ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Χαμηλώνει ο πήχυς για τον τουρισμό και την ανάπτυξη

chamilonei-o-pichys-gia-ton-toyrismo-kai-tin-anaptyxi-561429886

Ολο και πιο ρεαλιστική φαίνεται για τους διεθνείς οίκους η πρόβλεψη της ελληνικής κυβέρνησης για ανάπτυξη φέτος στο 3,6%, λόγω των νέων τριγμών που εκτιμάται ότι θα προκαλέσει η μετάλλαξη «Δέλτα» στον τουρισμό το τρέχον πολύ κρίσιμο για τον κλάδο τρίμηνο. Με την πανδημία να καλπάζει και πάλι διεθνώς και ειδικά στην Ευρώπη, οι ελπίδες για σημαντική ανάκαμψη του τουρισμού το διάστημα Αυγούστου – Σεπτεμβρίου θολώνουν, με τους οικονομολόγους που μιλούν στην «Κ» να εκτιμούν πως δεν αποκλείεται οι αφίξεις να κινηθούν στο 30% των επιπέδων του 2019, αφαιρώντας τουλάχιστον 1,2% από την αύξηση του ΑΕΠ.

Ολοι οι διεθνείς οίκοι, οι οποίοι πρόσφατα «ανέβασαν» τις εκτιμήσεις τους για την ανάπτυξη στην Ελλάδα φέτος στο επίπεδο του 4,5%-6,5%, έθεσαν ως αστερίσκο την πορεία της πανδημίας, με το ενδεχόμενο μία νέα μετάλλαξη να αλλάξει τα δεδομένα για τον τουρισμό, και άρα για την οικονομία, να αποτελεί τον μεγαλύτερο κίνδυνο.

Ο Φάμπιο Μπαλμπόνι, οικονομολόγος της HSBC, επισημαίνει στην «Κ» πως ο τουρισμός αποτελεί τον μεγαλύτερο κίνδυνο βραχυπρόθεσμα για χώρες όπως η Ελλάδα. Μπορεί το βασικό σενάριο της βρετανικής τράπεζας να είναι πως φέτος οι αφίξεις ξένων τουριστών θα φτάσουν το 40% των επιπέδων προ πανδημίας, ωστόσο οι επιπτώσεις της εξάπλωσης της «Δέλτα» μπορεί να σημαίνουν αρκετά χαμηλότερες επιδόσεις για τον κλάδο, και αυτό αυτόματα θα οδηγήσει σε καθοδική αναθεώρηση των προβλέψεων για την ανάπτυξη. Για παράδειγμα, στο πιθανό σενάριο που ο τουρισμός θα διαμορφωθεί τελικά στο 30% των επιπέδων του 2019, τότε, όπως τονίζει ο κ. Μπαλμπόνι, η HSBC θα υποβαθμίσει την πρόβλεψη του 4,5% για την ανάπτυξη στην Ελλάδα φέτος τουλάχιστον κατά 1,2%, δηλαδή στο 3,4%. Και προσθέτει πως οι προβλέψεις για το ελληνικό ΑΕΠ περιβάλλονται από τεράστια αβεβαιότητα αυτήν τη στιγμή και δεν αποκλείεται να δούμε στο επόμενο διάστημα πτωτικές αναθεωρήσεις.

Για την Ελλάδα, το επίπεδο του τουρισμού είναι ιδιαίτερα σημαντικό παρά το γεγονός ότι το δημοσιονομικό και νομισματικό περιβάλλον είναι ιδιαίτερα ευνοϊκό αυτήν τη στιγμή, σημειώνει στην «Κ» η κ. Ραφαέλα Τενκόνι, ιδρύτρια της Αda Economics και επικεφαλής οικονομολόγος της Wood & Co. Σύμφωνα με τις έως τώρα εκτιμήσεις της, οι τουριστικές αφίξεις στην Ελλάδα φέτος θα κινηθούν στο 40% των επιπέδων του 2019 και θεωρεί ότι αυτό είναι ακόμη εφικτό – υπό την προϋπόθεση ότι όλα τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. δεν είναι πρόθυμα να διαταράξουν πάρα πολύ τη θερινή περίοδο. Ετσι, κατά την κ. Τενκόνι, η πρόβλεψη της ελληνικής κυβέρνησης για 3,6% ανάπτυξη φέτος φαίνεται ρεαλιστική. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος, όπως επισημαίνει, είναι ένα μόνιμο μοτίβο lockdowns για πολύ καιρό ακόμη, λόγω των μεταλλάξεων, έτσι εκφράζει ανησυχίες ότι η πρόβλεψη της Wood για αύξηση του ΑΕΠ στο 5,3% το 2022 και στο 6,5% το 2023 για την Ελλάδα υπάρχει ο κίνδυνος να υποβαθμιστεί σε 3,6% και 4,1% αντίστοιχα.

Εως τις αρχές του Ιουλίου η τουριστική δραστηριότητα στην Ελλάδα είχε πολύ καλή πορεία, ωστόσο η εξάπλωση της μετάλλαξης «Δέλτα» αρχίζει και αποτελεί απειλή για τον τουρισμό στη χώρα, όπως και στον υπόλοιπο Νότο, σημειώνει στην «Κ» ο Τόμας Ντβόρακ, οικονομολόγος της Oxford Economics. Ο οίκος έχει επισημάνει πως ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τον τουρισμό είναι οι νέες πιο μεταδοτικές μεταλλάξεις, οι οποίες μπορεί να οδηγήσουν σε νέο γύρο περιορισμών, ιδίως στα διεθνή ταξίδια.

Ωστόσο, δεν γνωρίζουμε ακόμη πώς θα αντιδράσουν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής καθώς υπάρχει πλέον μια αρκετά ευρεία κάλυψη εμβολίων στον πληθυσμό, σημειώνει ο οικονομολόγος. Σύμφωνα με τον δείκτη κινητικότητας του τουρισμού της Oxford Economics, φαίνεται πως υπάρχει πλέον μια στασιμότητα στον τουρισμό σε χώρες όπου τα κρούσματα έχουν εκτιναχθεί (π.χ. Κύπρος, Πορτογαλία). Ομως, καθώς η κάλυψη εμβολίων αυξάνεται καθημερινά, οι τουρίστες αναμένεται να αποθαρρυνθούν λιγότερο από την αύξηση του αριθμού των κρουσμάτων. Η Ελλάδα επηρεάζεται επίσης λιγότερο από την απουσία τουριστών από το Ηνωμένο Βασίλειο σε σύγκριση με την Πορτογαλία ή την Ισπανία.

«Η εξάπλωση της “Δέλτα” θα έχει σίγουρα αρνητικό αντίκτυπο στον τουρισμό και κατ’ επέκταση στην οικονομία της Ελλάδας, αλλά η έκτασή του εξαρτάται πραγματικά από το πώς θα “απαντήσουν” οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής και οι καταναλωτές», υπογραμμίζει ο κ. Ντβόρακ, προσθέτοντας πως οι διανυκτερεύσεις στην Ελλάδα ήταν περίπου στο 45% των επιπέδων του 2019 τον Ιούνιο και την πρώτη εβδομάδα του Ιουλίου άγγιξαν το 60%.