ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Η ενημέρωση Τόμσεν, το μπλογκ και οι προθέσεις του Ταμείου

Η ενημέρωση Τόμσεν, το μπλογκ και οι προθέσεις του Ταμείου

ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ – ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. Σε μια άτυπη ενημέρωση, στο εκτελεστικό συμβούλιο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου στην Ουάσιγκτον, ο διευθυντής του Ευρωπαϊκού Τμήματος, Πόουλ Τόμσεν, παρουσίασε την περασμένη εβδομάδα τις θέσεις που σκόπευε να δώσει στη δημοσιότητα για τις προϋποθέσεις συμμετοχής του στο ελληνικό πρόγραμμα. Μπορεί η συζήτηση για την πορεία της ελληνικής οικονομίας να καθυστερεί, αλλά η διοίκηση του διεθνούς οργανισμού έκρινε απαραίτητο να ενημερωθεί το συμβούλιο για την απάντηση στις αιτιάσεις της ελληνικής κυβέρνησης περί «προδοσίας». Ηταν μια έξυπνη κίνηση, αν σκεφτεί κανείς τις έντονες αντιδράσεις που προκάλεσε η δημοσιοποίηση του μπλογκ που συνυπέγραψε ο κ. Τόμσεν με τον επικεφαλής οικονομολόγο του διεθνούς οργανισμού, Μορίς Ομπστφελντ.

Στέλεχος του ΔΝΤ διαβεβαιώνει ότι πρόθεσή τους ήταν μόνον να εξηγήσουν τις θέσεις τους και να τις υποστηρίξουν με τεχνικές λεπτομέρειες – το μπλογκ συνόδευαν αρκετοί πίνακες με συγκριτικά στοιχεία για τη φορολογία και τις συντάξεις. Πηγή της «Κ» επιμένει ότι το ΔΝΤ εξακολουθεί να αποβλέπει στη συμμετοχή του στο ελληνικό πρόγραμμα με χρηματοδότηση, και αρνείται τις εικασίες ότι η δημοσίευση έγινε με απώτερο σκοπό την αποχώρηση του διεθνούς οργανισμού από αυτό.

Aν «βγαίνουν» οι αριθμοί

Ο εκπρόσωπος του ΔΝΤ, Τζέρι Ράις, εξάλλου, έχει δηλώσει ότι η απόφαση θα πρέπει να ληφθεί το συντομότερο δυνατόν, ωστόσο, όπως έχει καταστήσει σαφές, το ΔΝΤ θα συμμετάσχει μόνον εφόσον ικανοποιηθεί ότι το πρόγραμμα είναι αξιόπιστο και ότι «βγαίνουν» οι αριθμοί. Το ΔΝΤ έχει ήδη κάνει υποχωρήσεις στο ύψος των πρωτογενών πλεονασμάτων που είναι διατεθειμένο να δεχθεί, αλλά και στο πότε θα εφαρμοστούν οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που ζητάει από την Ελλάδα και τα μέτρα ελάφρυνσης του χρέους που ζητάει από τους Ευρωπαίους, παραπέμποντας και τα δύο για το τέλος του ευρωπαϊκού προγράμματος το 2018.

Η όποια απόφαση για την Ελλάδα παραπέμπεται, πάντως, για το επόμενο έτος, μεταξύ άλλων και λόγω της δικαστικής περιπέτειας της Κριστίν Λαγκάρντ. Η γενική διευθύντρια του Ταμείου βρίσκεται σε άδεια έως το τέλος του έτους, κάτι που πηγή της «Κ» εκτιμά πως θα καθυστερήσει την απόφαση του Ταμείου. Ωστόσο, δεν πιστεύει ότι αυτή η εξέλιξη υπονομεύει τη θέση της.

