ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ξεχωρίζοντας την ήρα από το στάρι

xechorizontas-tin-ira-apo-to-stari-561327241

Τις Οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών (ΟΚΠ) διακρίνουν ορισμένα κοινά χαρακτηριστικά. Δεν είναι κερδοσκοπικές, ανήκουν στον χώρο της ιδιωτικής πρωτοβουλίας, στηρίζονται στον εθελοντισμό και είναι α-πολιτικές. Το αντικείμενο ορισμένων είναι η τέρψη και η ψυχαγωγία των μελών τους, αλλά οι περισσότερες έχουν κοινωφελείς και φιλανθρωπικούς σκοπούς, υγεία, περίθαλψη, περιβάλλον, εθνική κληρονομία, πολιτισμός, κ.λπ. Είναι επίσης οι ΟΚΠ θεσμός κατ’ εξοχήν δημοκρατικός, ενθαρρύνει τον πολίτη να διαθέτει ελεύθερα τον χρόνο και την περιουσία του ασχολούμενος με τα κοινά και τα ενδιαφέροντά του μέσα στα πλαίσια του νόμου.

Εκεί που υπάρχουν φιλελεύθερα συστήματα η Πολιτεία αναγνωρίζει τη σημασία του ενεργού πολίτη, τη συμβολή των ΟΚΠ στην κοινωνική συνοχή και την αξία του έργου τους, που συμπληρώνει και συχνά υποκαθιστά το κράτος. Στο υλικό πεδίο η αναγνώριση ασκείται παντού με δύο τρόπους. Ο ένας είναι ειδική φορολογική μεταχείριση, ο άλλος κρατική ενίσχυση. Θεωρητικά το ίδιο συμβαίνει και στην Ελλάδα με τη διαφορά ότι εδώ το κράτος αντιμετωπίζει τις ΟΚΠ με επιφύλαξη και καχυποψία. Υπάρχουν γι’ αυτό λόγοι και ο κύριος είναι ότι με τον μανδύα της κοινωφελούς δράσης αρκετοί καταφέρνουν να αποκτήσουν φορολογικές απαλλαγές και επιδοτήσεις, ενώ ασκούν κερδοσκοπία. Επίσης, ορισμένες ΟΚΠ κακοδιοικούνται ή, ακόμα χειρότερα, η φιλανθρωπική τους δραστηριότητα κατευθύνεται κυρίως προς τους ίδιους τους διαχειριστές τους και την παρέα τους.

Παρ’ όλο που τα παραπάνω αποτελούν εξαιρέσεις, βλέποντάς τα το κράτος βάζει όλες τις ΟΚΠ στο ίδιο σακί, τιμωρώντας έτσι τις καλές. Χρειάζεται να ξεχωρίσει η ήρα από το στάρι και αυτό επιχειρεί να κάνει σχέδιο νόμου που βρίσκεται τώρα στο υπουργείο Εσωτερικών. Το έχει επεξεργαστεί το Ιδρυμα Μποδοσάκη, μία από τις πιο σημαντικές και αξιόπιστες ΟΚΠ με πανελλήνια δράση και προσφορά. Το σχέδιο νόμου προτείνει μια σειρά από ευνοϊκές φορολογικές ρυθμίσεις προς τις ΟΚΠ που πρέπει όμως κι εκείνες να πληρούν ορισμένα βασικά κριτήρια. Αυτά στοχεύουν σε χρηστή διαχείριση και διαφάνεια και είναι λίγα και απλά ώστε να είναι εύκολη η διαπίστωση της τήρησής τους. Οι ΟΚΠ που συμμορφώνονται, εκτός από την ειδική φορολογική μεταχείριση θα έχουν και δικαίωμα σε κρατικές ενισχύσεις που δεν θα έχουν όσες δεν τα πληρούν. Μια επιπλέον συμβολή του νομοσχεδίου είναι ότι ξεκαθαρίζει και απλοποιεί τον ορισμό του εθελοντή και της εθελοντικής εργασίας. Εάν κατατεθεί, ψηφιστεί και γίνει νόμος, θα αποτελέσει ισχυρό κίνητρο για πολλές ΟΚΠ να τακτοποιήσουν τα του οίκου τους. Το μέτρο προσπαθεί να βάλει τάξη σε έναν χώρο που τώρα επικρατεί ακαταστασία και ασάφεια.

Η απώλεια εσόδων από τις φορολογικές απαλλαγές θα είναι μηδαμινή και σε απόλυτους αριθμούς και σε σχέση με τα θετικά για τη χώρα, αλλά και την κυβέρνηση που θα το πιστωθεί. Οι ΟΚΠ είναι χιλιάδες και παίζουν σημαντικό ρόλο στη ζωή όλων μας, είτε ενεργητικά για εκείνους που ασχολούνται με το αντικείμενο, είτε παθητικά σε αυτούς που με κάποιον τρόπο ωφελούνται από τη δράση τους. Είναι μια ευκαιρία για την κυβέρνηση ιδίως τώρα που ο τόπος έχει ανάγκη από θετικά βήματα.