ΑΠΟΨΕΙΣ

Τι κάνει στον πόλεμο η πρώτη αντι-Γκρέτα

Αναφέρεται από τον διεθνή Τύπο ως «αντι-Γκρέτα», «αντίδοτο στην Τούνμπεργκ» η 19χρονη Γερμανίδα ΥouΤuber Ναόμι Ζάιπτ που, αρνούμενη την κλιματική αλλαγή («Κλιματική αλλαγή – μήπως αέρας κοπανιστός;»), υποστηρίζεται όλο και πιο θερμά από νεοδεξιούς και ακροδεξιούς οργανισμούς και φορείς, όπως το κόμμα Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD), το κίνημα alt-right και το Ινστιτούτο Heartland, που ασκούν επιρροή στον πρόεδρο των ΗΠΑ. Η Ζάιπτ, που προκαλεί τα ΜΜΕ με τη φράση της Τούνμπεργκ «Πώς τολμάτε;», έγινε το πρόσωπο της καμπάνιας του Ινστιτούτου Heartland υπέρ της άρνησης της κλιματικής αλλαγής. Σε βίντεο του ινστιτούτου με τίτλο «Ναόμι Ζάιπτ εναντίον Γκρέτα Τούνμπεργκ: Ποια από τις δύο πρέπει να εμπιστευτούμε;», η Ζάιπτ ακούγεται να λέει: «Ο συναγερμός για την κλιματική αλλαγή αποτελεί μια άθλια και αντιανθρώπινη ιδεολογία». Λυπάται τους αντιπάλους της και δηλώνει επιφυλακτική απέναντι σε φεμινίστριες και μετανάστες.

Ορισμένοι την αναφέρουν ως αντιηρωίδα ενάντια στην κυρίαρχη πολιτική ορθότητα και την πλειοψηφούσα αντίληψη για την κατάσταση του πλανήτη. Ομως η Ζάιπτ δεν έχει κανένα κοινό με κανένα είδος ηθικά διφορούμενου αλλά δημοφιλούς αντιήρωα. Ούτε με τον ομηρικό Θερσίτη, τον αρνητικό χαρακτήρα του τρωικού πολέμου, που μολονότι έβριζε, φιλονικούσε, προκαλούσε συνεχώς με το θράσος του, ταυτόχρονα αποτελούσε έναν λαϊκό πολεμιστή που αμφισβητούσε το κύρος των αριστοκρατών. Ούτε με τον Δον Κιχώτη που παρωδεί τις συμβάσεις, τον Χίθκλιφ στα «Ανεμοδαρμένα ύψη», τους ελκυστικούς αντιήρωες του Βύρωνα, που αψηφούν εξουσία και αρετή, τον βασανιζόμενο άνθρωπο στο «Υπόγειο» του Ντοστογιέφσκι, τον Μερσό στον «Ξένο» του Καμύ, τον Ντιν Μοριάρτι «Στο δρόμο» του Κέρουακ.

Είναι ένα καθωσπρεπικό υπερσυντηρητικό ψυχρό αντίβαρο στο οργισμένο Γκρετικό βάρος, που με τους θυσάνους της λεπτής περιφρόνησης και της ετοιμόλαλης ειρωνείας επιχειρεί να συρρικνώσει το κατά τη γνώμη της εθελόδουλο ακροατήριο της ιδιόρρυθμης Σουηδής έφηβης, να την ωθήσει από την περιοχή των θετικών προτύπων σε κείνη των ειδώλων, της ψεύτικης απεικόνισης του κόσμου, που παγιδεύει στη διεκδίκηση λανθασμένων προτεραιοτήτων· από την κατηγορία των αναγνωρισμένων σε κείνη των απλά αναγνωρίσιμων. Η Ναόμι ίσως δεν γίνει Γκρέτα, όμως μπορεί να πλήξει την επιρροή της Γκρέτα στους νέους, σε μια παγκόσμια κουλτούρα όπου η ιδέα μεταμορφώνεται σε εικόνα και η εικόνα αντικαθιστά το νόημα.