ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Συμφωνία για αύξηση του προϋπολογισμού της Ε.Ε. κατά 15 δισ. ευρώ

Ο συμβιβασμός του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αφορά την περίοδο 2021-27.

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ – ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. Σε συμφωνία για αύξηση του συνολικού ύψους του προϋπολογισμού της Ε.Ε. για την περίοδο 2021-27 κατέληξαν χθες η γερμανική προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ξεπερνώντας το πιο σημαντικό εμπόδιο που απέμενε στις διαπραγματεύσεις. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ή ΠΔΠ), όπως αναφέρεται ο προϋπολογισμός στην κοινοτική ορολογία, να αυξηθεί κατά 12,5 δισ. ευρώ, ενώ θα ανακατανεμηθούν άλλα 2,5 δισ. ευρώ για προγράμματα στα οποία δίνει προτεραιότητα το Κοινοβούλιο και θα αυξηθεί κατά 1 δισ. ευρώ η χρηματοδότηση του Εργαλείου Ευελιξίας του ΠΔΠ.

Το ποσό των 12,5 δισ. ευρώ είναι ένας συμβιβασμός μεταξύ του μονοψήφιου αριθμού δισεκατομμυρίων που επέμενε η γερμανική προεδρία ότι ήταν το ανώτατο εφικτό όριο και των 39 δισ. ευρώ που ζητούσαν οι διαπραγματευτές της επιτροπής Προϋπολογισμού του Κοινοβουλίου. Θα προκύψει κυρίως (11 από τα 12,5 δισ.) από πρόστιμα που επιβάλλει η Κομισιόν για υποθέσεις αθέμιτου ανταγωνισμού, τα οποία διαφορετικά θα όδευαν στα ταμεία των κρατών-μελών.

Τα 15 δισ. (άθροισμα των νέων πόρων και της ανακατανομής) θα κατευθυνθούν σε τομείς όπως η Υγεία (το νέο πρόγραμμα EU4Health), η έρευνα, το Erasmus και η φύλαξη των συνόρων.

Το πακέτο μένει τώρα να εγκριθεί από το Συμβούλιο και από την ολομέλεια του Κοινοβουλίου.

Ο Μίκαελ Κλάους, μόνιμος αντιπρόσωπος της Γερμανίας στην Ε.Ε., που ηγήθηκε των συνομιλιών εκ μέρους του Συμβουλίου, μίλησε για μία «καλά ισορροπημένη συμφωνία», που «απευθύνεται στα ζητήματα που έθεσε το Κοινοβούλιο, σεβόμενη παράλληλα την καθοδήγηση που παρείχε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τον Ιούλιο». Κάνοντας αναφορά στο «σφοδρό δεύτερο κύμα» της πανδημίας, ο Γερμανός διπλωμάτης τόνισε την ανάγκη το Ταμείο Ανάκαμψης να ενεργοποιηθεί «επειγόντως» ώστε να «αμβλυνθούν οι δεινές οικονομικές συνέπειες» του κορωνοϊού.

Με τη συμφωνία ανοίγει ο δρόμος για την κύρωση από τα κράτη-μέλη της απόφασης περί Ιδιων Πόρων. Η κύρωση αυτή θα επιτρέψει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αντλήσει τους πόρους από τις αγορές που θα χρηματοδοτήσουν το Ταμείο. Υπάρχει ωστόσο ένα σημαντικό αγκάθι σχετικά με αυτήν τη διαδικασία: τόσο η Ουγγαρία όσο και η Πολωνία έχουν προειδοποιήσει επανειλημμένως ότι δεν θα εγκρίνουν την απόφαση περί ιδίων πόρων αν δεν ικανοποιηθούν από τη διατύπωση του μηχανισμού για το κράτους δικαίου. 

Η γερμανική προεδρία και τα μέλη της επιτροπής προϋπολογισμού του Κοινοβουλίου κατέληξαν την περασμένη εβδομάδα σε συμβιβασμό σχετικά με τον μηχανισμό αυτό, που επιχειρεί να διασφαλίσει ότι δεν θα διατίθενται κοινοτικοί πόροι σε κράτη-μέλη που παραβιάζουν βασικές αρχές του κράτους δικαίου.

Σε επιστολή προς τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ μετά την επίτευξη του συμβιβασμού αυτού, η οποία διέρρευσε στο Politico Europe, ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Ορμπαν σημειώνει ότι η τελική διατύπωση «δεν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις που σαφώς έθεσε η Ουγγαρία πολλές φορές κατά τη διάρκεια της διαπραγμάτευσης της συμφωνίας» της 21ης Ιουλίου (Σύνοδος Κορυφής). Συνεπώς, όπως γράφει, «δεν έχει άλλη επιλογή» από το να μη συναινέσει στα άλλα μέρη του πακέτου, «συμπεριλαμβανομένων αυτών που προϋποθέτουν ομοφωνία». Στη δήλωσή του, ο Κλάους, σε μία έμμεση αναφορά στον Ορμπαν, εξέφρασε την ελπίδα «όλοι να κατανοήσουν πόσο επείγουσα είναι η κατάσταση […] Κανείς δεν χρειάζεται νέα εμπόδια και καθυστερήσεις».