Το ΔΝΤ έδωσε όμως το στίγμα των προθέσεών του, τονίζοντας ότι θα επιμείνει σε φορολογικές και ασφαλιστικές μεταρρυθμίσεις καθώς δεν πιστεύει «ότι η Ελλάδα μπορεί να φτάσει κοντά στη διατήρηση ακόμη και ενός ήπιου πρωτογενούς πλεονάσματος και στην επίτευξη του φιλόδοξου μακροπρόθεσμου αναπτυξιακού στόχου της χωρίς τη ριζική αναδιάρθρωση του δημόσιου τομέα». Αντίθετα, διεμήνυσε ότι θα συμφωνήσει σε υψηλότερα πρωτογενή πλεονάσματα αλλά για συγκεκριμένο και όχι «ανοιχτό» χρόνο, καθώς θεωρεί πως «οτιδήποτε άλλο δεν είναι αξιόπιστο». Οι συντάκτες του μπλογκ αποδέχθηκαν τους πολιτικούς περιορισμούς των χωρών της Ευρωζώνης, σημειώνοντας ότι κάποιες από αυτές έχουν υψηλότερα πλεονάσματα από της Ελλάδας ενώ άλλες έχουν λιγότερο γενναιόδωρες φοροαπαλλαγές.

Ετσι δικαιολόγησαν την υποχώρησή τους από τον στόχο του 1,5% του ΑΕΠ.

Σε κάθε περίπτωση, το ΔΝΤ επιμένει να νομοθετηθούν εκ των προτέρων τα μέτρα που απαιτούνται για να καλύψουν τη διαφορά. Επικαλούμενο λόγους αξιοπιστίας, το μπλογκ σημειώνει ότι «μόνον έτσι δεν θα υπάρξει καμία αμφιβολία για την πολιτική αποφασιστικότητα της Ελλάδας να ξεπεράσει την αντίσταση των κατεστημένων συμφερόντων που έχουν εμποδίσει την εφαρμογή του προγράμματος στο παρελθόν». Αν και θα ήθελε τη σύμφωνη γνώμη της αντιπολίτευσης, αξιωματούχος του ΔΝΤ δήλωσε ότι δεν τη θεωρεί προϋπόθεση για να συμμετάσχει στο πρόγραμμα.

Το άλλο πρόβλημα

Οι ενστάσεις του ΔΝΤ δεν περιορίζονται πάντως μόνο στους μετά το πρόγραμμα στόχους για το πρωτογενές πλεόνασμα. Το μπλογκ χαρακτηρίζει ακόμη «εξαιρετικά απίθανη και ανεπιθύμητη» τη μείωση των δαπανών κατά 2% του ΑΕΠ μέχρι το 2018, όπως προβλέπει η ελληνική κυβέρνηση. Επισημαίνει μάλιστα ότι κάτι τέτοιο δεν είναι αξιόπιστο χωρίς διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις στον δημόσιο τομέα, που θα οδηγήσουν σε βελτίωση της παραγωγικότητάς του, και υπογραμμίζουν ότι θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη δυσκολία προσφοράς ακόμη και βασικών δημόσιων υπηρεσιών. Ετσι, καταλήγει ότι ο «κόφτης» δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός σε ένα πρόγραμμα με το ΔΝΤ – όχι μόνο για μετά το 2018 αλλά ούτε και πριν.

Ενα άλλο πεδίο αντιπαράθεσης με Αθήνα και Ευρωπαίους είναι στις εκτιμήσεις για την ανάπτυξη. Το προσωπικό του ΔΝΤ έχει καταλήξει ότι η διοικητική ικανότητα της χώρας είναι περιορισμένη, πεποίθηση με βάση την οποία υιοθετεί χαμηλότερες εκτιμήσεις για την αποδοτικότητα των μεταρρυθμίσεων. Γι’ αυτό και στην τελευταία του ανάλυση βιωσιμότητας του χρέους, τον Μάιο, μείωσε τις εκτιμήσεις του, μεταξύ άλλων, και για τις ιδιωτικοποιήσεις. Μάλιστα, εξακολουθεί να θεωρεί ότι οι προβλέψεις του ευρωπαϊκού προγράμματος είναι φιλόδοξες και ότι για να επιτευχθούν, η Ελλάδα θα πρέπει ούτως ή άλλως να επιταχύνει τις μεταρρυθμίσεις.