ΓΡΑΦΗΜΑΤΑ

Με το πόδι στο φρένο 50.000 υποψήφιοι οδηγοί

Με το πόδι στο φρένο 50.000 υποψήφιοι οδηγοί

Σε νέα εποχή εισέρχεται το σύνολο της διαδικασίας εξέτασης υποψηφίων οδηγών, με πρωταρχικό στόχο την ενίσχυση της οδικής ασφάλειας. Η υιοθέτηση νέων τεχνολογιών σε όλο το φάσμα της εκπαίδευσης των μελλοντικών οδηγών πραγματοποιείται και με γνώμονα την εξάλειψη φαινομένων διαφθοράς. Την ίδια στιγμή, περίπου 50.000 υποψήφιοι οδηγοί αναμένουν την άρση των περιοριστικών μέτρων που έχουν ληφθεί λόγω της πανδημίας. Κατά μέσον όρο, σε ετήσια βάση εκδίδονται περίπου 190.000 διπλώματα οδήγησης. Οι σχολές οδηγών από την πλευρά τους λειτουργούν σήμερα μόλις με το 5% της δραστηριότητάς τους, καθώς διενεργούνται μόνον εξετάσεις για τη χορήγηση επαγγελματικών διπλωμάτων. Αξίζει να σημειωθεί ότι συνολικά σε όλη την Αττική οι σχολές οδηγών που διαθέτουν μεγάλα οχήματα (απαραίτητα για την απόκτηση επαγγελματικού διπλώματος) είναι μόλις 15 από τις 500 που λειτουργούν. 

«Προσπαθώ να δώσω εξετάσεις για να πάρω δίπλωμα από τον περυσινό χειμώνα», περιγράφει στην «Κ» η 20χρονη Μαρία Φραγκοπούλου, η οποία δηλώνει ανήσυχη για τις επικείμενες αλλαγές. «Αρχισα να διαβάζω για να δώσω θεωρητικές εξετάσεις με το υφιστάμενο σύστημα. Με το άνοιξε-κλείσε των σχολών οδήγησης δεν κατάφερα να συντονιστώ και να δώσω εξετάσεις. Ωστόσο, διαβάζω ότι το σύστημα θα αλλάξει και δεν ξέρω εάν θα κληθώ να δώσω τελικά εξετάσεις με το νέο σύστημα», λέει με ανησυχία.

Μία από τις βασικές αλλαγές που προωθούνται από το υπουργείο Υποδομών είναι η κατάργηση του συστήματος θεωρητικής εξέτασης, που βασίζεται σε προκαθορισμένες ερωτήσεις με γνωστές απαντήσεις. Ετσι, δημιουργείται τράπεζα θεμάτων, που προϋποθέτει τη διενέργεια θεωρητικών μαθημάτων στη σχολή οδήγησης. Ταυτόχρονα, το νέο σύστημα προβλέπει ότι νέοι που έχουν συμπληρώσει το 17ο έτος της ηλικίας τους θα μπορούν να παρακολουθούν θεωρητικά και πρακτικά μαθήματα οδήγησης. Παρέχεται η δυνατότητα συμμετοχής τους στις θεωρητικές εξετάσεις, ενώ για τις πρακτικές εξετάσεις προϋπόθεση είναι να έχει συμπληρωθεί το 18ο έτος ηλικίας. Παράλληλα, διευρύνεται η διδασκαλία της κυκλοφοριακής αγωγής, καθώς το νομοσχέδιο που αναμένεται να τεθεί τις επόμενες ημέρες σε δημόσια διαβούλευση καθιστά υποχρεωτική τη διδασκαλία της κυκλοφοριακής αγωγής στα σχολεία. Το αποτέλεσμα πάντως θα κρίνει εάν τα συναρμόδια υπουργεία Παιδείας και Μεταφορών είναι σε θέση να εφαρμόσουν την παραπάνω απόφαση. 

Ως προς τις θεωρητικές εξετάσεις οδήγησης θα υπάρχει πρόβλεψη για ειδικές πληθυσμιακές κατηγορίες (δυσλεκτικοί, όσοι δεν έχουν ολοκληρώσει την υποχρεωτική εκπαίδευση, κωφοί κ.ά.) με διαφορετικά εγχειρίδια, ενώ και η εξέταση θα είναι προσαρμοσμένη στις ανάγκες της κάθε κατηγορίας. 

Κατά τη διάρκεια της πρακτικής εξέτασης «αποχωρεί» ο εκπαιδευτής από τη θέση του συνοδηγού και μεταφέρεται στο πίσω κάθισμα του οχήματος. Τη θέση του εκπαιδευτή, δίπλα στον υποψήφιο οδηγό, παίρνει ο εξεταστής. Την ίδια στιγμή, καθιερώνεται η ηλεκτρονική καταγραφή (με ήχο και εικόνα) του συνόλου της εξέτασης με φορητή ψηφιακή κάμερα που θα βρίσκεται εντός του οχήματος. «Διαφωνούμε με την απομάκρυνση του εκπαιδευτή από το πλευρό του υποψηφίου, καθώς οι εξεταστές δεν έχουν την απαιτούμενη εκπαίδευση ή εμπειρία να διαχειριστούν τυχόν λάθη του υποψηφίου οδηγού. Επίσης, ο εκπαιδευτής είναι αυτός που γνωρίζει την ψυχολογία του υποψηφίου», υποστηρίζει στην «Κ» ο Νίκος Γρέντζελος, πρόεδρος των εκπαιδευτών οδήγησης και αντιπρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών. Εξηγεί ότι από τη στιγμή που εισέρχεται η καταγραφή της εξέτασης δεν τίθεται θέμα παρατυπιών, ανεξάρτητα από το πού κάθεται ο εκπαιδευτής κατά τη διάρκεια της εξέτασης. «Κάθε ρύθμιση που διασφαλίζει το αδιάβλητο της διαδικασίας μάς βρίσκει σύμφωνους. Η αντίδρασή μας στην απομάκρυνση του εκπαιδευτή από τη θέση του συνοδηγού σχετίζεται αποκλειστικά με την ασφάλεια της διαδικασίας και την ψυχολογία του υποψηφίου οδηγού», τονίζει ο κ. Γρέντζελος.

