ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Επέτειος για την αποκατάσταση της Δημοκρατίας: Τα φωτογραφικά ντοκουμέντα της μνήμης

Εκθεση με στιγμιότυπα από τον φακό του Αριστοτέλη Σαρρηκώστα, ξεκινώντας από το 1963 και φτάνοντας στις 24 Ιουλίου 1974

epeteios-gia-tin-apokatastasi-tis-dimokratias-ta-fotografika-ntokoymenta-tis-mnimis-561444733

«Οι φωτογραφίες του Αριστοτέλη Σαρρηκώστα εγκαθιστούν το παρελθόν στο παρόν μας», είπε συνοψίζοντας τη σκέψη της η Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου, η οποία εγκαινίασε τη φωτογραφική έκθεση «Η Επάνοδος της Δημοκρατίας. 24 Ιουλίου 1974» (διάρκεια έως τις 28/7), στο Πολιτιστικό Κέντρο «Μελίνα» του Δήμου Αθηναίων, παρουσία του προέδρου της Βουλής και του δημάρχου Aθηναίων Κώστα Μπακογιάννη.

epeteios-gia-tin-apokatastasi-tis-dimokratias-ta-fotografika-ntokoymenta-tis-mnimis0
Συμπλοκές Λαμπράκηδων και αστυνομίας το θερμό καλοκαίρι του 1965. 

«Κάθε φωτογραφία του κι ένα τεκμήριο, κάθε στιγμιότυπο κι ένα αποδεικτικό στοιχείο που φωτίζει, εξηγεί, συγκινεί και ευαισθητοποιεί τον θεατή απέναντι στις ποικίλες όψεις και πτυχές της πολυκύμαντης πορείας μας προς τη Δημοκρατία. Ξεκινώντας από το 1963 και φτάνοντας στο 1974 και στην αποκατάσταση του δημοκρατικού πολιτεύματος, οι φωτογραφίες αυτές συνιστούν έναν “καθρέφτη με μνήμη”», προσέθεσε.

Διαβάστε επίσης⇒ Γιορτή της Δημοκρατίας με αυστηρό πρωτόκολλο και συμβολικές παρουσίες

epeteios-gia-tin-apokatastasi-tis-dimokratias-ta-fotografika-ntokoymenta-tis-mnimis2
Ο,τι απέμεινε από την εισβολή του τανκ στο Πολυτεχνείο τη 17η Νοεμβρίου

Ο Αριστοτέλης Σαρρηκώστας, μάχιμος φωτορεπόρτερ στο πεδίο επί 40 χρόνια, γνωρίζει καλύτερα από τον καθένα τα γεγονότα που κατέγραψε ο φακός του. Παρότι πλέον δεν εργάζεται, παραμένει σε εξαιρετική φόρμα και μπορεί να ανασυνθέσει την εποχή με κάθε λεπτομέρεια. «Κανένας φωτορεπόρτερ δεν έχει γίνει πλούσιος εξασκώντας αυτό το επάγγελμα», λέει στην «Κ». «Γίνεσαι όμως πλούσιος από τις εμπειρίες που αποκτάς. Είναι ανεκτίμητος θησαυρός να μπορείς να βρίσκεσαι στο σωστό μέρος τη σωστή στιγμή. Κάποιες φορές βεβαίως είναι κι επικίνδυνο. Οταν έχεις την ταυτότητα του φωτορεπόρτερ, είσαι υποχρεωμένος να καλύπτεις τα πάντα, από βασιλικούς γάμους έως φυσικές καταστροφές και πολέμους. Κάποιοι αποφεύγουν τον κίνδυνο. Εγώ είχα πάντοτε την τρέλα να βρίσκομαι στο πεδίο».

epeteios-gia-tin-apokatastasi-tis-dimokratias-ta-fotografika-ntokoymenta-tis-mnimis4
Πλήθος κόσμου στην κηδεία του Γεωργίου Παπανδρέου το 1968.

