την εφευρετικότητα που αντέγραψε από τον χάρτινο παιδικό του ήρωα.

Η κινηματογράφηση είναι μια χορογραφία, με δραματικά σόλο κάποιες φορές, αγωνιώδεις κορυφώσεις και απολαυστική κλιμάκωση της δράσης. Εχει και σκοτεινές στιγμές η σειρά, φέρει συχνά μια λύπη και μια μελαγχολία, μια αίσθηση αδικίας, αλλά δεν βουλιάζει στη ματαιότητα· έχει έναν σαρωτικό δυναμισμό και μια δημιουργικότητα ο Ασάν που διαποτίζει κάθε καρέ.

Ψυχρή αποφασιστικότητα κυριαρχεί στη δράση και νηφαλιότητα στην κινηματογράφηση του «The Pembrokeshire Μurders». Προσεκτικές, υπολογισμένες κινήσεις, χωρίς ρίσκα και εξάρσεις, με βρετανικό φλέγμα και μεθοδικότητα. Δεν υπάρχουν περιθώρια για ανάλαφρες προσεγγίσεις, δίνεται από την αρχή ο τόνος του επείγοντος, της εξαιρετικής σοβαρότητας της κατάστασης: ένας ψυχρός δολοφόνος μένει ατιμώρητος. Τα όμορφα πλάνα από τα παραθαλάσσια μονοπάτια, τις κωμοπόλεις και τον καθαρό ουρανό της Ουαλλίας θαμπώνει η σκιά του θανάτου. Υπάρχουν σεναριακά κλισέ, αλλά όχι δακρύβρεχτες κοινοτοπίες.

Και στις δύο σειρές ξεχωρίζουν οι ερμηνείες των πρωταγωνιστών, αλλά και των ηθοποιών που υποδύονται τους περιφερειακούς χαρακτήρες. Αν και χάρτινος –βασισμένος στα μυθιστορήματα του Γάλλου συγγραφέα Μορίς Λεμπλάν– ο ήρωας που ενέπνευσε τον χαρακτήρα του Ασάν, ο Σι κατορθώνει να του δώσει σάρκα και οστά χωρίς να υποπίπτει σε μια διασκεδαστική καρικατούρα. Ο Εβανς ενσαρκώνει με σεβασμό τον επιθεωρητή Ουίλκινς, ο οποίος αφηγήθηκε την έρευνα στο βιβλίο του «The Pembrokeshire murders: Catching the Bullseye Killer» και σήμερα ζει στον αγγλικό Βορρά, έχοντας συνταξιοδοτηθεί από την υπηρεσία του. Οι δύο άνδρες συναντήθηκαν πριν από τα γυρίσματα, ενώ ο Ουίλκινς έκανε μια σύντομη εμφάνιση στο τρίτο επεισόδιο της σειράς.

Περισσότερα από 70 εκατ. νοικοκυριά παρακολούθησαν το «Lupin» τις πρώτες εβδομάδες προβολής του στο Netflix. Το ερχόμενο καλοκαίρι αναμένεται τα πρώτα πέντε επεισόδια να τα διαδεχθούν άλλα τόσα.