ΑΠΟΨΕΙΣ

ΗΠΑ: Μία δύσκολη ημέρα για τη δημοκρατία

Οι σχολιαστές –κυρίως Δημοκρατικοί– εξέφρασαν τον αποτροπιασμό τους όταν έγινε γνωστό το τηλεφώνημα του Αμερικανού προέδρου σε Ρεπουμπλικανό αξιωματούχο της Τζόρτζια, από τον οποίο ζήτησε «να βρει 11.870 ψήφους», μία παραπάνω από τη διαφορά που έδωσε στον Τζο Μπάιντεν τη νίκη στις προεδρικές εκλογές της πολιτείας. «Το σκάνδαλο είναι πολύ χειρότερο από το Γουότεργκεϊτ», εκτίμησε ο Καρλ Μπέρνσταϊν, ο δημοσιογράφος που αποκάλυψε το τελευταίο. Η Δημοκρατική βουλευτής Αμπιγκεϊλ Σπάνμπεργκερ προέβλεψε, μετά λόγου γνώσεως ως πρώην στέλεχος της CIA, ότι «κάθε ξένος διπλωμάτης και στέλεχος υπηρεσιών πληροφοριών θα στέλνει τηλεγραφήματα πίσω στην πατρίδα του για το πόσο εύθραυστη είναι η αμερικανική δημοκρατία» όταν ο πρόεδρος υποστηρίζει συνωμοσίες, υπονομεύει την εμπιστοσύνη των Αμερικανών στις εκλογές, ασκεί πιέσεις στους εκλογικούς αξιωματούχους και αρνείται τη θέληση του αμερικανικού λαού στην προσπάθειά του να κρατηθεί στην εξουσία. 

Η ισχύς της αμερικανικής δημοκρατίας έχει σίγουρα δοκιμαστεί. Οι εκλογικοί της θεσμοί άντεξαν μια πρωτοφανή εκλογική και δικαστική διαμάχη, αν και το απαρχαιωμένο εθιμικό της μετάβασης έχει αδυναμίες. Μία από αυτές θα φανεί σήμερα, όταν το Κογκρέσο θα κληθεί να επικυρώσει τα αποτελέσματα των εκλογών. Πάνω από 100 Ρεπουμπλικανοί αναμένεται να αμφισβητήσουν τους Δημοκρατικούς εκλέκτορες σε κάποιες πολιτείες. Αυτό δεν θα αλλάξει την εκλογή Μπάιντεν καθώς δεν έχουν τον έλεγχο της Βουλής των Αντιπροσώπων ούτε την υποστήριξη της ηγεσίας τους, ωστόσο θα είναι αρκετό για να ανεβάσει τους τόνους του πολιτικού δράματος.

Ακόμη πιο προβληματικό είναι ότι θα εδραιώσει την εντύπωση της νοθείας στα δύο τρίτα των ψηφοφόρων του Τραμπ που ήδη πιστεύουν ότι του έκλεψαν τις εκλογές. Και μπορεί οι εκλογικοί αξιωματούχοι να έκαναν το καθήκον τους, αλλά οι ψηφοφόροι αποδεικνύονται επιρρεπείς στην παραπλάνηση. Θα δούμε τους πιο θερμόαιμους από αυτούς σήμερα στους δρόμους της Ουάσιγκτον, προσκεκλημένοι να διαδηλώσουν από τον ίδιο τον πρόεδρο, ο οποίος προαναγγέλλει ότι τα πράγματα «θα είναι άγρια». Ο αρθρογράφος της Washington Post Νταν Μπαλτζ εκτίμησε ότι ο Τραμπ θα χρησιμοποιήσει τον υπόλοιπο χρόνο της προεδρίας του «για να κάνει όσο μεγαλύτερη ζημιά μπορεί στην αμερικανική δημοκρατία, με μέλη του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος ως συνεργούς».  

Ο σύμβουλος εθνικής ασφαλείας του προέδρου Ομπάμα, Μπεν Ρόουντς, κατηγόρησε μάλιστα τους Ρεπουμπλικανούς ότι «καταστρέφουν την αμερικανική δημοκρατία» με ένα πολιτικό θέατρο που σιγοντάρει τις ανυπόστατες αιτιάσεις του προέδρου, τονίζοντας ότι «το πρόβλημα με την κάλυψη της πολιτικής όπως τα αθλητικά είναι ότι καταλήγεις με ανθρώπους σε θέσεις ευθύνης που κάνουν σαν να είναι παιχνίδι». Αυτό που δεν είναι παιχνίδι –και που πιθανώς να καταλήξει στα τηλεγραφήματα των πρεσβειών της Ουάσιγκτον– είναι ότι όλοι οι εν ζωή πρώην υπουργοί Αμυνας των ΗΠΑ, με κοινή τους επιστολή, τονίζουν ότι δεν υπάρχει ρόλος για τον αμερικανικό στρατό στον καθορισμό του αποτελέσματος των εκλογών. Οπως γράφουν, «προσπάθειες να εμπλακεί ο στρατός θα μας οδηγήσουν σε επικίνδυνο, παράνομο και αντισυνταγματικό έδαφος» και προειδοποιούν με ποινικές διώξεις όσους δώσουν ή ακολουθήσουν τέτοιες εντολές.

* Η κ. Κατερίνα Σώκου είναι Nonresident Senior Fellow στο Atlantic Council.