Οι εκπαιδευτές 

Ιδιαίτερα σημαντικές κρίνονται οι τροποποιήσεις που σχετίζονται με τους δασκάλους οδήγησης, καθώς θεσπίζονται αυστηρότερες προϋποθέσεις υπό τις οποίες μπορεί κάποιος να γίνει εκπαιδευτής. Μεταξύ αυτών, η ελάχιστη ηλικία και η κατοχή αδειών οδήγησης όλων των κατηγοριών. Οι εκπαιδευτές θα πρέπει να είναι κάτοχοι συγκεκριμένων ειδικοτήτων επαγγελματικών λυκείων, απόφοιτοι συγκεκριμένων πανεπιστημιακών τμημάτων ή κάτοχοι μεταπτυχιακού ή διδακτορικού τίτλου σπουδών σχετικών με την κυκλοφοριακή αγωγή και την οδική κυκλοφορία. Εισάγεται η υποχρέωση κατοχής πιστοποιητικού παιδαγωγικής επάρκειας για τους εκπαιδευτές, οι οποίοι παράλληλα θα πρέπει να μην έχουν υποπέσει ποτέ σε συγκεκριμένες παραβάσεις του ΚΟΚ. Προγραμματίζεται παράλληλα η διεύρυνση της πλατφόρμας e-drive academy για την επιμόρφωση των εκπαιδευτών, οι οποίοι θα συμμετέχουν σε προγράμματα κατάρτισης εκπαιδευτών οδήγησης, και πιστοποιημένη επιμόρφωση τουλάχιστον ανά τριετία. 

Στο πλαίσιο ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας, το υπουργείο Υποδομών θεσμοθετεί μια θεωρητική μεν ρύθμιση, η οποία όμως, σύμφωνα με τις διεθνείς πρακτικές, είναι ιδιαίτερα χρήσιμη και αφορά την καταγραφή των δεδομένων. Ειδικότερα, στο πλαίσιο του Εθνικού Παρατηρητηρίου για την Οδική Ασφάλεια, υπό το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο θα πραγματοποιείται η συλλογή, επεξεργασία και τήρηση εθνικής βάσης δεδομένων για την οδική ασφάλεια, σε ετήσια βάση. Οσο αναλυτικότερη είναι η καταγραφή των ποιοτικών δεδομένων των ατυχημάτων (αίτια, συχνότητα, συμπεριφορά οδηγών κ.ά.) τόσο πιο στοχευμένες θα είναι οι δράσεις για τον περιορισμό των θυμάτων της ασφάλτου, όπως εξηγούν οι ειδικοί. 

Σε δύο κατηγορίες χωρίζονται οι παραβάσεις

Η καινοτομία που εισάγεται στον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, ο οποίος βρίσκεται ήδη υπό επεξεργασία στο υπουργείο Υποδομών, αφορά τον διαχωρισμό των κυρώσεων που επιβάλλονται ανάλογα με τον τύπο της παράβασης. Θεσμοθετούνται δύο κατηγορίες παραβάσεων: αυτές που αφορούν την κατάσταση του οχήματος και εκείνες που σχετίζονται με τη συμπεριφορά του οδηγού. Ειδικότερα, σε περίπτωση που ένα αυτοκίνητο κυκλοφορεί με «ληγμένο» ΚΤΕΟ ή δεν λειτουργούν τα φανάρια ενός Ι.Χ., έχει σπασμένους καθρέφτες κ.λπ., οι κυρώσεις «επιβάλλονται» στο όχημα. Πρακτικά σε αυτή την κατηγορία των παραβάσεων αφαιρούνται τα στοιχεία κυκλοφορίας του οχήματος (οι πινακίδες) ώστε να μην μπορεί να κυκλοφορεί το αυτοκίνητο που δεν έχει συντηρηθεί επαρκώς. 

Από την άλλη, εάν η παράβαση σχετίζεται με την οδηγική συμπεριφορά, οι κυρώσεις επιβάλλονται στον οδηγό. Στην περίπτωση παραβίασης κόκκινου σηματοδότη, μη χρήσης ζώνης ή κράνους κ.λπ., προβλέπεται –υπό συνθήκες– η αφαίρεση του διπλώματος οδήγησης από τον οδηγό. Η νέα φιλοσοφία του ΚΟΚ θέλει τον οδηγό να τιμωρείται για τα λάθη που έκανε, ενώ η αφαίρεση πινακίδων από όχημα που είναι πλημμελώς συντηρημένο πρακτικά διασφαλίζει την επιδιόρθωση ενός 
επικίνδυνου οχήματος. 

Αναμένεται επίσης ο έλεγχος των ΚΤΕΟ (δημόσια και ιδιωτικά), τα οποία σύμφωνα με το υπουργείο Υποδομών παραμένουν ανέλεγκτα ως προς την ποιότητα των ελέγχων τους. Είναι μάλιστα ενδεικτικό ότι στην Ελλάδα, με έναν από τους πιο γηρασμένους στόλους της Ευρώπης, το ποσοστό απόρριψης (επανελέγχου) στα ΚΤΕΟ είναι 4,5%, όταν στη Γερμανία είναι 35,5%.