Για το θάρρος που επέδειξε μένοντας επί πέντε ώρες στη γωνία Πατησίων και Στουρνάρη, φωτογραφίζοντας καρέ καρέ τις στιγμές της εξέγερσης του Πολυτεχνείου, μίλησε και η Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Υπήρξε ο πρώτος Eλληνας φωτορεπόρτερ που εργάστηκε για ξένο ειδησεογραφικό πρακτορείο –το Associated Press– και ταξίδεψε σε όλο τον κόσμο καλύπτοντας τα σημαντικότερα γεγονότα με έξι και επτά βαλίτσες στα χέρια του, αφού κουβαλούσε όπου πήγαινε τον «σκοτεινό θάλαμό» του. Το μεγάλο αρχείο του –δωρεά στην ΕΡΤ για να παραμείνει δημόσιο και διαθέσιμο– καλύπτει την πολιτική ιστορία της Ελλάδας κατά το τελευταίο μισό του 20ού αιώνα.

epeteios-gia-tin-apokatastasi-tis-dimokratias-ta-fotografika-ntokoymenta-tis-mnimis6
Ο Αριστοτέλης Σαρρηκώστας αποτύπωσε σημαντικές στιγμές με τον φακό του . 

Πάντως, αυτό που ο ίδιος δεν ξεχνάει ήταν η μοιραία βραδιά της 17ης Νοεμβρίου 1973, όταν φωτογράφισε την εισβολή του τανκ στο Πολυτεχνείο. «Εκείνη ήταν μια πολύ φορτισμένη περίοδος και οι μήνες που ακολούθησαν ήταν πυκνοί σε πολιτικά γεγονότα», θυμάται.

Διαβάστε επίσης⇒Στεφάνι στην προτομή του Σπύρου Μουστακλή κατέθεσε η Πρόεδρος της Δημοκρατίας

«Μια νέα εποχή ξεκινούσε»

epeteios-gia-tin-apokatastasi-tis-dimokratias-ta-fotografika-ntokoymenta-tis-mnimis8
24/7/1974: Ο Κων. Καραμανλής ορκίζεται πρωθυπουργός εθνικής ενότητας. 

«Η ατμόσφαιρα στην Αθήνα το καλοκαίρι του 1974 ήταν σαν ένα καζάνι που έβραζε. Ολοι περιμέναμε ότι θα γίνει κάτι μεγάλο, και μάλιστα από στιγμή σε στιγμή. Πλέον στο τέλος του Ιουλίου οι εξελίξεις ήταν καταιγιστικές. Οταν πληροφορηθήκαμε στο Associated Press ότι έρχεται ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, πήρα το αυτοκίνητό μου και πήγα στο Ελληνικό. Δεξιά και αριστερά από το Σύνταγμα και σε όλη τη διαδρομή μέχρι το τότε αεροδρόμιο υπήρχε κόσμος συγκεντρωμένος στους δρόμους. Κρατούσαν φωτογραφίες του Κωνσταντίνου Καραμανλή και φώναζαν: “Ερχεται!” Φθάνοντας στην είσοδο του Ελληνικού είδα ανθρώπους να αποκαθηλώνουν και να σπάνε το σύμβολο της 21ης Απριλίου χωρίς να επέμβει κανείς. Τότε κατάλαβα ότι τα πράγματα είχαν ήδη αλλάξει. Γύρω στα ξημερώματα προσγειώθηκε στην κατάμεστη πίστα του αεροδρομίου το τζετ που μετέφερε τον Κ. Καραμανλή από τη Γαλλία στην Ελλάδα. Ακολούθησαν η ορκωμοσία, το υπουργικό συμβούλιο, το διάγγελμα του πρωθυπουργού. Εκείνη και την επόμενη ημέρα δεν πήγα καθόλου στο σπίτι. Ημουν 48 ώρες στο πόδι. Μια νέα εποχή ξεκινούσε για την Ελλάδα».